Πρόκειται για τη μετωποκροταφική άνοια (Frontotemporal Dementia – FTD), μια νευροεκφυλιστική πάθηση που επηρεάζει κυρίως τους μετωπιαίους και κροταφικούς λοβούς του εγκεφάλου. Οι περιοχές αυτές σχετίζονται με την προσωπικότητα, τον έλεγχο της συμπεριφοράς, τη σκέψη και τον λόγο.
Σε αντίθεση με τη νόσο Αλτσχάιμερ, όπου συχνότερα εμφανίζονται προβλήματα μνήμης ως πρώιμο σύμπτωμα, η FTD μπορεί να ξεκινήσει με αλλαγές στον χαρακτήρα, στις συνήθειες και στον τρόπο με τον οποίο ένα άτομο αλληλεπιδρά με το περιβάλλον του.
Οι τροφές που μπορεί να αποτελέσουν καμπανάκι
Σύμφωνα με ειδικούς, ένα από τα σημάδια που μπορεί να εμφανιστούν είναι η ξαφνική και ανεξέλεγκτη επιθυμία για ορισμένες κατηγορίες τροφίμων.
Ιδιαίτερα, οι έντονες λιγούρες για:
γλυκά,
λιπαρές τροφές,
τρόφιμα πλούσια σε υδατάνθρακες,
μπορεί να σχετίζονται με αλλαγές στη λειτουργία του εγκεφάλου που παρατηρούνται στη μετωποκροταφική άνοια.
Φυσικά, η επιθυμία για ένα γλυκό ή ένα συγκεκριμένο φαγητό δεν σημαίνει από μόνη της ότι υπάρχει κάποιο πρόβλημα υγείας. Η ανησυχία δημιουργείται όταν η αλλαγή είναι απότομη, έντονη και συνοδεύεται από άλλες μεταβολές στη συμπεριφορά.
Όταν αλλάζει η σχέση με το φαγητό
Άτομα με FTD μπορεί να εμφανίσουν διαφορετική συμπεριφορά κατά τη διάρκεια των γευμάτων. Για παράδειγμα, μπορεί:
να τρώνε υπερβολικές ποσότητες χωρίς να αντιλαμβάνονται ότι έχουν χορτάσει,
να χάνουν τους κοινωνικούς κανόνες γύρω από το φαγητό,
να εμφανίζουν έντονη επιθυμία για συγκεκριμένα τρόφιμα,
να δυσκολεύονται να ελέγξουν παρορμήσεις, όπως το υπερβολικό φαγητό, το αλκοόλ ή το κάπνισμα.
Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι αυτές οι αλλαγές δεν οφείλονται σε έλλειψη θέλησης ή αυτοπειθαρχίας, αλλά μπορεί να αποτελούν αποτέλεσμα των αλλαγών που προκαλεί η νόσος στον εγκέφαλο.
Τι είναι η μετωποκροταφική άνοια
Η FTD αποτελεί ομάδα διαταραχών που επηρεάζουν κυρίως τους μετωπιαίους και κροταφικούς λοβούς του εγκεφάλου. Συχνά εμφανίζεται σε μικρότερες ηλικίες σε σχέση με τη νόσο Αλτσχάιμερ και μπορεί να εκδηλωθεί διαφορετικά από άτομο σε άτομο.
Στα πρώτα στάδια, τα συχνότερα σημάδια περιλαμβάνουν:
αλλαγές στην προσωπικότητα,
μειωμένη ικανότητα κρίσης,
παρορμητικές συμπεριφορές,
δυσκολία στη συγκέντρωση,
προβλήματα στην οργάνωση και στη λήψη αποφάσεων.
Συμπτώματα που δεν πρέπει να αγνοούνται
Εκτός από τις διατροφικές αλλαγές, η μετωποκροταφική άνοια μπορεί να προκαλέσει και άλλες μεταβολές, όπως:
Αλλαγή στη συμπεριφορά
Το άτομο μπορεί να κάνει πράγματα που παλαιότερα δεν θα έκανε, να εμφανίζει ακατάλληλα σχόλια ή να αντιδρά χωρίς να σκέφτεται τις συνέπειες.
Μείωση της ενσυναίσθησης
Μπορεί να δείχνει λιγότερο ενδιαφέρον για τα συναισθήματα των άλλων ή να φαίνεται πιο αποστασιοποιημένο.
Απώλεια ενδιαφέροντος
Δραστηριότητες που κάποτε προκαλούσαν χαρά μπορεί πλέον να μην έχουν σημασία για το άτομο.
Επαναλαμβανόμενες συμπεριφορές
Μπορεί να εμφανιστούν επαναλήψεις λέξεων, κινήσεων ή καθημερινών συνηθειών.
Αλλαγές στο χιούμορ και στην κοινωνική συμπεριφορά
Το άτομο μπορεί να αντιδρά διαφορετικά σε καταστάσεις που παλαιότερα κατανοούσε.
Η σημασία της έγκαιρης αναγνώρισης
Ένα από τα προβλήματα της μετωποκροταφικής άνοιας είναι ότι συχνά το ίδιο το άτομο δεν αντιλαμβάνεται τις αλλαγές που συμβαίνουν. Συνήθως οι άνθρωποι του κοντινού περιβάλλοντος είναι εκείνοι που παρατηρούν πρώτοι τις διαφορές στη συμπεριφορά.
Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε καθυστέρηση της διάγνωσης, καθώς ο ασθενής μπορεί να μην θεωρεί ότι χρειάζεται ιατρική αξιολόγηση.
Η έγκαιρη αναζήτηση βοήθειας είναι σημαντική, καθώς επιτρέπει καλύτερη διαχείριση της κατάστασης και υποστήριξη τόσο του ατόμου όσο και της οικογένειάς του.
Δεν είναι κάθε λιγούρα σημάδι άνοιας
Οι ειδικοί τονίζουν ότι η περιστασιακή επιθυμία για γλυκά ή συγκεκριμένα τρόφιμα αποτελεί φυσιολογικό κομμάτι της ανθρώπινης συμπεριφοράς. Η ανησυχία αφορά κυρίως τις ξαφνικές και έντονες αλλαγές που συνοδεύονται από απώλεια ελέγχου, αλλαγές χαρακτήρα ή δυσκολίες στην καθημερινότητα.
Η παρατήρηση των αλλαγών στη συμπεριφορά και στις συνήθειες ενός ανθρώπου μπορεί να αποτελέσει σημαντικό στοιχείο για την έγκαιρη αναγνώριση προβλημάτων υγείας και την αναζήτηση της κατάλληλης υποστήριξης.
