Το ζήτημα της οργάνωσης και του καθορισμού των εισακτέων στο νέο διεπιστημονικό προπτυχιακό πρόγραμμα σπουδών «Ειδική και Συμπεριληπτική Εκπαίδευση» του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας στη Φλώρινα έφερε στη Βουλή ο βουλευτής Φλώρινας της Νέας Δημοκρατίας, Σταύρος Παπασωτηρίου. Κατά τη διάρκεια της επίκαιρης ερώτησής του προς την ηγεσία του Υπουργείου Παιδείας, ο κ. Παπασωτηρίου εξήρε την ακαδημαϊκή αξία της πρωτοβουλίας, υπογραμμίζοντας παράλληλα την ανάγκη πλήρους ενημέρωσης των υποψηφίων και τη θέσπιση επιπλέον αυτοτελούς αριθμού εισακτέων για το επόμενο ακαδημαϊκό έτος.
Όπως επεσήμανε, η τοπική κοινωνία προσδοκά την ουσιαστική διεύρυνση των φοιτητών χωρίς απλή ανακατανομή των υφιστάμενων θέσεων των τριών συνεργαζόμενων τμημάτων (Δημοτικής Εκπαίδευσης, Νηπιαγωγών και Ψυχολογίας), ώστε να καλυφθούν αποτελεσματικά οι διαρκείς εθνικές ανάγκες σε εξειδικευμένο προσωπικό Ειδικής Αγωγής.
Απαντώντας στην ερώτηση, ο Υφυπουργός Παιδείας, Νικόλαος Παπαϊωάννου, διευκρίνισε ότι το πρόγραμμα ιδρύθηκε βάσει του ισχύοντος θεσμικού πλαισίου (ν. 4957) και απονέμει ενιαίο πτυχίο με δύο κατευθύνσεις (Δασκάλων και Νηπιαγωγών Ειδικής Αγωγής), με επισπεύδον το Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης.
Ο κ. Παπαϊωάννου εξήγησε ότι ο καθορισμός και η κατανομή των 60 θέσεων προήλθε από απόφαση της Συγκλήτου του ιδρύματος και τον εσωτερικό κανονισμό του, τονίζοντας ότι η μη αυτοτελής παρουσίαση στο φετινό μηχανογραφικό οφειλόταν στις χρονικές προθεσμίες. Παράλληλα, ανακοίνωσε ότι από την επόμενη χρονιά θα υπάρχει ειδική καθοδήγηση (pop-up) στο μηχανογραφικό δελτίο για τη διευκόλυνση των υποψηφίων, ενώ κάλεσε τις πανεπιστημιακές αρχές να ολοκληρώσουν τις εσωτερικές διαδικασίες για τα κριτήρια επιλογής των κατευθύνσεων.
Αναλυτικά όσα ειπώθηκαν στη Βουλή:
ΣΤΑΥΡΟΣ ΠΑΠΑΣΩΤΗΡΙΟΥ: Κύριε Υπουργέ, το νέο προπτυχιακό πρόγραμμα στην Ειδική και Συμπεριληπτική Εκπαίδευση του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας είναι μια σημαντική καινοτόμος πρωτοβουλία για την Φλώρινα. Ο πυρήνας της ερώτησής μου δεν αφορά την ακαδημαϊκή διάσταση του προγράμματος, που είναι εξαιρετικά αξιόλογο. Αφορά την οργάνωσή του και την ενημέρωση που έλαβαν οι υποψήφιοι των φετινών Πανελλαδικών για τις διαθέσιμες επιλογές στο μηχανογραφικό τους. Κυρίως, όμως, εστιάζει στην προσδοκία της τοπικής κοινωνίας για εγγραφή περισσότερων φοιτητών στο πρόγραμμα αυτό, σε σχέση με το απλό άθροισμα επιτυχόντων στα τρία συμμετέχοντα Τμήματα, οι οποίοι θα ενδιαφέρονταν να το παρακολουθήσουν.
Με άλλα λόγια, ποιες θα είναι από δω και πέρα οι επιπλέον θέσεις εισακτέων στο συγκεκριμένο πρόγραμμα; Πέραν, δηλαδή, όσων ήδη προσφέρουν τα Τμήματα Δημοτικής Εκπαίδευσης, Νηπιαγωγών και Ψυχολόγων του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας.
