Σε μια απόφαση που μπορεί να επηρεάσει σημαντικά τον προγραμματισμό των σχολικών εκδρομών και εκπαιδευτικών επισκέψεων στα Δημοτικά και τα Νηπιαγωγεία προχώρησε η Διδασκαλική Ομοσπονδία Ελλάδας, καλώντας τους Συλλόγους Διδασκόντων να περιοριστούν, μέχρι νεοτέρας, σε δραστηριότητες που δεν απαιτούν μετακίνηση μαθητών με λεωφορείο.
Η ΔΟΕ ξεκαθαρίζει ότι δεν αμφισβητεί την παιδαγωγική αξία των σχολικών επισκέψεων και των δράσεων εκτός σχολείου, αντιθέτως αναγνωρίζει ότι αποτελούν σημαντικό μέρος της μαθησιακής διαδικασίας και της κοινωνικής και συναισθηματικής ανάπτυξης των μαθητών, ωστόσο θεωρεί ότι το νέο θεσμικό πλαίσιο που έχει διαμορφώσει το υπουργείο Παιδείας επιβαρύνει υπέρμετρα τους εκπαιδευτικούς με διοικητικές διαδικασίες και κυρίως με ευθύνες που, κατά την Ομοσπονδία, θα έπρεπε να ανήκουν σε αρμόδιες δημόσιες υπηρεσίες.
«Δεν είμαστε ελεγκτές οχημάτων»
Στον πυρήνα της αντίδρασης βρίσκεται το ζήτημα της ευθύνης των συνοδών εκπαιδευτικών, καθώς η ΔΟΕ θεωρεί ότι με τις νέες διαδικασίες οι εκπαιδευτικοί κινδυνεύουν να βρεθούν εκτεθειμένοι για ζητήματα που αφορούν την καταλληλότητα των μεταφορικών μέσων, τους ελέγχους ασφαλείας και γενικότερα συνθήκες που δεν μπορούν να πιστοποιήσουν οι ίδιοι.
Η Ομοσπονδία ζητά να υπάρξει πλήρης νομική κάλυψη των συνοδών εκπαιδευτικών και οι ευθύνες τους να περιοριστούν αποκλειστικά στο πεδίο των παιδαγωγικών και διδακτικών καθηκόντων τους, ενώ οι έλεγχοι των οχημάτων και των μεταφορέων να πραγματοποιούνται από τις αρμόδιες κρατικές αρχές.
Παράλληλα, ζητά τη δημιουργία κεντρικού μητρώου πιστοποιημένων μεταφορέων, ώστε τα σχολεία και οι εκπαιδευτικοί να μη μετατρέπονται σε φορείς ελέγχου εταιρειών, λεωφορείων και οδηγών κάθε φορά που οργανώνεται μια σχολική μετακίνηση.
Στο στόχαστρο και η γραφειοκρατία
Η Ομοσπονδία ασκεί κριτική στη λειτουργία των Τριμελών Επιτροπών, στις εκθέσεις αξιολόγησης, στις καταχωρίσεις στο mySchool και στις προθεσμίες που συνοδεύουν τις εγκρίσεις, θεωρώντας ότι το νέο σύστημα δημιουργεί ακόμη μεγαλύτερο γραφειοκρατικό φόρτο στα σχολεία και στους εκπαιδευτικούς.
Το επιχείρημα των εκπαιδευτικών είναι ότι μια δράση που οργανώνεται για παιδαγωγικούς λόγους κινδυνεύει να μετατραπεί σε μια σύνθετη διοικητική διαδικασία, με περισσότερα έγγραφα, ελέγχους και ευθύνες για τον Σύλλογο Διδασκόντων και τον διευθυντή της σχολικής μονάδας.
Ζητούν δωρεάν εκδρομές για όλους τους μαθητές
Στην ανακοίνωσή της η ΔΟΕ θέτει και ένα δεύτερο, εξίσου σημαντικό ζήτημα: το κόστος των σχολικών μετακινήσεων.
Η Ομοσπονδία ζητά να υπάρξει κρατική χρηματοδότηση, ώστε οι εκπαιδευτικές επισκέψεις και οι δράσεις να παρέχονται δωρεάν σε όλους τους μαθητές και κανένα παιδί να μη μένει εκτός μιας εκπαιδευτικής δραστηριότητας επειδή η οικογένειά του δεν μπορεί να καλύψει το κόστος.
Το θέμα αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε μια περίοδο κατά την οποία το κόστος μιας μετακίνησης με λεωφορείο μπορεί να αποτελέσει ουσιαστικό εμπόδιο για οικογένειες με χαμηλότερα εισοδήματα, δημιουργώντας στην πράξη μαθητές δύο ταχυτήτων ακόμη και σε μια δράση που αποτελεί μέρος της σχολικής ζωής.
Τι αποφάσισε τελικά η ΔΟΕ
Η απόφαση της Ομοσπονδίας είναι σαφής: μέχρι να υπάρξει αλλαγή στο θεσμικό πλαίσιο και να ικανοποιηθούν τα αιτήματα που έχει θέσει, οι Σύλλογοι Διδασκόντων καλούνται να πραγματοποιούν περιπάτους, εκπαιδευτικές επισκέψεις και άλλες παιδαγωγικές δράσεις που δεν απαιτούν μεταφορά με λεωφορείο.
Παράλληλα, η ΔΟΕ ζητά από το υπουργείο Παιδείας να επιστρέψει στον διάλογο με τις εκπαιδευτικές ομοσπονδίες και να προχωρήσει σε νέα υπουργική απόφαση, με λιγότερη γραφειοκρατία, σαφώς οριοθετημένες ευθύνες, κρατικούς ελέγχους των μεταφορέων και οικονομική κάλυψη των μαθητών.
Έτσι, το ζήτημα των σχολικών εκδρομών μετατρέπεται ήδη από τις πρώτες εβδομάδες της νέας σχολικής χρονιάς σε ένα ακόμη μέτωπο μεταξύ εκπαιδευτικών και υπουργείου, με το πραγματικό διακύβευμα να μην είναι αν οι μαθητές θα βγαίνουν από το σχολείο για να γνωρίσουν έναν διαφορετικό χώρο μάθησης, αλλά ποιος θα αναλαμβάνει την ευθύνη για την ασφάλεια της μετακίνησής τους και αν αυτή η ευθύνη μπορεί να μεταφέρεται στους εκπαιδευτικούς χωρίς τα αντίστοιχα εργαλεία και τις θεσμικές εγγυήσεις.