Στην οριστική ολοκλήρωση του προγράμματος των δωρεάν απογευματινών χειρουργείων στο Εθνικό Σύστημα Υγείας προχωρά η κυβέρνηση, καθώς στις 30 Ιουνίου 2026 εκπνέει η σχετική χρηματοδότηση που παρείχε το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Η επίσημη επιβεβαίωση ήρθε μέσω ανακοίνωσης του Εθνικού Οργανισμού Παροχής Υπηρεσιών Υγείας (ΕΟΠΥΥ), σφραγίζοντας έτσι την πορεία μιας πρωτοβουλίας που, παρά τη σφοδρή επικοινωνιακή της προβολή, ολοκληρώνεται χωρίς να αγγίξει τις αρχικές προσδοκίες.
Όταν το εγχείρημα έκανε πρεμιέρα, στις 28 Νοεμβρίου 2024, η ηγεσία του Υπουργείου Υγείας, υπό τον Άδωνι Γεωργιάδη, είχε θέσει ως στόχο τη δωρεάν χειρουργική αποκατάσταση 50.000 πολιτών, οι οποίοι παρέμεναν εγκλωβισμένοι στις λίστες αναμονής για διάστημα μεγαλύτερο των δύο ετών. Από την πρώτη στιγμή, ωστόσο, οι συνδικαλιστικοί φορείς των γιατρών και των εργαζομένων στα νοσοκομεία (ΟΕΝΓΕ, ΕΙΝΑΠ, ΠΟΕΔΗΝ) είχαν προειδοποιήσει ότι το πλάνο αυτό ήταν ανέφικτο λόγω των τραγικών ελλείψεων σε προσωπικό.
Η πορεία του προγράμματος δικαίωσε τις προβλέψεις των εργαζομένων, καθώς οι στόχοι υποβαθμίζονταν διαρκώς:
- Ο αρχικός πήχης των 50.000 επεμβάσεων υποχώρησε διαδοχικά στις 35.000 και στη συνέχεια στις 33.000.
- Κατά τους τελευταίους μήνες, οι επίσημες αναφορές έκαναν λόγο για 19.000 περιστατικά.
- Σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες, ο τελικός απολογισμός δείχνει ότι δεν πραγματοποιήθηκαν περισσότερα από 20.000 χειρουργεία συνολικά, τόσο στον δημόσιο όσο και στον ιδιωτικό τομέα.
Το βασικότερο ανάχωμα στην εξέλιξη της δράσης υπήρξε η οξεία υποστελέχωση των νοσοκομείων σε χειρουργούς, αναισθησιολόγους και νοσηλευτικό προσωπικό, γεγονός που καθιστούσε αδύνατη την πύκνωση των απογευματινών επεμβάσεων. Παράλληλα, έντονη διστακτικότητα καταγράφηκε και από την πλευρά των ίδιων των ασθενών.
Αν και είχαν διατεθεί περίπου 11.000 επεμβάσεις σε ιδιωτικά θεραπευτήρια, η πλειονότητα των πολιτών επέδειξε απροθυμία να μετακινηθεί εκτός ΕΣΥ. Οι λόγοι εστιάζονται στην έντονη επιθυμία των ασθενών να χειρουργηθούν από συγκεκριμένο ιατρό της επιλογής τους στο δημόσιο νοσοκομείο, αλλά και στον διάχυτο φόβο για πιθανές κρυφές ή επιπλέον χρεώσεις από τις ιδιωτικές κλινικές, παρά τις διαβεβαιώσεις ότι το κόστος καλυπτόταν εξολοκλήρου από τον ΕΟΠΥΥ.
Η εφαρμογή του μέτρου συνοδεύτηκε από σοβαρές δυσλειτουργίες και στο κομμάτι των αποζημιώσεων. Τόσο το προσωπικό του ΕΣΥ όσο και οι ιδιώτες πάροχοι βρέθηκαν αντιμέτωποι με μεγάλες καθυστερήσεις στις πληρωμές τους. Είναι χαρακτηριστικό ότι μέχρι τον Μάρτιο ο ιδιωτικός τομέας υγείας παρέμενε απλήρωτος για διάστημα που ξεπερνούσε τους 7 μήνες, με αποτέλεσμα να απαιτηθούν επανειλημμένες πιέσεις και παρεμβάσεις από τον Σύνδεσμο Ιδιωτικών Κλινικών Ελλάδος ώστε να εκταμιευθούν τα πρώτα οφειλόμενα ποσά.
Με εγκύκλιο που εξέδωσε ο ΕΟΠΥΥ, ξεκαθαρίζεται το τοπίο για τη διαδικασία κλεισίματος των οικονομικών εκκρεμοτήτων. Οργανισμός και κλινικές καλούνται να κινηθούν με ταχύτατους ρυθμούς, καθώς επιλέξιμα για αποζημίωση από το Ταμείο Ανάκαμψης θα είναι αποκλειστικά τα περιστατικά που θα έχουν λάβει αναγγελία εξιτηρίου έως τις 30 Ιουνίου 2026.
Προκειμένου να αποφευχθεί οριστικός αποκλεισμός από τις πληρωμές, οι συμβεβλημένες ιδιωτικές δομές και οι Μονάδες Ημερήσιας Νοσηλείας (Μ.Η.Ν. Οφθαλμολογίας) υποχρεούνται να έχουν οριστικοποιήσει τις ψηφιακές τους υποβολές στο σύστημα edapy και να έχουν αποστείλει το φυσικό αρχείο έως τις 20 Ιουλίου 2026. Μετά την ημερομηνία αυτή, η ροή χρηματοδότησης παύει οριστικά, σηματοδοτώντας τη λήξη της συγκεκριμένης δράσης.