Αναφέρομαι, όπως γνωρίζετε, στον φετινό αριθμό «εξήντα» που δεν αφορά επιπλέον εισακτέους και στον τρόπο με τον οποίον αυτός προέκυψε. Η Κοσμήτορας της Σχολής στην Φλώρινα, η κυρία Τάχου-Ηλιάδου, δήλωσε πως δημιουργήθηκε μία ρύθμιση ειδική από το Υπουργείο που καθόρισε τον εν λόγω αριθμό εισακτέων και των τριών συνεργαζομένων Τμημάτων. Μάλιστα, η αρμόδια Κοσμήτορας επανέλαβε ότι το μόνο που εκκρεμούσε ήταν η ανακοίνωση από το Υπουργείο για το πόσους θα πάρει ανά Τμήμα το πρόγραμμα φέτος.
Το γεγονός αυτό από μόνο του υπογραμμίζει την ανάγκη να οριστεί για το 2027 επιπλέον αριθμός εισακτέων στο νέο διεπιστημονικό πρόγραμμα, προκειμένου να μπορεί να καλύπτει τις ανάγκες στελέχωσης με εξειδικευμένο προσωπικό της Ειδικής Αγωγής και Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης στην πατρίδα μας. Ανάγκες που θα συνεχίσουν να υπάρχουν και στο μέλλον. Άλλωστε, αυτός είναι και ο σκοπός ύπαρξης τέτοιων παιδαγωγικών προγραμμάτων στην ανώτατη εκπαίδευση.
Εδώ, όμως, τίθεται το ζήτημα των ακαδημαϊκών εξειδικεύσεων των κατευθύνσεων σπουδών που θα μπορούν να ακολουθήσουν οι φοιτητές. Κατευθύνσεις για τις οποίες, σύμφωνα με όσα έχουν γίνει μέχρι σήμερα, τα παιδιά θα κληθούν να δηλώσουν το ενδιαφέρον τους σε άγνωστο χρόνο και κυρίως μη γνωρίζοντας με ποια κριτήρια θα επιλεγούν.
Επειδή, κύριε Υπουργέ, τα παραπάνω προφανώς δεν συνέτειναν στη σωστή και πλήρη ενημέρωση όσων θα ήθελαν να ξεκινήσουν τις σπουδές στη Φλώρινα αυτόν τον Σεπτέμβριο, ερωτάστε: Πρώτον, πώς προέκυψε η παραπάνω κατανομή εισακτέων στο πρόγραμμα ανά Τμήμα; Και πόσοι φοιτητές ενεγράφησαν σε αυτό για το ακαδημαϊκό έτος 2026-2027; Πού δημοσιεύτηκαν οι μνημονευόμενες από το Πανεπιστήμιο αποφάσεις της Συγκλήτου του για τον καθορισμό θεμάτων λειτουργίας του νέου προγράμματος.
Και δεύτερον, ποιος θα είναι ο επιπλέον αριθμός εισακτέων;
ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΠΑΠΑΪΩΑΝΝΟΥ (Υφυπουργός Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού): Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε.
Κύριε Βουλευτά, αρχικά να ευχαριστήσω για την ερώτηση, διότι θα μου δοθεί η ευκαιρία με βάση το ερώτημά σας να διαλευκανθούν ορισμένα σημεία, τα οποία και εσείς αναφέρετε και τα οποία πολλάκις έχουμε συζητήσει μαζί, που δείχνουν και το ενδιαφέρον σας για την πατρίδα σας, για τη Φλώρινα, αλλά και για το ενδιαφέρον σας για την ακαδημαϊκή διάσταση του όποιου νέου προγράμματος σπουδών εμφανίζεται.
