Έντονη συζήτηση προκαλεί η απόφαση της Σχολής Ανθρωπιστικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Αιγαίου στη Ρόδο να μην παραχωρήσει αίθουσα για αντιφασιστική εκδήλωση που είχε ζητήσει η ΚΝΕ Ρόδου, με αφορμή τη συμπλήρωση 13 χρόνων από τη δολοφονία του Παύλου Φύσσα. Σύμφωνα με την απόφαση που καταγγέλλει ο Σύλλογος Διδακτικού και Ερευνητικού Προσωπικού, οι αίθουσες της Σχολής δεν παραχωρούνται σε πολιτικούς και κομματικούς φορείς, ενώ δυνατότητα χρήσης προβλέπεται για φοιτητικές παρατάξεις. Ο Σύλλογος θέτει παράλληλα και ζήτημα διαδικασίας, υποστηρίζοντας ότι η αρχική αρνητική απάντηση δόθηκε πριν από τη σχετική απόφαση της Κοσμητείας. Στο κείμενό του υποστηρίζει ότι το Πανεπιστήμιο πρέπει να παραμένει ανοιχτός χώρος επιστημονικού, κοινωνικού και πολιτικού προβληματισμού και ζητά την άρση της απόφασης. Το Πανεπιστήμιο Αιγαίου διαθέτει, πάντως, θεσμοθετημένη διαδικασία για την παραχώρηση πανεπιστημιακών χώρων για εκδηλώσεις.
Δείτε αναλυτικά την ανακοίνωση παρακάτω:
Στα μέσα της εβδομάδας του Σεπτεμβρίου, μέλη της Κοσμητείας της Σχολής Ανθρωπιστικών Επιστημών (ΣΑΕ) στη Ρόδο δεν έκαναν δεκτό το αίτημα της ΚΝΕ Ρόδου για την παραχώρηση αίθουσας του Πανεπιστημίου, προκειμένου να πραγματοποιηθεί αντιφασιστική εκδήλωση με αφορμή τη συμπλήρωση 13 χρόνων από τη δολοφονία του Παύλου Φύσσα. Η αρνητική απάντηση της Σχολής δόθηκε αρχικά χωρίς να έχει προηγηθεί απόφαση της Κοσμητείας. Απόφαση για το ζήτημα ελήφθη εκ των υστέρων, μετά και την ανακοίνωση της ΔΗΠΑΚ στις 24/9/2026, με την οποία καταγγέλθηκε το γεγονός (βλ.https://forum.aegean.gr/viewtopic.php?t=37682). Το σκεπτικό της εκ των υστέρων απόφασης για τη μη παραχώρηση της πανεπιστημιακής αίθουσας ήταν το εξής: «Οι αίθουσες της Σχολής Ανθρωπιστικών Επιστημών δεν παραχωρούνται σε πολιτικούς και κομματικούς φορείς για εκδηλώσεις, ωστόσο οι φοιτητικές παρατάξεις δύνανται να αιτηθούν την παραχώρηση αιθουσών για την πραγματοποίηση εκδηλώσεων/δράσεων, σύμφωνα με την πάγια τακτική της Σχολής». (βλ. https://forum.aegean.gr/viewtopic.php?t=37683).
Η εξέλιξη αυτή είναι ιδιαίτερα αρνητική τόσο για το Πανεπιστήμιο Αιγαίου όσο και για το δημόσιο πανεπιστήμιο γενικότερα. Το Πανεπιστήμιο αποτελεί και οφείλει να παραμείνει χώρος ελεύθερης διακίνησης ιδεών, επιστημονικού και κοινωνικού προβληματισμού, αλλά και πολιτικής έκφρασης. Δεν μπορεί να μετατρέπεται σε έναν αποστειρωμένο χώρο, αποκομμένο από την κοινωνία, τις αγωνίες και τα προβλήματά της. Άλλωστε, οι πανεπιστημιακοί χώροι έχουν διαχρονικά φιλοξενήσει πλήθος εκδηλώσεων πολιτικών και κοινωνικών φορέων. Ειδικά το Πανεπιστήμιο Αιγαίου σε όλα τα νησιά που εδρεύει διαχρονικά έχει υπάρξει πόλος τέτοιων πολιτικών και κομματικών εκδηλώσεων. Η παρουσία της πολιτικής και της κοινωνικής δράσης στο Πανεπιστήμιο αποτελεί αναπόσπαστο στοιχείο της δημοκρατικής του λειτουργίας.
