Η πολύωρη παρακολούθηση τηλεόρασης στη μέση ηλικία ενδέχεται να συνδέεται με αλλαγές στη δομή του εγκεφάλου που εμφανίζονται χρόνια αργότερα, σύμφωνα με νέα επιστημονική μελέτη. Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι όσοι περνούσαν μεγάλο μέρος του ελεύθερου χρόνου τους μπροστά στην τηλεόραση παρουσίαζαν μικρότερο όγκο σε περιοχές του εγκεφάλου που σχετίζονται με τη μνήμη, τη λήψη αποφάσεων και την επεξεργασία των οπτικών πληροφοριών, καθώς και περισσότερες αλλοιώσεις στη λευκή ουσία, οι οποίες έχουν συνδεθεί με τη γνωστική έκπτωση.
Η μελέτη βασίστηκε σε δεδομένα χιλιάδων συμμετεχόντων στις Ηνωμένες Πολιτείες, οι οποίοι είχαν καταγράψει τις καθημερινές τους συνήθειες στη μέση ηλικία. Περισσότερες από δύο δεκαετίες αργότερα, οι μαγνητικές τομογραφίες αποκάλυψαν ότι όσοι παρακολουθούσαν τηλεόραση πολύ συχνά εμφάνιζαν σημαντικές διαφορές στη δομή του εγκεφάλου σε σύγκριση με όσους αφιέρωναν λιγότερο χρόνο στη συγκεκριμένη δραστηριότητα.
Δεν είναι όλες οι καθιστικές δραστηριότητες ίδιες
Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα συμπεράσματα της έρευνας ήταν ότι η καθιστική εργασία δεν παρουσίασε την ίδια συσχέτιση. Αντίθετα, όσοι εργάζονταν πολλές ώρες καθιστοί δεν εμφάνισαν τα ίδια ευρήματα, πιθανότατα επειδή η εργασία απαιτεί συνεχή νοητική εγρήγορση, συγκέντρωση και επίλυση προβλημάτων.
Προκαλεί η τηλεόραση άνοια;
Οι επιστήμονες ξεκαθαρίζουν ότι η μελέτη δεν αποδεικνύει πως η τηλεόραση προκαλεί άνοια ή συρρίκνωση του εγκεφάλου. Αναδεικνύει όμως μια ισχυρή συσχέτιση, υποδηλώνοντας ότι η υπερβολική παθητική θέαση μπορεί να αποτελεί μέρος ενός τρόπου ζωής που δεν ευνοεί τη μακροχρόνια υγεία του εγκεφάλου.
Σε αντίθεση με δραστηριότητες όπως το διάβασμα, η μάθηση, η μουσική ή η κοινωνική αλληλεπίδραση, η τηλεόραση απαιτεί περιορισμένη ενεργή συμμετοχή του εγκεφάλου. Όταν μάλιστα καταλαμβάνει μεγάλο μέρος της καθημερινότητας, μπορεί να αντικαταστήσει τη σωματική άσκηση, τα χόμπι και άλλες δραστηριότητες που ενισχύουν τη γνωστική λειτουργία.
Τι προτείνουν οι ειδικοί
Οι ερευνητές τονίζουν ότι δεν χρειάζεται να αποκλείσει κανείς την τηλεόραση από τη ζωή του. Ωστόσο, συστήνουν να περιορίζεται η πολύωρη παθητική παρακολούθηση και να αντικαθίσταται μέρος αυτού του χρόνου με περπάτημα, άσκηση, διάβασμα, δημιουργικές ασχολίες ή κοινωνική επαφή, συνήθειες που μπορούν να συμβάλουν στη διατήρηση της υγείας του εγκεφάλου όσο περνούν τα χρόνια.
