Την έντονη αντίθεσή της στην ανατίναξη των υπερμεγέθων εκσκαφέων στο λιγνιτωρυχείο Μαυροπηγής, στην Κοζάνη, εκφράζει η Συσπείρωση Πανεπιστημιακών, χαρακτηρίζοντας την εξέλιξη πλήγμα για τη βιομηχανική κληρονομιά της χώρας και ένδειξη έλλειψης στρατηγικού σχεδιασμού στην ενεργειακή πολιτική.
Στην ανακοίνωσή της υποστηρίζει ότι η πράσινη μετάβαση πρέπει να συνοδεύεται από τεκμηριωμένο σχεδιασμό, διασφάλιση της ενεργειακής επάρκειας και προστασία της δημόσιας περιουσίας, ενώ επισημαίνει ότι τα συγκεκριμένα μηχανήματα θα μπορούσαν να αξιοποιηθούν με εναλλακτικούς τρόπους αντί να οδηγηθούν στην καταστροφή.
Ολόκληρη η ανακοίνωση:
Με βαθιά λύπη, προβληματισμό και αγανάκτηση γινόμαστε μάρτυρες ενός ακόμη πολυδιάστατου εγκλήματος σε βάρος μνημείων της βιομηχανικής κληρονομιάς και εργαλείων της περιουσίας της χώρας, αλλά και μιας κοντόφθαλμης ενεργειακής στρατηγικής υπό δήθεν πράσινο περίβλημα. Η αναλγησία με την οποία εκτελείται αυτό το έγκλημα δεν μας εκπλήσσει. Τα περιμένουμε όλα από μια κυβέρνηση που συμπεριφέρεται ως «αρπακτικό», και δεν είναι καθόλου τυχαίος ο τρόπος που έπεσε πάνω στο λιγνιτωρυχείο της Μαυροπηγής στην Κοζάνη. Την ίδια άλλωστε πολιτική ακολουθεί και έναντι του δημόσιου πανεπιστημίου.
Η ανατίναξη των υπερ-100μέτρων εκσκαφέων και η μοίρα τους να καταλήξουν παλιοσίδερα δείχνει τον σεβασμό που επιφυλάχτηκε σ' αυτά τα ιστορικά, πλην ικανά ακόμα να λειτουργούν, κειμήλια της τεχνολογικής ιστορίας της χώρας. Ουδείς αντιτίθεται στην πράσινη μετάβαση, αρκεί να είναι και δίκαιη. Ως επιστήμονες, ως ακαδημαϊκοί δάσκαλοι και ως πολίτες θεωρούμε ότι το μεγαλύτερο μέρος της λιγνιτικής παραγωγής ηλεκτρισμού πρέπει να σταματήσει και να μεταβούμε σε πράσινους τρόπους παραγωγής ενέργειας, με ταυτόχρονη εξασφάλιση των εργαζόμενων στον λιγνίτη και των κοινοτήτων τους, και με όσο το δυνατόν περισσότερη παραγωγή πράσινης ενέργειας με διαδικασίες που υπόκεινται και σε σωστό χωροταξικό σχεδιασμό.
Υπάρχει όμως και το θέμα της ενεργειακής ασφάλειας της χώρας που προϋποθέτει την διατήρηση της δυνατότητας παραγωγής ενέργειας από θερμικές πηγές και όχι το μπάζωμα των εξορυκτικών πεδίων και την καταστροφή πολύτιμων μηχανών. Άλλα κράτη, όπως για παράδειγμα η Γερμανία, διατηρεί τη δυνατότητα θερμικής παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας κατά 16-20% της παραγωγής, μεταθέτουν την πλήρη κατάργηση χρονικά στο 2030, ενώ υπάρχουν πλέον τεχνολογίες παραγωγής ενέργειας από λιγνίτη με ελάχιστους ρύπους. Η μετάβαση όμως στο εισαγόμενο και ακριβό LNG δεν συνιστά εξ ορισμού μια οικολογική επιλογή.
Θα μας λύσει το πρόβλημα η Πτολεμαΐδα 5 που κόστισε δισεκατομμύρια και η μετατροπή της σε καύση αερίου συνεπάγεται τη μείωση της ικανότητάς της; Έχει γίνει πλέον σαφές τι κρύβεται πίσω από την μανία με το LNG. Η βίαιη απεξάρτηση από τον λιγνίτη και η αντικατάστασή του από το φυσικό αέριο δεν είναι «οικολογική απεξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα» αλλά έμμεση στήριξη των ιδιωτικών εργοστασίων ηλεκτρικής ενέργειας με ορυκτό φυσικό αέριο με άμεση επίπτωση το ακριβό ρεύμα. Όσο δεν υπάρχει επαρκής αποθήκευση παραγόμενης ενέργειας από τις ΑΠΕ, το φυσικό αέριο γίνεται το απαραίτητο καύσιμο-συμπλήρωμα για να ισορροπήσει το σύστημα.
Από την άλλη πλευρά, γιατί η επιλεχθείσα μέθοδος παροπλισμού είναι η ανατίναξη; Μια τρομοκρατική ενέργεια ενάντια στην βιομηχανική μας κληρονομιά και στην κληρονομιά των τοπικών κοινοτήτων και των εργαζομένων. Τα μεγάλα και πολύπλοκα αυτά μηχανήματα θα μπορούσαν να αποκτήσουν άλλες χρήσεις. Μια ομάδα από αρχιτέκτονες, βιομηχανικούς σχεδιαστές, μηχανολόγους, ειδικούς στον πολιτισμό, και ειδικούς στην καινοτομία θα μπορούσαν να δημιουργήσουν θαύματα με επίκεντρο αυτά τα μηχανήματα. Και η δημόσια αυτή περιουσία να παραμείνει τέτοια με άλλο ρόλο.
Η ΣΥΣΠΕΙΡΩΣΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΩΝ επισημαίνει ότι το έγκλημα και τα συντρίμμια του, πέρα από τον θυμό και την αγανάκτηση, αποκτά πολλαπλούς συμβολισμούς. Συμβολίζει το τέλος μιας περιόδου όπου οι δημόσιες παραγωγικές επενδύσεις ήταν οι ατμομηχανές της ελληνικής οικονομίας. Το μίσος για κάθε δημόσια λειτουργία δεν μπορούσε να έχει καλύτερο συμβολισμό.
