Οι μεγαλύτερες αλλαγές των τελευταίων 80 χρόνων στο κληρονομικό δίκαιο φέρνουν ανατροπές στον τρόπο που μοιράζονται οι περιουσίες, βάζοντας τέλος στο γνωστό «εξ αδιαιρέτου» που κρατούσε χιλιάδες ακίνητα δεσμευμένα, αναξιοποίητα και συχνά κατεστραμμένα.
Σύμφωνα με το νέο πλαίσιο, τα «αδελφομοίρια» καταργούνται στην πράξη:
όπου μέχρι σήμερα παιδιά ή συγγενείς γίνονταν συγκύριοι ενός ακινήτου, πλέον ένας κληρονόμος θα το αποκτά και οι υπόλοιποι θα αποζημιώνονται με χρήματα ή άλλο περιουσιακό στοιχείο ίσης αξίας. Αν δεν υπάρξει συμφωνία, το ζήτημα θα λύνεται δικαστικά.
Στόχος είναι να σταματήσει ο κατακερματισμός των περιουσιών σε μικρά μερίδια και να μπει τέλος στα χιλιάδες εξ αδιαιρέτου ακίνητα που παραμένουν «παγωμένα» και αχρησιμοποίητα.
Αλλαγές στα ποσοστά – Τι κληρονομεί ο σύζυγος
Μεγάλη τομή θεωρείται και η αναπροσαρμογή των μεριδίων:
Με ένα παιδί, ο επιζών σύζυγος θα λαμβάνει 33% της περιουσίας (αντί 25%).
Με δύο ή περισσότερα παιδιά, η αναλογία παραμένει 25% για τον σύζυγο και 75% για τα παιδιά.
Επιπλέον, θεσπίζεται δικαίωμα παραμονής στην κοινή κατοικία για τον επιζώντα σύζυγο ή σύντροφο για τουλάχιστον τρία χρόνια, ακόμη και χωρίς γάμο ή σύμφωνο συμβίωσης.
Νέες ρυθμίσεις για ζευγάρια χωρίς γάμο
Για πρώτη φορά, αν ένα ζευγάρι συζεί χωρίς γάμο ή σύμφωνο συμβίωσης και δεν υπάρχουν άλλοι συγγενείς, ο επιζών σύντροφος μπορεί να κληρονομήσει όλη την περιουσία, ώστε να αποτραπεί η περιέλευσή της στο Δημόσιο.
Πώληση ακινήτου με παραμονή του ιδιοκτήτη
Εισάγεται επίσης μια νέα δυνατότητα:
ο ιδιοκτήτης μπορεί να πουλήσει το σπίτι όσο ζει, να εισπράξει τα χρήματα και:
είτε να παραμείνει σε αυτό εφ’ όρου ζωής, κατόπιν συμφωνίας
είτε να παραμείνει ως ενοικιαστής, χωρίς να χρειαστεί να αλλάξει κατοικία.
Οι αλλαγές συνιστούν μια συνολική προσπάθεια εκσυγχρονισμού του συστήματος, ώστε οι περιουσίες να αξιοποιούνται και να περιοριστεί ο τεράστιος αριθμός εγκαταλελειμμένων ή «μπλοκαρισμένων» ακινήτων στη χώρα.
