Η έκφραση υποδηλώνει ότι κάποιος ασχολείται εντατικά με τα επιμέρους (μικρές λεπτομέρειες) αλλά ελάχιστα ή καθόλου με το σύνολο (τη γενική εικόνα). Χρησιμοποιείται για να περιγράψει περιπτώσεις υπερβολικής προσήλωσης στις λεπτομέρειες με ταυτόχρονη αδιαφορία για τη μεγάλη εικόνα ή την ουσία.
Από πού προέρχεται:
Αυτή η φράση συνδυάζει στοιχεία αρχαίας και λόγιας ελληνικής. Ο τρόπος διατύπωσης αντλεί από τη φιλοσοφική και ρητορική γλώσσα της αρχαιότητας, ιδιαίτερα από τη σχολαστική προσέγγιση που συχνά αναλυόταν στα γραπτά του Αριστοτέλη ή των Στωικών. Έχει επίσης μια λογιοτατή αίσθηση που αντανακλά τον τρόπο έκφρασης στις βυζαντινές ή μεταγενέστερες περιόδους.
Είναι έκφραση που απαιτεί καλή γνώση της ελληνικής γλώσσας και της φιλοσοφικής σκέψης για να γίνει κατανοητή.
Παράδειγμα:
Σε μια συνάντηση σχεδιασμού ενός μεγάλου έργου, ο επικεφαλής της ομάδας δίνει υπερβολική έμφαση στις χρωματικές λεπτομέρειες των γραφημάτων στις παρουσιάσεις, αλλά παραμελεί την ουσιαστική ανάλυση του προϋπολογισμού και του χρονοδιαγράμματος.
Κάποιος μπορεί να σχολιάσει:
"Τα μάλα εν μέρει, τα ελάχιστα καθ’ όλον· ασχολούμαστε με τα χρώματα, ενώ το έργο κινδυνεύει να μείνει στη μέση."
Η φράση εδώ χρησιμοποιείται για να δείξει τη δυσαναλογία ανάμεσα στη λεπτομερειακή και τη συνολική προσέγγιση.
