Νέο πακέτο μέτρων για την παρουσία μαθητών ξένης υπηκοότητας στα ιταλικά σχολεία προανήγγειλε η πρωθυπουργός της Ιταλίας Τζόρτζια Μελόνι, ανακοινώνοντας ότι η κυβέρνηση ετοιμάζεται να θεσπίσει ανώτατο αριθμό αλλοδαπών μαθητών ανά σχολική τάξη.
Η Ιταλίδα πρωθυπουργός έκανε την ανακοίνωση μιλώντας στο Fenix, τη διοργάνωση της νεολαίας του κόμματός της, Αδέλφια της Ιταλίας, τονίζοντας ότι το σχετικό μέτρο πρόκειται να κατατεθεί σύντομα προς έγκριση στο υπουργικό συμβούλιο.
Το ακριβές πλαφόν δεν έχει ακόμη ανακοινωθεί. Ωστόσο, ο υπουργός Παιδείας Τζουζέπε Βαλντιτάρα είχε δηλώσει λίγες ημέρες νωρίτερα ότι στην Ιταλία υπάρχει ήδη διοικητική πρόβλεψη για όριο 30% μαθητών ξένης υπηκοότητας ανά τάξη, η οποία, όπως υποστήριξε, δεν εφαρμόστηκε ουσιαστικά ποτέ. Η πρόθεση της κυβέρνησης είναι πλέον να μετατρέψει αυτή την κατεύθυνση σε νομοθετικό κανόνα.
Μελόνι: «Οι ντόπιοι μαθητές δεν πρέπει να αισθάνονται μειονότητα»
Αιτιολογώντας την παρέμβαση, η Τζόρτζια Μελόνι υποστήριξε ότι η μεγάλη συγκέντρωση παιδιών που δεν μιλούν επαρκώς ιταλικά στην ίδια τάξη δυσκολεύει την ένταξη και την εκπαιδευτική διαδικασία.
«Οι ντοπιοι μαθητές δεν μπορεί να αισθάνονται στο περιθώριο μέσα σε μια ιταλική τάξη επειδή έχουν γίνει μειονότητα», ανέφερε χαρακτηριστικά στην ομιλία της.
Ο Βαλντιτάρα έχει χρησιμοποιήσει αντίστοιχη επιχειρηματολογία, υποστηρίζοντας ότι η υπερβολική συγκέντρωση μαθητών με ανεπαρκή γνώση της ιταλικής γλώσσας μπορεί να δημιουργήσει σχολεία με συνθήκες έντονου διαχωρισμού και να επηρεάσει τη μαθησιακή πορεία ολόκληρης της τάξης.
Υποχρεωτικά ιταλικά για γονείς μαθητών με δυσκολίες ένταξης
Το κυβερνητικό σχέδιο δεν περιορίζεται στη σύνθεση των τάξεων.
Η Μελόνι ανακοίνωσε ότι προβλέπεται επίσης υποχρέωση εκμάθησης της ιταλικής γλώσσας για γονείς αλλοδαπών μαθητών που αντιμετωπίζουν σοβαρές δυσκολίες σχολικής ένταξης.
Την πρόταση είχε παρουσιάσει ήδη από τον Αύγουστο ο υπουργός Παιδείας, υποστηρίζοντας ότι η γνώση της γλώσσας από τους γονείς είναι απαραίτητη ώστε να μπορούν να επικοινωνούν με το σχολείο και να στηρίζουν τη μαθησιακή πορεία των παιδιών τους.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η κυβέρνηση θέλει να μετακινηθεί από ένα μοντέλο απλής «συμπερίληψης» προς ένα μοντέλο «ένταξης», στο οποίο η γλωσσική επάρκεια θεωρείται βασική προϋπόθεση συμμετοχής στη σχολική και κοινωνική ζωή.
Τι ακριβώς σχεδιάζεται για μπούρκα, νικάμπ και χιτζάμπ
Εδώ χρειάζεται σαφής διάκριση, καθώς τα συγκεκριμένα ενδύματα δεν είναι το ίδιο.
Η μπούρκα καλύπτει ολόκληρο το σώμα και το πρόσωπο, ενώ και το νικάμπ αφήνει ακάλυπτα ουσιαστικά μόνο τα μάτια. Αντίθετα, το χιτζάμπ καλύπτει τα μαλλιά και τον λαιμό, αλλά αφήνει το πρόσωπο ορατό.
