Μια πραγματική «ανάσα» για χιλιάδες νοικοκυριά που παλεύουν με τα «κόκκινα» δάνεια έρχεται να δώσει η νέα τροπολογία του Υπουργού Οικονομικών, Κυριάκου Πιερρακάκη, στο νομοσχέδιο «Ενίσχυση εποπτείας των υπό διαχείριση απαιτήσεων από δάνεια και πιστώσεις - Προστασία συνεπών οφειλετών - … και λοιπές διατάξεις».
Στο πλαίσιο του νέου σχεδίου νόμου για το ιδιωτικό χρέος, «κλειδώνει» οριστικά το σταθερό επιτόκιο 3% μέχρι την πλήρη εξόφληση της οφειλής για τους ευάλωτους και επιλέξιμους δανειολήπτες. (Δείτε εδώ ολόκληρη την τροπολογία για τον Εξωδικαστικό Μηχανισμό).
Η ρύθμιση καταργεί το ισχύον καθεστώς, το οποίο μετά την πρώτη τριετία «πετούσε» τους δανειολήπτες στην αβεβαιότητα του κυμαινόμενου επιτοκίου (Euribor τριμήνου συν 2,5 ή 3 μονάδες). Αντιθέτως, πλέον διασφαλίζονται προβλέψιμες μηνιαίες δόσεις, με το οικονομικό όφελος για ένα δάνειο 100.000 ευρώ και διάρκεια αποπληρωμής 20 ετών να αγγίζει τα 28.600 ευρώ.
«Πρέπει να βρεις τη σωστή τομή για να μπορεί να λειτουργήσει συνολικά το οικονομικό σύστημα και η ελληνική οικονομία, για να λειτουργεί η τραπεζική πίστωση, να μειώνεις τα κόκκινα δάνεια και να δίνεις το χέρι. Αλλά να το κάνεις πρακτικά», ανέφερε ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης, μιλώντας στη Διαρκή Επιτροπή Οικονομικών Υποθέσεων της Βουλής.
Αξίζει να σημειωθεί ότι η ρύθμιση δεν απευθύνεται μόνο στα πιο αδύναμα οικονομικά στρώματα, αλλά «αγκαλιάζει» και τμήμα της μεσαίας τάξης. Όπως διευκρίνισε ο κ. Πιερρακάκης, μια οικογένεια με τρεις ανήλικους και ετήσιο εισόδημα έως 42.000 ευρώ μπορεί να ενταχθεί, αρκεί να πληροί τα σχετικά περιουσιακά κριτήρια. Η ρύθμιση θα εφαρμόζεται στις καταβολές από την 1η Δεκεμβρίου 2026.
Παραδείγματα
Για οφειλή 100.000 ευρώ με 20ετή αποπληρωμή, η μηνιαία δόση με σταθερό επιτόκιο 3% διαμορφώνεται στα 554,60 ευρώ. Με το προηγούμενο καθεστώς, η δόση ενός ενυπόθηκου δανείου θα εκτοξευόταν μετά την τριετία στα 653,50 ευρώ. Η νέα ρύθμιση κρατά τη δόση σταθερή, χαρίζοντας στον δανειολήπτη συνολικό όφελος περίπου 20.200 ευρώ.
Η εικόνα είναι ακόμη πιο εντυπωσιακή για δάνεια χωρίς εμπράγματες εξασφαλίσεις. Εκεί, το προηγούμενο καθεστώς προέβλεπε 4% για την πρώτη τριετία (δόση 605,98 ευρώ) και μετά εκτόξευση στα 685,56 ευρώ. Με το νέο σύστημα, η διαφορά στο συνολικό κόστος εξυπηρέτησης σε βάθος εικοσαετίας υπολογίζεται ότι φτάνει τα 28.600 ευρώ.
Πρόστιμα έως 5 εκατομμύρια ευρώ στους servicers
Πέραν της ανακούφισης των δανειοληπτών, η νέα τροπολογία βάζει «φωτιά» στους servicers. Το πλαίσιο εποπτείας των εταιρειών διαχείρισης δανείων αυστηροποιείται δραστικά. Για σοβαρές παραβάσεις, η Τράπεζα της Ελλάδος αποκτά πλέον τη δυνατότητα να επιβάλλει πρόστιμα ύψους έως 5 εκατομμυρίων ευρώ, από 500.000 ευρώ που ήταν το προηγούμενο όριο (δεκαπλασιασμός των κυρώσεων).
Επιπλέον, προβλέπονται «καμπάνες» από 50.000 έως 500.000 ευρώ ανά δανειολήπτη, οι οποίες θα επιβάλλονται από τη Γενική Γραμματεία Χρηματοπιστωτικού Τομέα. Τα πρόστιμα αφορούν, μεταξύ άλλων, περιπτώσεις όπου γίνονται ενέργειες είσπραξης σε συνεπείς δανειολήπτες ή σε όσους δεν πληρώνουν λόγω υπαιτιότητας του πιστωτή (π.χ. μη χορήγηση απαραίτητων στοιχείων).
Τα «όπλα» του Εξωδικαστικού
Υπερασπιζόμενος την πενταετή πορεία του Εξωδικαστικού Μηχανισμού απέναντι στις επικρίσεις της αντιπολίτευσης, ο κ. Πιερρακάκης παρουσίασε σημαντικά στοιχεία: Έχουν ολοκληρωθεί 70.000 επιτυχείς ρυθμίσεις, συνολικού ύψους 21,21 δισ. ευρώ. Από αυτές, οι 8.172 αφορούν ευάλωτους οφειλέτες, ενώ πάνω από 600 άτομα κατάφεραν να κρατήσουν το σπίτι τους.
Οι διαγραφές οφειλών αγγίζουν τα 7 δισ. ευρώ. Το μέσο «κούρεμα» για οφειλές προς το Δημόσιο έφτασε το 13,45%, ενώ για τράπεζες και servicers το 29%. Παράλληλα, η μέση διάρκεια αποπληρωμής διαμορφώνεται στα 15 χρόνια (25 για στεγαστικά), με τον δείκτη ληξιπρόθεσμου ιδιωτικού χρέους να έχει μειωθεί κατά 14 ποσοστιαίες μονάδες από το 2018 (από 70,8% στο 56,7% το α' τρίμηνο του 2026).
