Νίκος Μακρής Παρά τη μείωση των μεταναστευτικών ροών προς την Ευρώπη, η ανθρώπινη τραγωδία στη Μεσόγειο συνεχίζεται. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της Frontex, οι παράτυπες διελεύσεις προς την Ευρωπαϊκή Ένωση μειώθηκαν κατά 22% τους πρώτους εννέα μήνες του 2025. Ωστόσο, περισσότεροι από 1.300 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους ή αγνοούνται στις θαλάσσιες διαδρομές, υπενθυμίζοντας ότι το ταξίδι προς την Ευρώπη εξακολουθεί να κοστίζει ζωές.
Απότομη πτώση στις παράτυπες διελεύσεις
Στην έκθεση της Frontex καταγράφεται ότι από τον Ιανουάριο έως τον Σεπτέμβριο του 2025 σημειώθηκαν 133.400 παράτυπες διελεύσεις, αριθμός μειωμένος κατά σχεδόν ένα τέταρτο σε σχέση με το προηγούμενο έτος. Οι Μπανγκλαντεσιανοί, Αιγύπτιοι και Αφγανοί είναι οι εθνικότητες που εντοπίζονται συχνότερα.
Τη μεγαλύτερη πτώση σημείωσε η δυτικοαφρικανική οδός, όπου οι ανιχνεύσεις μειώθηκαν κατά 58%, με μόλις 734 περιστατικά τον Σεπτέμβριο. Παρόμοια εικόνα παρουσιάζουν τα δυτικά Βαλκάνια και τα ανατολικά χερσαία σύνορα, όπου οι διελεύσεις περιορίστηκαν κατά 47% και 36% αντίστοιχα.
Η πολιτική αναλύτρια του Ευρωπαϊκού Κέντρου Πολιτικής (EPC), Ελένα Χαν, αποδίδει τη μείωση σε έναν συνδυασμό παραγόντων: «Η πτώση σχετίζεται με ποικίλες αιτίες, όπως το ξέσπασμα ή τη λήξη συγκρούσεων, την πολιτική αβεβαιότητα, τη στενότερη συνεργασία στον έλεγχο των συνόρων, αλλά και τις καιρικές συνθήκες».
«Η μείωση δεν σημαίνει λιγότερους μετανάστες»
Η Χαν ωστόσο προειδοποιεί να μη θεωρηθεί η πτώση των διελεύσεων ένδειξη μείωσης της παγκόσμιας μετακίνησης πληθυσμών. «Αντιθέτως, ο αριθμός των διεθνών μεταναστών έχει αυξηθεί από το 2020, όπως και των βίαια εκτοπισμένων ανθρώπων. Απλώς δεν κατευθύνονται προς την Ευρώπη με τους ίδιους ρυθμούς όπως αμέσως μετά την πανδημία», δήλωσε.
Η Κεντρική Μεσόγειος παραμένει η πιο πολυσύχναστη διαδρομή, συγκεντρώνοντας σχεδόν το 40% των συνολικών διελεύσεων. Η Λιβύη εξακολουθεί να αποτελεί βασικό σημείο αναχώρησης, με αύξηση 50% στις αναχωρήσεις σε σχέση με το 2024. Οι περισσότεροι μετανάστες που επιλέγουν αυτή τη διαδρομή προέρχονται από το Μπανγκλαντές, την Ερυθραία και την Αίγυπτο.
Αύξηση στις αναχωρήσεις από την Αλγερία
Αντίθετα, στη δυτική μεσογειακή οδό παρατηρείται άνοδος των ροών κατά 28%, με τον Σεπτέμβριο να παρουσιάζει αύξηση άνω του 50%. Οι αναχωρήσεις από την Αλγερία αντιστοιχούν πλέον σχεδόν στα τρία τέταρτα των συνολικών ανιχνεύσεων της περιοχής.
Η έκθεση της Frontex επισημαίνει ότι «οι ενισχυμένες προσπάθειες πρόληψης του Μαρόκου ώθησαν περισσότερους ανθρώπους να αναζητήσουν διακινητικά δίκτυα στην Αλγερία»,
προσθέτοντας πως η στενότερη συνεργασία μεταξύ των δύο χωρών είχε ως αποτέλεσμα τη μετατόπιση των κυκλωμάτων διακίνησης προς το αλγερινό έδαφος.
Ο βαρύς απολογισμός στη Μεσόγειο
Σύμφωνα με τη Διεθνή Οργάνωση Μετανάστευσης (IOM), μέχρι το τέλος Σεπτεμβρίου 1.328 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους ή αγνοούνται στη Μεσόγειο μέσα στο 2025. Η Κεντρική Μεσόγειος αναδεικνύεται ξανά ως η πιο θανατηφόρα διαδρομή, με 895 νεκρούς ή αγνοούμενους, κυρίως από πνιγμούς.
Πολλοί από τους μετανάστες είχαν αρχικά επιχειρήσει να ταξιδέψουν νόμιμα, καταφεύγοντας στην παράτυπη οδό μετά την απόρριψη των αιτήσεων βίζας τους. Όπως σημειώνεται στην έκθεση Families of Missing Migrants της IOM: «Πίσω από τους αγνοούμενους μετανάστες υπάρχουν οικογένειες και κοινότητες που αναζητούν απαντήσεις και προσπαθούν να διαχειριστούν την απουσία τους».
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Voucher 750 ευρώ σε εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα - Ανοίγουν οι αιτήσεις