Αρχικά, λοιπόν, η οργάνωση και η λειτουργία προγραμμάτων σπουδών πρώτου κύκλου ρυθμίζονται με διατάξεις του ν.4957, στο κεφάλαιο οχτώ. Κατ’ εφαρμογήν αυτών των διατάξεων ιδρύθηκε με απόφαση της Συγκλήτου του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας -το γνωρίζετε- που δημοσιεύτηκε σε ΦΕΚ και κατόπιν πιστοποίησης από την εθνική αρχή, διεπιστημονικό προπτυχιακό πρόγραμμα σπουδών -όχι κατεύθυνση, αλλά πρόγραμμα σπουδών- του Παιδαγωγικού Τμήματος Δημοτικής Εκπαίδευσης, Τμήμα Νηπιαγωγών και του Τμήματος Ψυχολογίας της Σχολής Ανθρωπιστικών και Κοινωνικών Επιστημών, με τίτλο: «Ειδική και Συμπεριληπτική Εκπαίδευση». Το πρόγραμμα αυτό θα απονέμει ενιαίο πτυχίο με δύο κατευθύνσεις μετά, κατεύθυνση Νηπιαγωγών Ειδικής Αγωγής και Εκπαίδευσης -και θα συμφωνήσω απόλυτα ότι χρειαζόμαστε τέτοιου είδους επιστημονικό προσωπικό- και κατεύθυνση Δασκάλων Ειδικής Αγωγής και Εκπαίδευσης.
Εκείνο που έχει σημασία είναι ότι οι τίτλοι σπουδών θα απονέμονται από το Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης και σε αυτούς θα αναγράφονται ο τίτλος σπουδών, η κατεύθυνση και τα συνεργαζόμενα Τμήματα. Το πρόγραμμα θα λειτουργεί στις εγκαταστάσεις της Σχολής στην πόλη της Φλώρινας, ενώ, όπως ορίζεται και από τον νόμο, το Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης ως επισπεύδον τμήμα, αναλαμβάνει τη διοικητική και γραμματειακή υποστήριξη και ως εκ τούτου και την αρμοδιότητα ενημέρωσης για όλα τα επιμέρους θέματα.
Αναφορικά με τον αριθμό των εισακτέων που ρωτάτε, να θυμίσω ότι σύμφωνα με τον ν.4186/2013, αυτό καθορίζεται με υπουργική απόφαση που εκδίδεται έως 15 Μαΐου, ύστερα από γνώμη των Σχολών, των Τμημάτων ή των εισαγωγικών κατευθύνσεων. Προσέξτε, των εισαγωγικών κατευθύνσεων.
Ωστόσο, σχετικά με το πρόγραμμα σπουδών που απασχολεί η ερώτησή σας, θέλω να τονίσω ότι τα κριτήρια και η διαδικασία σχετικά με την επιμέρους κατανομή των εισακτέων στα προγράμματα του κάθε Τμήματος καθορίζονται με τον εσωτερικό κανονισμό του Τμήματος, άρθρο 74 του ν.4958.
Θα επανέλθω στη δευτερολογία μου, απλώς το τονίζω, διότι από τη στιγμή που το Πανεπιστήμιο, η Σχολή, ζήτησε πρόγραμμα σπουδών, έπρεπε και πρέπει να ακολουθηθεί αυτή η διαδικασία.
Θα επανέλθω στη δευτερολογία.
ΣΤΑΥΡΟΣ ΠΑΠΑΣΩΤΗΡΙΟΥ: Κύριε Υπουργέ, σας ευχαριστώ για τις διευκρινίσεις και τον θετικό τρόπο που αντιμετωπίσατε στις προοπτικές του προπτυχιακού προγράμματος Ειδικής και Συμπεριληπτικής Εκπαίδευσης στη Φλώρινα. Πράγματι, πρόκειται για μια πολλά υποσχόμενη ακαδημαϊκή πρωτοβουλία, όχι μόνο για το Πανεπιστήμιο της Δυτικής Μακεδονίας και την πόλη, αλλά και για τη δημόσια παιδεία στην πατρίδα μας.
Σε σχέση τώρα με την οργάνωση και τον προγραμματισμό για το τρέχον ακαδημαϊκό έτος, όντως υπήρξαν πράγματα που θα μπορούσαν να είχαν γίνει πολύ γρηγορότερα, όπως είπατε, από την αρμόδια Σχολή, έτσι ώστε να προλαβαίναμε τις προθεσμίες των φετινών πανελλαδικών και όχι να κάνουμε κατάτμηση αυτών που είχαν εγκριθεί. Φοβάμαι ότι θα γίνει και του χρόνου το ίδιο και η κοινωνία της Φλώρινας αναζητά επιπλέον πράγματα, δηλαδή επιπλέον αριθμό εισακτέων και όχι από τις υφιστάμενες εγκρίσεις να πηγαίνουμε σε ανακατανομή.
