Με τη συμμετοχή 1.400 σχολικών μονάδων από την Ελλάδα, την Ομογένεια και το εξωτερικό, το Διεθνές Θεματικό Δίκτυο Δημιουργίας και Καινοτομίας «Σημερινός Μαθητής – Αυριανός Ενεργός Πολίτης του Κόσμου» («ΣΗ.ΜΑ.-Α.Ε.Π.») εγκαινιάζει τη νέα σχολική χρονιά 2026-2027 με ειδική εκδήλωση στο Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού.
Η εναρκτήρια εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί την Τετάρτη 4 Νοεμβρίου 2026, από τις 10:00 έως τις 13:30, στην αίθουσα «Jacqueline de Romilly» του Υπουργείου Παιδείας, στο Μαρούσι, ενώ την επίσημη έναρξη των εργασιών θα κηρύξει η υπουργός Παιδείας Σοφία Ζαχαράκη.
Σύμφωνα με το σχετικό δελτίο Τύπου της Διεύθυνσης Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Β΄ Αθήνας, η οποία αποτελεί τον συντονιστικό φορέα του Δικτύου, στις δράσεις του συμμετέχουν σχολικές κοινότητες από 387 πόλεις και χωριά, 49 νομούς και τις 13 Περιφέρειες της Ελλάδας, καθώς και σχολεία της Ομογένειας και του εξωτερικού.
Στο επίκεντρο βρίσκονται η εκπαίδευση για την αειφορία, η δημιουργικότητα, η καινοτομία και η καλλιέργεια της ενεργού πολιτειότητας μέσα από συνεργασίες μαθητών και εκπαιδευτικών.
Από 38 σχολεία σε 1.400 – Η πορεία του Διεθνούς Δικτύου
Το Δίκτυο ξεκίνησε τη λειτουργία του κατά το σχολικό έτος 2015-2016, ως Τοπικό Θεματικό Δίκτυο με τη συμμετοχή 38 σχολικών μονάδων της Διεύθυνσης Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Β΄ Αθήνας.
Έναν χρόνο αργότερα, οι συμμετέχουσες σχολικές μονάδες είχαν αυξηθεί σε 158, ενώ σήμερα το Δίκτυο αριθμεί 1.400 σχολεία Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης στην Ελλάδα και το εξωτερικό.
Με απόφαση της υπουργού Παιδείας, το Δίκτυο λειτουργεί πλέον ως Διεθνές Θεματικό Δίκτυο στο πλαίσιο της Εκπαίδευσης για την Αειφορία, διευρύνοντας τις δυνατότητες συνεργασίας και ανάπτυξης κοινών εκπαιδευτικών δράσεων.
Η λειτουργία του βασίζεται σε διασχολικές συνεργασίες τουλάχιστον τριών σχολικών μονάδων, μέσα από τις οποίες μαθητές και εκπαιδευτικοί αναπτύσσουν πρωτοβουλίες, ερευνούν και δημιουργούν.
Οι θεματικές δράσεις: Από την ψυχική υγεία και το περιβάλλον έως τη δημοκρατία
Το Δίκτυο αναπτύσσει εκπαιδευτικές δράσεις γύρω από ζητήματα που συνδέονται με την καθημερινότητα των μαθητών και τον ρόλο τους ως ενεργών πολιτών.
Οι βασικές θεματικές ενότητες περιλαμβάνουν:
- Ψυχική υγεία και ανθεκτικότητα: Προαγωγή της ψυχικής και ψυχοκοινωνικής υγείας, της κοινωνικοσυναισθηματικής ανάπτυξης και της ανθεκτικότητας μαθητών και εκπαιδευτικών.
- Κοινωνικό περιβάλλον: Ανάπτυξη της δημιουργικότητας και της καινοτομίας με βάση τις αρχές της ανθρωπιστικής παιδείας.
- Φυσικό περιβάλλον: Καλλιέργεια του σεβασμού προς το περιβάλλον και προώθηση της αειφορίας.
- Πολιτισμικό περιβάλλον: Δράσεις για την ιστορία, την τέχνη και την πολιτιστική κληρονομιά.
- Διαδικτυακό περιβάλλον: Προαγωγή της δημιουργικότητας, της καινοτομίας και του σεβασμού στον ψηφιακό χώρο.
