Βήμα 1: Βοηθήστε τον να αναγνωρίζει το όνομά του
Το πρώτο στάδιο είναι να μάθει ο σκύλος να αναγνωρίζει το όνομά του και να το συνδέει με κάτι ευχάριστο.
Είναι προτιμότερο να χρησιμοποιείται το όνομά του με θετικό τρόπο, ώστε να δημιουργήσει έναν ευχάριστο συνειρμό. Ένα σύντομο όνομα με χαρακτηριστικούς ήχους μπορεί επίσης να τον βοηθήσει να το ξεχωρίζει ευκολότερα από τις υπόλοιπες λέξεις που ακούει καθημερινά.
Κατά τη διάρκεια της επικοινωνίας μαζί του, το όνομά του μπορεί να επαναλαμβάνεται σε διαφορετικές περιστάσεις. Κάθε φορά που γυρίζει και κοιτάζει προς τον άνθρωπό του, χρειάζεται να ακολουθεί επιβράβευση, είτε με έναν λεκτικό έπαινο είτε με μια μικρή λιχουδιά.
Βήμα 2: Καθιερώστε ένα σήμα για να κερδίζετε την προσοχή του
Ένα συγκεκριμένο λεκτικό σήμα, όπως το «κοίτα με» ή απλώς το «κοίτα», μπορεί να λειτουργήσει ως υπενθύμιση ότι ο σκύλος πρέπει να εστιάσει στον κηδεμόνα του.
Η εκμάθησή του καλό είναι να ξεκινήσει σε ένα ήσυχο περιβάλλον, χωρίς πολλούς περισπασμούς. Αρχικά, κρατήστε μια λιχουδιά κοντά στη μύτη του και μετακινήστε την αργά προς τα πάνω, μέχρι να βρεθεί ανάμεσα στα μάτια σας.
Μόλις ο σκύλος ακολουθήσει την κίνηση και σας κοιτάξει, επιβραβεύστε τον αμέσως. Η άσκηση επαναλαμβάνεται αρκετές φορές, μέχρι να αρχίσει να ανταποκρίνεται στο λεκτικό σήμα ή στη χειρονομία χωρίς να χρειάζεται να βλέπει τη λιχουδιά.
Βήμα 3: Διδάξτε του την εντολή «άγγιξε»
Μια ακόμη χρήσιμη άσκηση είναι η εκμάθηση της εντολής «άγγιξε». Στόχος είναι ο σκύλος να μάθει να ακουμπά με τη μύτη του την ανοιχτή παλάμη του κηδεμόνα του.
Για να ξεκινήσει η εξάσκηση, απλώστε το χέρι σας κοντά στη μύτη του και περιμένετε να το αγγίξει. Μόλις το κάνει, επιβραβεύστε τον. Με την επανάληψη, μπορεί να συνδέσει την κίνηση με τη συγκεκριμένη εντολή.
Η συγκεκριμένη δεξιότητα είναι ιδιαίτερα πρακτική όταν υπάρχουν περισπασμοί γύρω του. Αντί να προσπαθείτε να τραβήξετε την προσοχή του φωνάζοντας επανειλημμένα, μπορείτε να χρησιμοποιήσετε την εντολή για να τον βοηθήσετε να επανέλθει στην επικοινωνία μαζί σας.
Βήμα 4: Χρησιμοποιήστε λιχουδιές και επαίνους ως επιβράβευση
Η θετική ενίσχυση αποτελεί βασικό στοιχείο της εκπαίδευσης. Κάθε φορά που ο σκύλος ανταποκρίνεται σωστά, είναι σημαντικό να λαμβάνει μια επιβράβευση που του αρέσει. Αυτή μπορεί να είναι μια λιχουδιά, ένας ενθουσιώδης έπαινος, ένα χάδι ή το αγαπημένο του παιχνίδι.
Στα πρώτα στάδια, καλό είναι να επιβραβεύεται κάθε επιτυχημένη προσπάθεια. Όσο η συμπεριφορά σταθεροποιείται, η συχνότητα των λιχουδιών μπορεί να μειώνεται σταδιακά και να αντικαθίσταται από λεκτικούς επαίνους ή παιχνίδι.
Εξίσου σημαντική είναι η συστηματική εξάσκηση. Μικρές καθημερινές συνεδρίες, διάρκειας λίγων λεπτών, τόσο μέσα στο σπίτι όσο και σε εξωτερικούς χώρους, μπορούν να βοηθήσουν τον σκύλο να αφομοιώσει τις νέες δεξιότητες.
Διαχειριστείτε το επίπεδο διέγερσης του σκύλου
Ένας παράγοντας που επηρεάζει σημαντικά την ικανότητα συγκέντρωσης είναι το επίπεδο διέγερσης του σκύλου. Κάθε ζώο έχει ένα όριο πέρα από το οποίο ο ενθουσιασμός, το άγχος ή τα εξωτερικά ερεθίσματα γίνονται υπερβολικά έντονα και δυσκολεύουν τον έλεγχο της συμπεριφοράς του.
