Στις κάλπες προσέρχονται οι πολίτες της Ισλανδίας για ένα καθοριστικό δημοψήφισμα που θα κρίνει αν η χώρα θα ξεκινήσει εκ νέου διαπραγματεύσεις για την ένταξή της στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Το αποτέλεσμα αναμένεται οριακό, καθώς οι δημοσκοπήσεις δείχνουν τις δύο πλευρές να δίνουν μάχη «στήθος με στήθος».
Τι κρίνεται στο δημοψήφισμα
Η ψηφοφορία αφορά αποκλειστικά την έναρξη των διαπραγματεύσεων. Σε περίπτωση επικράτησης του «Ναι», θα απαιτηθούν τουλάχιστον δύο χρόνια συνομιλιών με τις Βρυξέλλες, ενώ θα ακολουθήσει δεύτερο δημοψήφισμα (πιθανώς το 2028) για την τελική προσχώρηση. Η πρωθυπουργός Κριστρούν Φροσταντότιρ ξεκαθάρισε ότι ένα ενδεχόμενο «Όχι» θα βάλει οριστικό τέλος σε κάθε συζήτηση για την ΕΕ.
Τα επιχειρήματα των δύο πλευρών
- Τα οφέλη του «Ναι»: Οι υποστηρικτές τονίζουν ότι η ένταξη θα ενισχύσει την οικονομία, θα επιτρέψει την υιοθέτηση του ευρώ για την αντιμετώπιση του πληθωρισμού και του κόστους ζωής, ενώ θα θωρακίσει τη χώρα γεωπολιτικά στην Αρκτική.
- Οι φόβοι του «Όχι»: Η αντιπολίτευση και ο αλιευτικός τομέας -πυλώνας της ισλανδικής οικονομίας- ανησυχούν ότι η Κοινή Αλιευτική Πολιτική της ΕΕ θα επιτρέψει την είσοδο ξένων αλιευτικών στα εθνικά ύδατα. Παράλληλα, υποστηρίζουν ότι η διατήρηση της ισλανδικής κορώνας προσφέρει ευελιξία σε περιόδους οικονομικής ύφεσης.
Γεωπολιτική σημασία για την ΕΕ
Η ένταξη της Ισλανδίας θα διεύρυνε την επιρροή της ΕΕ στην Αρκτική και θα ενίσχυσε τον έλεγχο στο στρατηγικής σημασίας θαλάσσιο πέρασμα Γροιλανδίας-Ισλανδίας-Ηνωμένου Βασιλείου (GIUK). Επιπλέον, καθώς η χώρα είναι μέλος του ΝΑΤΟ και ήδη εναρμονισμένη σε πολλούς τομείς, η ενταξιακή της πορεία θεωρείται πολύ πιο άμεση σε σχέση με άλλες υποψήφιες χώρες.