Παράλληλα, ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη δημοκρατική συμμετοχή, στην ενεργό πολιτειότητα και στη διεθνή συνεργασία σχολικών κοινοτήτων.
Η επιστημονική υποστήριξη του Δικτύου παρέχεται από πανεπιστημιακά ιδρύματα και εκπαιδευτικούς φορείς, μεταξύ των οποίων το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, η ΑΣΠΑΙΤΕ, το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο και η Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών.
Την ευθύνη της Κεντρικής Θεματικής Ενότητας έχει το Εργαστήριο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης του Παιδαγωγικού Τμήματος Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης του ΕΚΠΑ.
Το Δίκτυο συνδέεται επίσης με τον Στόχο 4.7 της Ατζέντας 2030 του ΟΗΕ, που αφορά την Εκπαίδευση για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη και την Παγκόσμια Πολιτειότητα.
Τι περιλαμβάνει η εκδήλωση της 4ης Νοεμβρίου
Η εκδήλωση θα ξεκινήσει με χαιρετισμό της υπουργού Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, Σοφίας Ζαχαράκη, ενώ θα ακολουθήσει προσφώνηση από τον Νικόλαο Ζαρκαδούλα, πρόεδρο του Διεθνούς Δικτύου και διευθυντή Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Β΄ Αθήνας.
Στο πρόγραμμα περιλαμβάνονται εισηγήσεις για την Εκπαίδευση για την Αειφορία και την Ενεργό Πολιτειότητα, καθώς και παρουσιάσεις των επιστημονικών και παιδαγωγικών κατευθύνσεων του Δικτύου.
Μεταξύ των ομιλητών περιλαμβάνονται ο Νικόλαος Χριστοδούλου, σύμβουλος Β΄ και συντονιστής της Επιστημονικής Μονάδας Εκπαίδευσης για τον Ενεργό Πολίτη και την Αειφορία του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής, και η Σταυρούλα-Μόνικα Καραμαλάκου-Λάππα, προϊσταμένη της Διεύθυνσης Υποστήριξης Εκπαιδευτικών Προγραμμάτων Αειφορίας του Υπουργείου Παιδείας.
Την εναρκτήρια διάλεξη θα πραγματοποιήσει η Κανέλλα Ι. Εξαρχάκου, διευθύντρια του Ιδιαίτερου Γραφείου της υπουργού Παιδείας, με θέμα:
«Από τη Συνείδηση για την Αειφόρο Ανάπτυξη στην Ενεργό Πολιτειότητα: Μία Κοινωνικοπαιδαγωγική Θεώρηση της Περιβαλλοντικής Δικαιοσύνης και της Περιβαλλοντικά Υπεύθυνης Συμπεριφοράς».
Στις εργασίες θα συμμετάσχουν επίσης επιστήμονες, πανεπιστημιακοί και στελέχη της εκπαίδευσης, παρουσιάζοντας τις θεματικές ενότητες και τις διεθνείς συνεργασίες του Δικτύου.
Παρουσίαση 13 καλών πρακτικών από σχολεία Ελλάδας και εξωτερικού
Ξεχωριστή ενότητα της εκδήλωσης θα αποτελέσει η παρουσίαση 13 καλών πρακτικών διασχολικής συνεργασίας, που υλοποιούνται από σχολικές μονάδες διαφορετικών περιοχών της Ελλάδας, της Ομογένειας και του εξωτερικού.
Μεταξύ των εκπαιδευτικών πρωτοβουλιών που θα παρουσιαστούν περιλαμβάνονται:
- Το 6ο Γυμνάσιο Βόλου, με δράση για την οικολογική συνείδηση, την κυκλική οικονομία και την επαναχρησιμοποίηση υλικών.
- Το Γυμνάσιο Μούδρου Λήμνου «Αργύριος Μοσχίδης», σε συνεργασία με το Ελληνικό Σχολείο «Άγιος Παντελεήμων» της Μελβούρνης, με τη δράση «Μαζί πέρα από τα σύνορα: Μαθαίνουμε να συνδιαμορφώνουμε τον Κόσμο του Αύριο».
- Το 3ο Δημοτικό Σχολείο Ζωγράφου, με τη συνεργασία «9 Δημοτικά Σχολεία της πόλης μας – Η ισχύς εν τη ενώσει!».
