Μαθητές, γονείς και εκπαιδευτική κοινότητα καλούνται να συμμετάσχουν ενεργά στον δημόσιο διάλογο για το νέο Λύκειο και το Εθνικό Απολυτήριο, καταθέτοντας τις απόψεις και τις προτάσεις τους μέσω ειδικής ηλεκτρονικής πλατφόρμας που προετοιμάζει το υπουργείο Παιδείας.
Στο επίκεντρο της διαβούλευσης θα βρεθεί ένα ερώτημα που εδώ και δεκαετίες απασχολεί την ελληνική κοινωνία: θα πρέπει να διατηρηθούν οι Πανελλαδικές Εξετάσεις ή να αντικατασταθούν από ένα νέο σύστημα πρόσβασης στα πανεπιστήμια;
Η πρωτοβουλία παρουσιάστηκε κατά τη συνάντηση του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη με την υπουργό Παιδείας Σοφία Ζαχαράκη και τον πρόεδρο της Επιτροπής Εθνικού Διαλόγου για τη νέα δομή του Λυκείου και το Εθνικό Απολυτήριο, Μιχάλη Σφακιανάκη.
Οι Πανελλαδικές παραμένουν το πιο αδιάβλητο σύστημα
Παρά τις συζητήσεις για αλλαγές, στο κυβερνητικό επιτελείο αναγνωρίζουν ότι οι Πανελλαδικές Εξετάσεις έχουν εδραιωθεί στη συνείδηση των πολιτών ως το πιο αξιόπιστο και αδιάβλητο σύστημα εισαγωγής στην τριτοβάθμια εκπαίδευση.
Αυτός είναι και ο βασικός λόγος που δεν εξετάζεται η άμεση κατάργησή τους. Αντίθετα, στόχος είναι να διαμορφωθεί ένα νέο μοντέλο το οποίο θα εξασφαλίζει την ίδια αξιοπιστία, χωρίς να δημιουργεί αμφισβητήσεις για τη διαφάνεια της διαδικασίας.
Οι πέντε άξονες του διαλόγου
Η Επιτροπή Εθνικού Διαλόγου έχει ήδη ολοκληρώσει την επεξεργασία των βασικών θεματικών ενοτήτων που θα αποτελέσουν τη βάση της δημόσιας συζήτησης.
Οι πέντε πυλώνες αφορούν:
- το περιεχόμενο των σπουδών και τις δεξιότητες που πρέπει να αποκτούν οι μαθητές,
- τη σχολική ζωή και το παιδαγωγικό κλίμα,
- την επιμόρφωση και επαγγελματική ανάπτυξη των εκπαιδευτικών,
- τις κτιριακές, ψηφιακές και εργαστηριακές υποδομές,
- τη διοίκηση της εκπαίδευσης και το σύστημα αξιολόγησης των μαθητών.
Παράλληλα προβλέπεται κύκλος συζητήσεων με τα πολιτικά κόμματα και τους εκπαιδευτικούς φορείς, ώστε να αναζητηθούν όσο το δυνατόν ευρύτερες συναινέσεις.
Τι θα ερωτηθούν μαθητές και γονείς
Στα τέλη Ιουλίου αναμένεται να δημοσιοποιηθεί η ενδιάμεση έκθεση της Επιτροπής και αμέσως μετά θα τεθεί σε λειτουργία η ηλεκτρονική πλατφόρμα διαβούλευσης.
Μέσα από αυτή, γονείς και μαθητές θα μπορούν να απαντήσουν σε κρίσιμα ερωτήματα, όπως:
- αν ο βαθμός του Εθνικού Απολυτηρίου θα προκύπτει από όλες τις τάξεις του Λυκείου ή μόνο από τη Β΄ και τη Γ΄ Λυκείου,
- ποια θα είναι η βαρύτητα κάθε τάξης,
- ποιος πρέπει να είναι ο τρόπος αξιολόγησης των μαθητών,
- και κυρίως αν οι Πανελλαδικές πρέπει να διατηρηθούν ή να αντικατασταθούν από νέο σύστημα εισαγωγής.
Σύμφωνα με πληροφορίες, το επικρατέστερο σενάριο δεν προβλέπει την άμεση αντικατάσταση των Πανελλαδικών.
Αντίθετα, εξετάζεται μια μεταβατική περίοδος, κατά την οποία η βαρύτητα των Πανελλαδικών θα μειώνεται σταδιακά, όσο θα ενισχύεται η αξιοπιστία και η εγκυρότητα του Εθνικού Απολυτηρίου.
Με αυτόν τον τρόπο επιχειρείται να αποφευχθούν απότομες αλλαγές που θα μπορούσαν να δημιουργήσουν ανασφάλεια σε μαθητές και οικογένειες.
Πότε θα εφαρμοστεί το νέο σύστημα
Το τελικό χρονοδιάγραμμα θα εξαρτηθεί από την ολοκλήρωση του διαλόγου και την ψήφιση του σχετικού νομοθετικού πλαισίου.
Η δημόσια διαβούλευση αναμένεται να ολοκληρωθεί τον Σεπτέμβριο, ενώ η τελική έκθεση της Επιτροπής, μαζί με τον οδικό χάρτη εφαρμογής και τις πιλοτικές φάσεις, προγραμματίζεται να παρουσιαστεί τον Οκτώβριο.
Στη συνέχεια το νέο πλαίσιο θα εισαχθεί προς ψήφιση στη Βουλή, πιθανότατα μέσα στο 2026 ή στις αρχές του 2027.
Ποιοι μαθητές δεν επηρεάζονται
Το υπουργείο Παιδείας ξεκαθαρίζει ότι οι μαθητές που θα φοιτήσουν στην Α΄ Γυμνασίου το σχολικό έτος 2026-2027 δεν πρόκειται να επηρεαστούν από τις αλλαγές και θα εισαχθούν στα πανεπιστήμια με το ισχύον σύστημα.
Αυτό σημαίνει ότι οποιαδήποτε μεταρρύθμιση στο σύστημα πρόσβασης στην τριτοβάθμια εκπαίδευση θα εφαρμοστεί σε μεταγενέστερες μαθητικές γενιές, δίνοντας τον απαραίτητο χρόνο προσαρμογής τόσο στα σχολεία όσο και στις οικογένειες.
Η συζήτηση για το Εθνικό Απολυτήριο και τις Πανελλαδικές αναμένεται να αποτελέσει μία από τις σημαντικότερες εκπαιδευτικές μεταρρυθμίσεις της επόμενης περιόδου, καθώς δεν αφορά μόνο τον τρόπο εισαγωγής στα πανεπιστήμια, αλλά συνολικά τον ρόλο και τη φυσιογνωμία του Λυκείου τα επόμενα χρόνια.