Όταν ξεπεραστεί αυτό το όριο, ο σκύλος μπορεί να μην είναι πλέον σε θέση να συγκεντρωθεί και να μάθει καινούργια πράγματα. Η αυξημένη διέγερση μπορεί να συνοδεύεται από αύξηση των επιπέδων κορτιζόλης και περιορισμό της προσοχής του. Έτσι, ακόμη και απλές εντολές που γνωρίζει καλά, όπως η αναγνώριση του ονόματός του ή η διατήρηση οπτικής επαφής, ενδέχεται να γίνουν προσωρινά δύσκολες.
Υπάρχουν ορισμένα σημάδια που μπορεί να υποδεικνύουν ότι η ένταση αυξάνεται:
Η ουρά βρίσκεται ψηλά και είναι άκαμπτη.
Το σώμα είναι τεντωμένο και η στάση του σφιγμένη.
Διατηρεί έντονο και επίμονο βλέμμα.
Δεν ανταποκρίνεται σε εντολές που γνωρίζει ήδη.
Αναπνέει γρήγορα.
Η εκπαίδευση είναι πιο αποτελεσματική όταν ο σκύλος βρίσκεται σε ήρεμη κατάσταση. Αν παρουσιάζει έντονη διέγερση, είναι προτιμότερο να διακόπτεται προσωρινά η άσκηση και να του δίνεται χρόνος να χαλαρώσει πριν συνεχιστεί η προσπάθεια.
Πώς θα μάθει να σας προσέχει και έξω από το σπίτι
Ένα από τα συνηθισμένα λάθη στην εκπαίδευση είναι να θεωρείται ότι μια συμπεριφορά που έχει κατακτηθεί μέσα στο σπίτι θα εμφανίζεται αυτόματα και σε κάθε άλλο περιβάλλον.
Για παράδειγμα, ένας σκύλος που ανταποκρίνεται αμέσως στο όνομά του όταν βρίσκεται στην κουζίνα μπορεί να φαίνεται εντελώς αδιάφορος όταν βγαίνει για βόλτα. Αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι είναι πεισματάρης ή ανυπάκουος. Απλώς δεν έχει εξασκηθεί αρκετά στη συγκεκριμένη δεξιότητα υπό διαφορετικές συνθήκες.
Για τον λόγο αυτό, η εκπαίδευση χρειάζεται να πραγματοποιείται σταδιακά και σε περιβάλλοντα με διαφορετικά επίπεδα περισπασμών.
Οι εκπαιδευτές σκύλων συχνά χρησιμοποιούν το μοντέλο των τριών D, το οποίο περιλαμβάνει:
Distance (Απόσταση): Πόσο μακριά βρίσκεται ο σκύλος από τον άνθρωπό του.
Duration (Διάρκεια): Για πόσο χρονικό διάστημα διατηρεί τη συμπεριφορά που του ζητείται.
Distraction (Περισπασμοί): Πόσα ερεθίσματα υπάρχουν γύρω του και πόσο έντονα είναι.
Η βασική αρχή είναι να αυξάνεται μόνο μία από αυτές τις παραμέτρους κάθε φορά. Έτσι, η δυσκολία ανεβαίνει σταδιακά, χωρίς να επιβαρύνεται υπερβολικά η συγκέντρωση του σκύλου.
Η εξοικείωση με πραγματικές συνθήκες μπορεί να ξεκινήσει από μεγαλύτερη απόσταση από τους περισπασμούς και να προχωρά σταδιακά, καθώς ο σκύλος αποκτά μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση. Κάθε φορά που καταφέρνει να ανταποκριθεί σε ένα πιο απαιτητικό περιβάλλον, η επιβράβευση βοηθά στην ενίσχυση της συμπεριφοράς.
Γιατί ο σκύλος δεν ανταποκρίνεται όταν βρίσκεται έξω;
Το εξωτερικό περιβάλλον προσφέρει στον σκύλο πληθώρα ερεθισμάτων. Οι μυρωδιές, οι ήχοι, οι κινήσεις και οι εικόνες μπορεί να είναι πολύ πιο ενδιαφέροντα για εκείνον από μια λιχουδιά ή μια γνώριμη εντολή.
Επομένως, όταν αγνοεί το κάλεσμα του κηδεμόνα του κατά τη διάρκεια της βόλτας, αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι αρνείται να υπακούσει. Μπορεί απλώς να έχει στραμμένη την προσοχή του σε κάτι που εκείνη τη στιγμή θεωρεί πιο ενδιαφέρον.
Για να βελτιωθεί η ανταπόκρισή του, χρειάζεται η επικοινωνία με τον άνθρωπό του να αποκτήσει μεγαλύτερη θετική αξία ακόμη και έξω από το σπίτι. Αυτό μπορεί να επιτευχθεί με απλές πρακτικές:
Προσφέρετε περιστασιακά λιχουδιές όταν στρέφει από μόνος του την προσοχή του προς εσάς κατά τη διάρκεια της βόλτας.
Ξεκινήστε ένα σύντομο παιχνίδι σε μια στιγμή που δεν το περιμένει.
Δημιουργήστε σταδιακά ευχάριστες εμπειρίες σε διαφορετικούς εξωτερικούς χώρους.
Με αυτόν τον τρόπο, ο σκύλος μαθαίνει ότι η αλληλεπίδραση με τον κηδεμόνα του μπορεί να είναι εξίσου ευχάριστη και ενδιαφέρουσα με την εξερεύνηση του περιβάλλοντος.