- Το ΕΠΑΛ Καντάνου Χανίων, με διαδραστικό χάρτη πολιτισμού και τη δράση «Η Ελλάδα υπάρχει σε κάθε γωνιά του κόσμου!».
- Το Δημόσιο Ωνάσειο Γυμνάσιο Κοζάνης, με το διασχολικό μαθητικό λογοτεχνικό περιοδικό «ΟΝΕΙΡΑ ΨΥΧΩΝ».
- Το 6ο Δημοτικό Σχολείο Χολαργού «Σταύρος Ξαρχάκος», με τη συνεργατική πρωτοβουλία «ΤΟ ΣΜΗΝΟΣ», στην οποία συμμετέχουν 20 σχολεία.
- Το Πειραματικό ΓΕΛ Πανεπιστημίου Μακεδονίας, με τη διεθνή στρατηγική δράση «Γίνε Εσύ η αλλαγή που θες να δεις στον Κόσμο».
- Το 1ο Γυμνάσιο Χαλκίδας «Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης», με δράση για τη δημοκρατία και την ενεργό παγκόσμια πολιτειότητα.
Στο πρόγραμμα περιλαμβάνονται ακόμη δράσεις σχολείων από το Ηράκλειο Κρήτης, τα Βριλήσσια, το Αγρίνιο και τη Σύρο, καθώς και πρωτοβουλία της Περιφερειακής Διεύθυνσης Εκπαίδευσης Ηπείρου για τη δημιουργικότητα, την κοινωνική καινοτομία και τη ρητορική.
Βράβευση 30 σχολείων για τις εκπαιδευτικές τους δράσεις
Στο πλαίσιο της εκδήλωσης θα πραγματοποιηθεί και τελετή βράβευσης 30 σχολικών μονάδων, για δράσεις και πρωτοβουλίες που έχουν αναπτύξει.
Σύμφωνα με το πρόγραμμα, οι βραβεύσεις συνδέονται με το 2ο Παγκόσμιο Σχολικό Πρωτάθλημα Καλών Πράξεων της We4all, καθώς και με διακρίσεις σχολείων για την ανάδειξη της πολιτιστικής και διατροφικής κληρονομιάς.
Παράλληλα, θα παρουσιαστεί για πρώτη φορά η εναρκτήρια δράση της νέας σχολικής χρονιάς, με τίτλο «Διαβατήριο Πολιτισμικής Διαδρομής ΣΗ.ΜΑ.-Α.Ε.Π.».
Η δράση προβλέπεται να συνδέσει σχολικές κοινότητες του Διεθνούς Δικτύου έως την καταληκτική εκδήλωση που έχει προγραμματιστεί για τον Μάιο του 2027.
Πώς μπορούν να παρακολουθήσουν την εκδήλωση εκπαιδευτικοί και μαθητές
Η εναρκτήρια εκδήλωση απευθύνεται σε σχολικές μονάδες που συμμετέχουν ήδη στο Διεθνές Δίκτυο, αλλά και σε όσες ενδιαφέρονται να γνωρίσουν τις δράσεις του και να συμμετάσχουν στο μέλλον.
Η πρόσκληση αφορά διευθυντές σχολείων, εκπαιδευτικούς, μαθητές, στελέχη της εκπαίδευσης, συμβούλους εκπαίδευσης, μέλη της ακαδημαϊκής κοινότητας και εκπροσώπους εκπαιδευτικών φορέων.
Η εκδήλωση θα μεταδοθεί ζωντανά από το επίσημο κανάλι του Υπουργείου Παιδείας στο YouTube, ώστε να μπορούν να την παρακολουθήσουν σχολικές κοινότητες από την Ελλάδα, την Ομογένεια και το εξωτερικό.
- Ημερομηνία: Τετάρτη 4 Νοεμβρίου 2026
- Ώρα: 10:00 – 13:30 (προσέλευση και εγγραφές από τις 09:00)
- Χώρος: Αίθουσα «Jacqueline de Romilly», Υπουργείο Παιδείας, Ανδρέα Παπανδρέου 37, Μαρούσι
- Ζωντανή μετάδοση: https://www.youtube.com/watch?v=YmGajLVa6CY