Η κυβέρνηση της ΝΔ με την πολιτική της προωθεί σήμερα ένα ασφυκτικό πλαίσιο περιορισμών στην ακαδημαϊκή και κοινωνική ζωή του Πανεπιστημίου. Οι περιορισμοί αυτοί εκφράζονται άλλοτε με την καταστολή και την αστυνομική παρουσία στους πανεπιστημιακούς χώρους και άλλοτε μέσα από νομοθετικές ρυθμίσεις, όπως το πειθαρχικό πλαίσιο για τους φοιτητές και τα μέλη ΔΕΠ.
Χώρος ελεύθερης διακίνησης ιδεών, όμως, δεν μπορεί να νοηθεί με την απαγόρευση της παρουσίας πολιτικών κομμάτων και νεολαιών, ακόμη και όταν πρόκειται για τη διοργάνωση μιας δημόσιας εκδήλωσης. Το Πανεπιστήμιο οφείλει να αποτελεί κατεξοχήν χώρο πολιτικού και κοινωνικού προβληματισμού. Και αυτό περιλαμβάνει και τις οργανωμένες κομματικές εκφράσεις της πολιτικής.
Σήμερα αποκλείονται τα πολιτικά κόμματα και οι πολιτικές νεολαίες από τη διοργάνωση εκδηλώσεων στους πανεπιστημιακούς χώρους. Αύριο, μια τέτοια λογική μπορεί να επεκταθεί σε ευρύτερους περιορισμούς της πολιτικής και κοινωνικής δράσης μέσα στο Πανεπιστήμιο. Η διασφάλιση της ελεύθερης έκφρασης και της δημοκρατικής λειτουργίας των πανεπιστημιακών ιδρυμάτων απαιτεί να μην εγκαθιδρύονται τέτοιου είδους αποκλεισμοί.
Το ζήτημα αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία για το Πανεπιστήμιο Αιγαίου, ένα πανεπιστήμιο με ιδιαίτερα χαρακτηριστικά, που λειτουργεί σε νησιωτικές και ακριτικές περιοχές, μακριά από τα μεγάλα αστικά κέντρα και τα άλλα πανεπιστημιακά ιδρύματα της χώρας. Ένα τέτοιο Πανεπιστήμιο οφείλει να είναι ανοιχτό στην κοινωνία, να συνομιλεί με αυτήν και να αγκαλιάζει όχι μόνο τα μέλη της πανεπιστημιακής κοινότητας, αλλά όλη την κοινωνία.
Παράλληλα, δεν μπορεί να παραβλεφθεί ένα σοβαρό θεσμικό ζήτημα: η αρχική άρνηση παραχώρησης της αίθουσας δόθηκε χωρίς να έχει προηγηθεί απόφαση της Κοσμητείας, ενώ η σχετική απόφαση ελήφθη εκ των υστέρων, προκειμένου ουσιαστικά να δικαιολογηθεί μια ήδη ειλημμένη διοικητική επιλογή. Ιδιαίτερα προβληματική είναι και η επίκληση, εκ των υστέρων, ενός γενικού κανόνα περί μη παραχώρησης πανεπιστημιακών χώρων σε πολιτικούς και κομματικούς φορείς. Η δημοκρατική λειτουργία του Πανεπιστημίου προϋποθέτει σαφείς, γνωστούς και ισότιμα εφαρμοζόμενους κανόνες και όχι τη διαμόρφωση κανόνων εκ των υστέρων, προκειμένου να δικαιολογηθούν συγκεκριμένες αποφάσεις.
Εάν η Κοσμητεία της Σχολής Ανθρωπιστικών Επιστημών εξακολουθεί να υπερασπίζεται το όραμα ενός δημοκρατικού, ανοιχτού και ζωντανού Πανεπιστημίου, η συγκεκριμένη απόφαση πρέπει να αρθεί. Εμείς θα συνεχίσουμε να διεκδικούμε έναδημόσιο Πανεπιστήμιο ανοιχτό στην κοινωνία, χώρο ελεύθερης διακίνησης των ιδεών, της επιστημονικής γνώσης, του κοινωνικού και πολιτικού προβληματισμού, όπου η πολιτική έχει θέση.
