Alfavita Newsroom Το έδαφος που πατάμε καθημερινά δεν είναι απλώς χώμα. Κρύβει μέσα του ένα σύνθετο οικοσύστημα, γεμάτο μικροσκοπικούς οργανισμούς, οι οποίοι μπορεί να αποτελούν σοβαρές απειλές για την υγεία μας. Ένα από τα πιο ανθεκτικά και επικίνδυνα βακτήρια που «ζει» στο έδαφος είναι το Listeria monocytogenes. Πρόκειται για ένα βακτήριο που μπορεί να προκαλέσει λιστερίωση, μια τροφιμογενή νόσο με ενδεχόμενα θανατηφόρες συνέπειες, ιδιαίτερα για ευάλωτες ομάδες του πληθυσμού, όπως οι ηλικιωμένοι, οι έγκυες γυναίκες και τα νεογνά.
Μια πρόσφατη μελέτη, που διεξήχθη από την ομάδα της Jingqiu Liao στο Virginia Tech και δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Nature Communications, αναδεικνύει το έδαφος ως μια «δεξαμενή» ανθεκτικών βακτηρίων και γονιδίων ανθεκτικότητας σε αντιβιοτικά. Οι επιστήμονες αναλύοντας σχεδόν 600 γονιδιώματα του βακτηρίου από δείγματα εδάφους στις ΗΠΑ, κατέληξαν σε ανησυχητικά συμπεράσματα για την εξάπλωση αυτών των ανθεκτικών γονιδίων και την επίδραση των περιβαλλοντικών παραμέτρων στην εξάπλωσή τους.
Η λιστερίωση είναι μια σοβαρή τροφιμογενής ασθένεια που προκαλείται από την κατανάλωση τροφίμων μολυσμένων με το βακτήριο Listeria monocytogenes. Για τα περισσότερα άτομα με υγιές ανοσοποιητικό σύστημα, η λοίμωξη μπορεί να προκαλέσει ήπια συμπτώματα, ενώ σε πιο ευπαθείς ομάδες μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρές επιπλοκές ή ακόμη και στο θάνατο. Η ανθεκτικότητα του βακτηρίου στα αντιβιοτικά καθιστά τη λιστερίωση ιδιαίτερα επικίνδυνη, καθώς μειώνεται η αποτελεσματικότητα των θεραπειών.
Η μελέτη αποκάλυψε ότι η χημική σύσταση του εδάφους, όπως η παρουσία αλουμινίου ή μαγνησίου, μπορεί να επηρεάσει την ανάπτυξη ανθεκτικών γονιδίων. Ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι δασώδεις περιοχές εμφανίζουν αυξημένα ποσοστά ανθεκτικών γονιδίων, πιθανόν λόγω της αλληλεπίδρασης με την άγρια πανίδα. Αυτό καθιστά το έδαφος μια αόρατη «δεξαμενή» για τη διασπορά αυτών των επικίνδυνων βακτηρίων.
Το πιο ανησυχητικό εύρημα της έρευνας είναι η ευκολία με την οποία τα βακτήρια μπορούν να μεταφέρουν ανθεκτικά γονίδια σε άλλα βακτήρια μέσω μιας διαδικασίας που ονομάζεται «μετασχηματισμός». Αυτό σημαίνει ότι το έδαφος λειτουργεί ως ένα αόρατο εργαστήριο παραγωγής ανθεκτικών βακτηρίων, απειλώντας έτσι την ανθρώπινη υγεία και την αποτελεσματικότητα των αντιβιοτικών.
Οι κίνδυνοι για την υγεία προκύπτουν όχι μόνο από την κατανάλωση μολυσμένων τροφίμων, αλλά και από την επαφή με το χώμα, όπως συμβαίνει με την κηπουρική ή άλλες υπαίθριες δραστηριότητες. Οι επιστήμονες προτείνουν την τήρηση αυστηρών κανόνων υγιεινής μετά από επαφή με το χώμα, όπως το πλύσιμο των χεριών και η χρήση γαντιών, προκειμένου να αποφευχθεί η μόλυνση.
Η έρευνα αυτή αναδεικνύει το έδαφος ως μια σημαντική δεξαμενή ανθεκτικών βακτηρίων και γονιδίων, και τονίζει την ανάγκη για μια πιο ενδελεχή κατανόηση των παραγόντων που ευνοούν τη διάδοσή τους. Η αντοχή στα αντιβιοτικά είναι ένα παγκόσμιο πρόβλημα, και η προστασία της δημόσιας υγείας απαιτεί την ανάπτυξη στρατηγικών για την καταπολέμηση αυτών των απειλών.
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Voucher 750 ευρώ σε εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα - Ανοίγουν οι αιτήσεις
