Το τελευταίο διάστημα διαβάζουμε συχνά ότι εκπαιδευτικά συστήματα που επένδυσαν έντονα στην ψηφιοποίηση περιορίζουν πλέον τη χρήση οθονών και επιχειρούν να ενισχύσουν ξανά τα έντυπα βιβλία, το χαρτί και τη γραφή με το χέρι.
Η είδηση μεταφέρεται συνήθως στην Ελλάδα με ένα εύκολο συμπέρασμα: «Οι άλλοι επιστρέφουν στο χαρτί, άρα πρέπει να κάνουμε το ίδιο».
Μόνο που το ελληνικό σχολείο δεν εγκατέλειψε ποτέ το χαρτί και το στιλό.
Οι μαθητές εξακολουθούν να γράφουν μεγάλο μέρος των εργασιών και των διαγωνισμάτων τους στο χαρτί. Οι προαγωγικές και απολυτήριες εξετάσεις είναι γραπτές, ενώ το ίδιο συμβαίνει και με τις Πανελλαδικές Εξετάσεις. Από αυτή την άποψη, βρισκόμαστε ήδη σε μεγάλο βαθμό εκεί όπου ορισμένα περισσότερο εκπαιδευτικά συστήματα επιδιώκουν να γυρίσουν… αν τα πράγματα είναι έτσι, όπως τα διαβάζουμε στο διαδίκτυο….
Το πρόβλημα είναι ότι πολλές φορές παρακολουθούμε τις διεθνείς εκπαιδευτικές εξελίξεις με… remote control. Μαθαίνουμε αποσπασματικά πράγματα, χωρίς να ξέρουμε στην πραγματικότητα τι συμβαίνει εκεί.
Το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι μόνο αν ο μαθητής έχει μπροστά του ένα τάμπλετ ή ένα τετράδιο. Είναι τι διδάσκεται, πώς διδάσκεται, τι καλείται να κάνει με τη γνώση που αποκτά και, κυρίως, με ποιον τρόπο αξιολογείται.
Γιατί μπορεί ένας μαθητής να γράφει καθημερινά με χαρτί και στιλό και παρ’ όλα αυτά να εκπαιδεύεται κυρίως στην απομνημόνευση και στην αναπαραγωγή πληροφοριών. Και μπορεί ένα ψηφιακό εργαλείο, όταν χρησιμοποιείται με συγκεκριμένο παιδαγωγικό σκοπό, να συμβάλλει στην έρευνα, στη συνεργασία και στη δημιουργία.
Άλλωστε και στα τάμπλετ, όπως και στον υπολογιστή, μπορεί κάποιος και να γράψει και να ζωγραφίσει με γραφίδα…
Το δίλημμα, επομένως, «χαρτί ή τάμπλετ;» ίσως είναι εξαρχής λάθος.
Το πραγματικό ερώτημα για το ελληνικό σχολείο είναι διαφορετικό:
Τι μαθαίνουν τα παιδιά στα σχολεία, πώς αξιολογούνται και τι κάνουν με αυτά που μαθαίνουν έξω από το σχολείο.
