Λεωνίδας Βουρλιώτης Η γαλλική τηλεταινία «Ο δάσκαλος που άφηνε τα παιδιά να ονειρεύονται» (2006), σε σκηνοθεσία του Daniel Losset, επαναφέρει στο προσκήνιο τη συναρπαστική πορεία ενός από τους σημαντικότερους ανανεωτές της ευρωπαϊκής εκπαίδευσης: του Σελεστέν Φρενέ, του παιδαγωγού που αμφισβήτησε το αυστηρό, ιεραρχικό σχολείο του μεσοπολέμου και τόλμησε να μιλήσει για μια τάξη όπου η φωνή των παιδιών έχει πρωταγωνιστικό ρόλο.
Η ταινία βασίζεται στη ζωή και στο έργο του Γάλλου μεταρρυθμιστή Celestin Freinet (1896–1966), ο οποίος πρότεινε ένα σχολείο ριζικά διαφορετικό από το κατεστημένο της εποχής: ένα σχολείο που δεν αναπαράγει πειθαρχικά μοντέλα, αλλά αντιμετωπίζει κάθε παιδί ως μοναδική προσωπικότητα. Για τον Φρενέ, η μάθηση όφειλε να είναι μια δημιουργική διαδικασία ελευθερίας, έκφρασης και σύνδεσης με την κοινωνική πραγματικότητα — όχι ένα σύνολο απομνημονεύσεων μέσα σε κλειστά, ανελαστικά πλαίσια. Ο ρόλος του εκπαιδευτικού, όπως ο ίδιος τόνιζε, ήταν «να βοηθά τα παιδιά να βρίσκουν μόνα τους το δρόμο της γνώσης».
Δείτε την ταινία με ελληνικούς υποτίτλους εδώ:
Πολύ πριν θεωρηθούν αυτονόητες οι έννοιες της βιωματικής μάθησης και της συνεργατικής εργασίας, ο Φρενέ είχε ήδη ανοίξει τον δρόμο. Πειραματίστηκε με τα τεχνολογικά μέσα της εποχής, εισάγοντας στην εκπαιδευτική διαδικασία την τυπογραφία, το ραδιόφωνο και τον κινηματογράφο. Έγινε γνωστός ως ο δάσκαλος που εγκατέστησε το πρώτο σχολικό τυπογραφείο στην τάξη του, προωθώντας τη διασχολική αλληλογραφία και τη συλλογική δημιουργία εντύπων από τους μαθητές.
Πολύ λιγότερο γνωστό, αλλά αποκαλυπτικό για τη διορατικότητά του, είναι το γεγονός ότι ήδη από το 1926 ενσωμάτωσε τον κινηματογράφο στο σχολείο του — μια πρωτοβουλία που για τα δεδομένα της εποχής φάνταζε εξωπραγματική. Οι ριζοσπαστικές του μέθοδοι, ωστόσο, ενόχλησαν βαθιά το εκπαιδευτικό και πολιτικό κατεστημένο, με αποτέλεσμα να βρεθεί στο στόχαστρο και να αντιμετωπίσει ανελέητο πόλεμο. Οι πιέσεις ήταν τέτοιες, ώστε τελικά εξαναγκάστηκε να εγκαταλείψει τη δημόσια εκπαίδευση για να συνεχίσει το έργο του μακριά από διοικητικά εμπόδια.
Όμως, τότε πια δεν ήταν μόνος. Γύρω από τις αρχές του συγκροτήθηκε ένα διεθνές παιδαγωγικό κίνημα, που εξακολουθεί να παραμένει ενεργό και να εμπνέει εκπαιδευτικούς σε όλο τον κόσμο, περισσότερο από μισό αιώνα μετά τον θάνατό του.
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Μήπως έχετε κλήσεις που αγνοείτε; Πώς να τις ελέγξετε online
Voucher 750 ευρώ σε εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα - Ανοίγουν οι αιτήσεις