Σύμφωνα με το ANSA, η Μελόνι χρησιμοποίησε στην ομιλία της τη διατύπωση ότι το υπό κατάρτιση μέτρο θα προβλέπει απαγόρευση «burqa e hijab» στα σχολεία.
Το Reuters, ωστόσο, περιγράφει την κυβερνητική πρωτοβουλία ως απαγόρευση καλυμμάτων που αποκρύπτουν το πρόσωπο, αναφέροντας συγκεκριμένα τη μπούρκα και το νικάμπ.
Η διαφοροποίηση έχει ουσιαστική σημασία: μια απαγόρευση της μπούρκας και του νικάμπ αφορά ενδύματα που καλύπτουν το πρόσωπο, ενώ μια απαγόρευση του χιτζάμπ θα ήταν σαφώς ευρύτερο μέτρο και θα αφορούσε και τη μουσουλμανική μαντίλα που δεν εμποδίζει την αναγνώριση του προσώπου.
Για τον λόγο αυτό, μέχρι να παρουσιαστεί το τελικό νομοθετικό κείμενο δεν μπορεί να θεωρηθεί δεδομένο ότι η ιταλική κυβέρνηση θα απαγορεύσει γενικά το χιτζάμπ στα σχολεία.
Ο υπουργός Παιδείας Τζουζέπε Βαλντιτάρα, στις προηγούμενες δημόσιες τοποθετήσεις του, είχε επικεντρωθεί κυρίως στην μπούρκα και στο νικάμπ, δηλαδή στα ενδύματα που καλύπτουν το πρόσωπο, συνδέοντας την πρότασή του με ζητήματα αναγνώρισης, κοινωνικής αλληλεπίδρασης και ισότητας των φύλων.
Το 11,6% των μαθητών δεν έχει ιταλική υπηκοότητα
Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται το Reuters, οι μαθητές χωρίς ιταλική υπηκοότητα αντιστοιχούν σήμερα περίπου στο 11,6% του συνολικού μαθητικού πληθυσμού της Ιταλίας.
Η κατανομή τους, ωστόσο, δεν είναι ομοιόμορφη. Σε ορισμένες περιοχές και συγκεκριμένες σχολικές μονάδες τα ποσοστά είναι σημαντικά υψηλότερα, γεγονός που βρίσκεται εδώ και χρόνια στο επίκεντρο της δημόσιας συζήτησης για την ένταξη των παιδιών μεταναστευτικής προέλευσης.
Το κρίσιμο σημείο θα είναι ο τρόπος εφαρμογής
Οι ανακοινώσεις της Μελόνι ανοίγουν πλέον μια ευρύτερη συζήτηση για το πώς θα εφαρμοστεί στην πράξη ένα ανώτατο ποσοστό μαθητών ξένης υπηκοότητας.
Ο Βαλντιτάρα έχει αναφέρει ότι τα περιφερειακά σχολικά γραφεία θα μπορούσαν να αναλάβουν συντονιστικό ρόλο ώστε οι μαθητές να κατανέμονται μεταξύ διαφορετικών σχολείων και να αποφεύγονται πολύ υψηλές συγκεντρώσεις σε συγκεκριμένες τάξεις.
Το κρίσιμο, συνεπώς, δεν είναι μόνο ποιο ποσοστό θα επιλεγεί, αλλά και πώς θα οριστούν οι εξαιρέσεις, με ποια κριτήρια θα γίνονται οι μετακινήσεις μαθητών και τι θα συμβαίνει σε περιοχές όπου πρακτικά δεν υπάρχει δυνατότητα διαφορετικής κατανομής.
Αντίστοιχα, στο ζήτημα των ισλαμικών ενδυμάτων, το τελικό νομοθετικό κείμενο θα δείξει αν η απαγόρευση θα περιοριστεί στα καλύμματα που αποκρύπτουν το πρόσωπο, όπως η μπούρκα και το νικάμπ, ή αν η κυβέρνηση επιδιώξει ευρύτερο περιορισμό που θα περιλαμβάνει και το χιτζάμπ.
Μέχρι τότε, οι εξαγγελίες της Μελόνι αποτελούν κυβερνητική πρόθεση και όχι ακόμη ισχύον κανόνα.