Σημασία, όμως, τώρα δεν έχει τι συνέβη, αλλά το τι θα γίνει από δω και πέρα, για να τρέξει σωστά το καινοτόμο αυτό πρόγραμμα, γιατί ζητούμενο είναι να μπορέσει η Σχολή Κοινωνικών και Ανθρωπιστικών Επιστημών της Φλώρινας να προσφέρει περισσότερους αποφοίτους στην αγορά εργασίας, με περισσότερες εξειδικεύσεις και μεγαλύτερες δυνατότητες απασχόλησης, χωρίς την ανακύκλωση -τονίζω- των υφιστάμενων αριθμών εισακτέων, αλλά με την καλύτερη δυνατή οργανωτική προπαρασκευή και σχεδιασμό σε επίπεδο Σχολής και συνεργαζόμενων Τμημάτων.
Εδώ πρέπει να επισημάνουμε πως έχει ήδη εκδοθεί ο οδηγός και ο κανονισμός σπουδών. Όπως είπατε και εσείς, δημοσιεύθηκε στις 6 Αυγούστου ο εσωτερικός κανονισμός λειτουργίας του προγράμματος. Τώρα μένει η συμπλήρωσή του, ιδιαίτερα σε σχέση με τις παιδαγωγικές εξειδικεύσεις που προσφέρει το διεπιστημονικό αυτό πρόγραμμα που θα αποφασιστεί από τη Σύγκλητο του ίδιου του Πανεπιστημίου. Άρα, τίθεται προ των ευθυνών του το ίδιο το Πανεπιστήμιο. Μετά από εισήγηση -όπως καταλαβαίνω- της αρμόδιας σχολής στη Φλώρινα, θα πρέπει να αποφασίσει πόσοι φοιτητές θα ακολουθήσουν κάθε μια από τις δύο ακαδημαϊκές κατευθύνσεις, πότε θα μπορούν να ξεκινήσουν την εξειδίκευσή τους και με ποια κριτήρια θα επιλεγούν.
Πρόκειται για αναγκαία βήματα, όχι μόνο για την ακαδημαϊκά ολοκληρωμένη λειτουργία του νέου προγράμματος, αλλά κυρίως για την εξασφάλιση των επιστημονικών, επαγγελματικών προοπτικών των αποφοίτων που θα πρέπει να αποτελέσουν πρόσθετη και διακριτή ομάδα μέσα στο φοιτητικό σώμα του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας.
Κλείνοντας, κύριε Υπουργέ, θα ήθελα να εκφράσω την ολόπλευρη στήριξη της κοινωνίας του νομού μας στο φιλόδοξο αυτό εγχείρημα και να σας ζητήσω το Διεπιστημονικό Προπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών «Ειδική και Συμπεριληπτική Εκπαίδευση» να παραμείνει στις προοπτικές της πολιτικής ηγεσίας του Υπουργείου Παιδείας, γιατί η ενίσχυση των ακριτικών περιοχών, όπως η Φλώρινα, δεν έχει να κάνει μόνο με την ανάπτυξη του τόπου μας, αλλά εξυπηρετεί μείζονες εθνικούς σκοπούς που διαχρονικά προτάσσει και συνεχίζει να υπηρετεί η Νέα Δημοκρατία.
Σας ευχαριστώ.
ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΠΑΠΑΪΩΑΝΝΟΥ (Υφυπουργός Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού):Κύριε Πρόεδρε, ευχαριστώ.
Κύριε Βουλευτά, θα συμφωνήσω απόλυτα μαζί σας και θα δώσω συγχαρητήρια τόσο στα τρία τμήματα όσο και σε όλα όσα είπατε σε σχέση με την κοινωνία της Φλώρινας. Διότι αυτό το πρόγραμμα σπουδών καταδεικνύει ότι κάποιοι αρχίζουμε και αντιλαμβανόμαστε ότι πρέπει να δημιουργούμε προγράμματα σπουδών τέτοια, τα οποία να είναι και σύγχρονα, αλλά και να έχουν σχέση με την αγορά εργασίας. Θέλουμε ένα σύγχρονο πρόγραμμα σπουδών εξειδικευμένο τόσο για τους δασκάλους όσο και για τους νηπιαγωγούς.
