Πόσες κάμερες καταγράφουν τις κινήσεις μας χωρίς καν να το καταλαβαίνουμε; Στους δρόμους, έξω από καταστήματα, σε κτίρια, στα μέσα μεταφοράς, ακόμη και στους ανελκυστήρες, τα συστήματα παρακολούθησης έχουν γίνει κομμάτι της καθημερινότητας.
Σύμφωνα με το BBC, στη Νέα Υόρκη η Αστυνομία διαθέτει το Domain Awareness System, μια πλατφόρμα που συνδέει περισσότερες από 80.000 κάμερες με drones, δεδομένα από κοινωνικά δίκτυα και συστήματα εντοπισμού οχημάτων. Μέσω αυτής, οι αρχές μπορούν να αναζητήσουν πληροφορίες για τις διαδρομές ενός ανθρώπου, τα σημεία που επισκέφθηκε, ακόμη και τις επαφές του.
«Όσο περισσότερο κοιτάς, τόσο περισσότερες βλέπεις»
Κατά τη διάρκεια μιας περιήγησης στους δρόμους του Μανχάταν, εντοπίστηκαν μέσα σε λίγα μόλις βήματα 16 διαφορετικές κάμερες. Άλλες ήταν μικρές και σχεδόν αόρατες, ενώ άλλες είχαν δυνατότητα περιστροφής, μεγέθυνσης και εστίασης σε συγκεκριμένα πρόσωπα.
Πολλές κάμερες ανήκουν σε ιδιώτες ή επιχειρήσεις, όμως οι αρχές μπορούν συχνά να ζητήσουν πρόσβαση στο υλικό τους. Εταιρείες όπως η Ring της Amazon διαθέτουν, μάλιστα, συστήματα που διευκολύνουν την αστυνομία να ζητά και να λαμβάνει καταγεγραμμένα βίντεο.
Η Flock Safety και τα ερωτήματα για την ιδιωτικότητα
Στο επίκεντρο της συζήτησης βρίσκεται η εταιρεία Flock Safety, η οποία διαχειρίζεται περισσότερες από 100.000 κάμερες σε περίπου 6.000 αμερικανικές κοινότητες. Τα συστήματά της σαρώνουν πινακίδες αυτοκινήτων δισεκατομμύρια φορές κάθε μήνα, ενώ περιλαμβάνουν και εργαλεία αναγνώρισης προσώπου.
Η εταιρεία υποστηρίζει ότι η τεχνολογία της βοηθά στην εξιχνίαση εγκλημάτων, στον εντοπισμό αγνοουμένων και στην ανάκτηση κλεμμένων οχημάτων. Ωστόσο, έχει δεχθεί έντονη κριτική, καθώς έχουν καταγραφεί περιπτώσεις αστυνομικών που φέρεται να χρησιμοποίησαν τα συστήματα για προσωπικούς ή μη εξουσιοδοτημένους σκοπούς.
Περισσότερες από 50 πόλεις έχουν διακόψει τη συνεργασία τους με τη Flock, αν και σε ορισμένες περιπτώσεις αντικατέστησαν τα συστήματά της με αντίστοιχες υπηρεσίες άλλων εταιρειών.
Ασφάλεια ή διαρκής έλεγχος;
Οι εταιρείες παρακολούθησης υποστηρίζουν ότι οι κάμερες κάνουν τις πόλεις ασφαλέστερες. Οι επικριτές, όμως, προειδοποιούν ότι η επίκληση της ασφάλειας μπορεί να λειτουργήσει ως δικαιολογία για την ανεξέλεγκτη επέκταση της επιτήρησης.
Ειδικοί στα ψηφιακά δικαιώματα επισημαίνουν ότι τα συστήματα αναγνώρισης πινακίδων και προσώπων δεν είναι αλάνθαστα. Έχουν υπάρξει περιπτώσεις λανθασμένων ταυτοποιήσεων, με αποτέλεσμα αθώοι άνθρωποι να βρεθούν αντιμέτωποι με αστυνομικούς ελέγχους.
Πώς μπορείτε να εντοπίσετε τις κάμερες στη γειτονιά σας
Υπάρχουν διαδικτυακά εργαλεία που βοηθούν τους πολίτες να δουν πόσο εκτεταμένη είναι η παρακολούθηση στην περιοχή τους.
Ο «Άτλας Παρακολούθησης» της Electronic Frontier Foundation διαθέτει διαδραστικό χάρτη με στοιχεία για κάμερες, υπηρεσίες επιβολής του νόμου και εταιρείες τεχνολογίας παρακολούθησης. Αντίστοιχα, το DeFlock καταγράφει, με τη συμβολή των χρηστών, τις τοποθεσίες καμερών της Flock και άλλων εταιρειών.
Οι χάρτες δεν είναι απολύτως πλήρεις ή αλάνθαστοι, μπορούν όμως να δώσουν μια πρώτη εικόνα για το πόσες συσκευές βρίσκονται γύρω μας.
Η παρακολούθηση δεν σταματά στην Αμερική
Το φαινόμενο επεκτείνεται και σε άλλες χώρες, όπως η Μεγάλη Βρετανία, όπου τα συστήματα αναγνώρισης προσώπου χρησιμοποιούνται ολοένα και περισσότερο από την αστυνομία. Οι υποστηρικτές τους μιλούν για περισσότερες συλλήψεις και μεγαλύτερη ασφάλεια, ενώ οι επικριτές προειδοποιούν για διεύρυνση του κράτους επιτήρησης.
Το βασικό ερώτημα παραμένει: οι πολίτες είναι πραγματικά πιο ασφαλείς ή απλώς παρακολουθούνται περισσότερο;
