Η ακαδημαϊκή κοινότητα βρίσκεται αντιμέτωπη με μία από τις πιο έντονες περιόδους κοινωνικής και θεσμικής αντίδρασης των τελευταίων ετών. Μετά την πρόσφατη δικαστική δικαίωση των διοικητικών υπαλλήλων, οι οποίοι προχώρησαν σε Απεργία–Αποχή με αίτημα καλύτερες εργασιακές συνθήκες, η κινητοποίηση επεκτείνεται πλέον και στα μέλη ΔΕΠ.
Η συζήτηση αφορά το μέτρο των οριζόντιων διαγραφών φοιτητών που υπερβαίνουν τα ν+2 έτη φοίτησης — ένα μέτρο που έχει προκαλέσει ευρεία αντίδραση σε όλα τα επίπεδα της πανεπιστημιακής ζωής.
Η κρίσιμη δικαστική απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης αποτέλεσε σημείο καμπής. Το δικαστήριο έκρινε πως η κινητοποίηση των διοικητικών υπαλλήλων δεν προκαλεί πρόσθετη ζημία στους φοιτητές, καθώς μεγάλο μέρος των υπηρεσιών έχει ήδη καταστεί μη διαθέσιμο λόγω υποστελέχωσης και δομικών δυσλειτουργιών.
Με αυτή τη δικαστική κάλυψη, οι κινητοποιήσεις απέκτησαν νέο θεσμικό βάρος και λειτούργησαν ως καταλύτης για την επόμενη φάση αντίδρασης: τους πανεπιστημιακούς διδάσκοντες.
Η πρώτη επίσημη αντίδραση ήρθε από τη Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών, όπου ο Σύλλογος Μελών ΔΕΠ ανακοίνωσε αποχή από τα διδακτικά καθήκοντα για τις 12 Δεκεμβρίου 2025.
Στην απόφαση τονίζεται ότι:
Οι υπό διαγραφή φοιτητές δεν επιβαρύνουν οικονομικά ή ακαδημαϊκά τα ΑΕΙ.
Το μέτρο συνδέεται με μία πιο ευρεία πολιτική κατεύθυνση προς την ιδιωτικοποίηση της δημόσιας ανώτατης εκπαίδευσης.
Η εφαρμογή του νόμου αντιμετωπίζει τους φοιτητές ως «εκπαιδευόμενους με συμβόλαιο» και όχι ως μέλη μιας δημόσιας και ελεύθερης ακαδημαϊκής διαδικασίας.
Σύμφωνα με το σύλλογο, η εφαρμογή του μέτρου οδηγεί σε ένα μοντέλο όπου όποιος πληρώνει αποκτά πτυχίο σε προκαθορισμένο χρόνο, χωρίς να λαμβάνονται υπόψη οικονομικές, κοινωνικές ή προσωπικές δυσκολίες.
Η αντίθεση των πανεπιστημιακών δεν αφορά μόνο την πρακτική εφαρμογή, αλλά αγγίζει βαθύτερα ζητήματα αξιών και παιδείας.
Τα μέλη ΔΕΠ επισημαίνουν ότι:
Ένα μεγάλο ποσοστό ενεργών φοιτητών κινδυνεύει με διαγραφή.
Η δημόσια εκπαίδευση κινδυνεύει να μετατραπεί σε σύστημα αποκλειστικά ανταποδοτικό.
Οι αλλαγές αυτές δεν έχουν προκύψει από διάλογο, αλλά επιβάλλονται μονομερώς.
Η στάση της Φιλοσοφικής Σχολής φαίνεται πως αποτελεί μόνο την αρχή. Ήδη αναμένονται αντίστοιχες συνελεύσεις και αποφάσεις από άλλα τμήματα και ιδρύματα της χώρας, ενώ οι φοιτητικές συλλογικότητες εντείνουν τις συζητήσεις και τις δράσεις τους.
Οι εξελίξεις αναμένεται να συνεχιστούν με ταχύ ρυθμό, καθώς η δημόσια συζήτηση μετατοπίζεται πλέον στο κεντρικό ερώτημα:
Τι είδους ανώτατη εκπαίδευση θέλει η χώρα—δημόσια, ανοιχτή και κοινωνικά δίκαιη ή αυστηρά ανταποδοτική;