Θα επανέλθω όμως πάλι στο ερώτημά σας, γιατί και στην πρωτολογία σας είπατε κάτι για την Κοσμητόρισσα της Σχολής. Όμως, όλα όσα θα πω είναι επίσημη απάντηση του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας. Μας ενημέρωσε, λοιπόν, εγγράφως, στο πλαίσιο της ερώτησής σας, ότι η επιμέρους κατανομή των εξήντα θέσεων -οι δεκαέξι από το Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης, οι είκοσι από το Τμήμα Νηπιαγωγών και οι δεκαπέντε του Τμήματος Ψυχολογίας- πραγματοποιήθηκε με απόφαση της Συγκλήτου του Πανεπιστημίου σε εφαρμογή της παραγράφου 7 του άρθρου 74 του ν.4957. Να σημειώσω ότι η κατανομή αυτή περιλαμβάνεται στον εσωτερικό κανονισμό λειτουργίας του προγράμματος που -όπως κι εσείς είπατε- δημοσιεύτηκε σε ΦΕΚ στις 6 Αυγούστου.
Όμως, επειδή έπρεπε να τηρηθεί η όλη διαδικασία του χρόνου θα υπάρχει μια διαφορά. Η διαφορά θα είναι ότι στο σημείο εκείνο που θα αναφέρεται η σχολή θα υπάρχει ένα «pop-up», ένα άνοιγμα, όπου θα δίνει οδηγίες στον ενδιαφερόμενο, θα παραπέμπει στο ΦΕΚ, στην ίδρυση του προπτυχιακού αυτού προγράμματος σπουδών. Φυσικά θα αναφέρει το πώς μοιράζονται οι επιτυχόντες και θα μπορεί ο καθένας να δηλώσει αυτό το πρόγραμμα σπουδών.
Δεν μπορούμε όμως να μιλήσουμε για επιπλέον αριθμό από τη στιγμή που το ίδιο το Πανεπιστήμιο, η ίδια η Σχολή, δεν ζήτησε κατεύθυνση, αλλά ζήτησε πρόγραμμα σπουδών. Από τη στιγμή, λοιπόν, που ζήτησε πρόγραμμα σπουδών σημαίνει ότι θα έχουμε στα τρία πρώτα χρόνια κοινά μαθήματα και στον τέταρτο χρόνο θα έχουμε την κατεύθυνση είτε δημοτικής είτε προσχολικής αγωγής.
Επομένως, το ότι δεν αποτυπώνεται αυτοτελώς στο μηχανογραφικό και δεν υφίσταται αριθμός εισακτέων δεν σχετίζεται με το ότι δεν το έβαλε το Υπουργείο. Το Υπουργείο, με βάση τη νομολογία που σας ανέφερα, έπραξε αυτό. Δεν πρόλαβε φέτος, διότι είχαν ήδη ανοίξει τα μηχανογραφικά και επομένως, του χρόνου θα υπάρχει αυτή η εξειδίκευση, έτσι ώστε η κάθε υποψήφια φοιτήτρια και φοιτητής να γνωρίζει πού μπορεί να είναι.
Βέβαια, με τα μέχρι τώρα δεδομένα που έχουμε από το Πανεπιστήμιο, έχουμε έναν ικανοποιητικό αριθμό φοιτητών, οι οποίοι προέρχονται από τα δύο τμήματα -μέχρι στιγμής από το Τμήμα Ψυχολογίας δεν έχουμε, έχουμε από τα δύο άλλα τμήματα.
ΣΤΑΥΡΟΣ ΠΑΠΑΣΩΤΗΡΙΟΥ: Αναφέρεστε στην κάλυψη των θέσεων των εξήντα;
ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΠΑΠΑΪΩΑΝΝΟΥ (Υφυπουργός Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού):Ναι. Δεν έχει καλυφθεί, τουλάχιστον μέχρι τώρα, με τα στοιχεία που έχουμε.
Σε κάθε περίπτωση, συγχαρητήρια για τη σχολή, συγχαρητήρια για την περιοχή. Σκοπός είναι τέτοια προγράμματα σπουδών να τύχουν και από άλλα πανεπιστήμια και από άλλες σχολές.
Ευχαριστώ.
