Alfavita Newsroom Ένα επίμονο βουητό, ένα σφύριγμα ή ένας ήχος σαν «ρεύμα» που δεν προέρχεται από πουθενά. Αν το έχετε νιώσει, δεν είστε μόνοι. Οι εμβοές επηρεάζουν περίπου 1 στους 10 ανθρώπους, ενώ τα ποσοστά αυξάνονται σημαντικά μετά τα 65. Παρότι συχνά υποτιμώνται, μπορούν να επηρεάσουν τον ύπνο, τη συγκέντρωση και την ποιότητα ζωής.
Οι ειδικοί εξηγούν ότι οι εμβοές δεν είναι νόσος, αλλά σύμπτωμα. Πρόκειται για ήχους που δημιουργεί ο ίδιος ο εγκέφαλος, όταν διαταράσσεται η επικοινωνία του με το αυτί — συχνά λόγω απώλειας ακοής.
Στο εσωτερικό του αυτιού, τα μικροσκοπικά τριχοειδή κύτταρα του κοχλία μετατρέπουν τα ηχητικά κύματα σε ηλεκτρικά σήματα για τον εγκέφαλο. Όταν αυτά τα κύτταρα υποστούν βλάβη — από ηλικία, θόρυβο ή άλλους παράγοντες — τα σήματα αλλοιώνονται. Ο εγκέφαλος, προσπαθώντας να «συμπληρώσει» το κενό, δημιουργεί ήχους που δεν υπάρχουν.
Το αποτέλεσμα είναι το γνώριμο βουητό.
Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο
Σύγχρονες μελέτες δείχνουν ότι οι βασικοί παράγοντες κινδύνου είναι:
- Η απώλεια ακοής
- Η παρατεταμένη έκθεση σε δυνατό θόρυβο (εργασία, συναυλίες, μηχανήματα)
- Το άγχος και η κατάθλιψη
- Ο κακός ύπνος
- Η ημικρανία
- Η υπέρταση και μεταβολικοί παράγοντες
Μεγάλα δεδομένα από το UK Biobank επιβεβαιώνουν ότι η κακή αυτοαναφερόμενη ακοή αποτελεί τον ισχυρότερο προγνωστικό παράγοντα εμφάνισης εμβοών, ενώ η ψυχική υγεία επηρεάζει σημαντικά τη σοβαρότητά τους.
Οι ειδικοί τονίζουν επίσης ότι οι εμβοές μπορεί να είναι πρώιμο σημάδι απώλειας ακοής — ακόμη και όταν το άτομο πιστεύει ότι «ακούει καλά».
Μπορούν να προληφθούν;
Η πρόληψη ξεκινά από την προστασία της ακοής.
Η χρήση ωτοασπίδων σε περιβάλλοντα άνω των 85 ντεσιμπέλ είναι κρίσιμη. Συναυλίες, αθλητικά γεγονότα, πυροτεχνήματα ή ηλεκτρικά εργαλεία μπορούν να προκαλέσουν μόνιμη βλάβη αν δεν ληφθούν μέτρα. Οι ειδικοί συστήνουν ωτοβύσματα με δείκτη μείωσης θορύβου (NRR) τουλάχιστον 22 dB και σωστή τοποθέτηση για πλήρη προστασία.
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται και στη «διπλή έκθεση» — για παράδειγμα, όταν κάποιος κουρεύει το γκαζόν φορώντας ακουστικά με δυνατή μουσική.
Δεν υπάρχει οριστική θεραπεία για τις εμβοές, όμως υπάρχουν αποτελεσματικοί τρόποι διαχείρισης.
Η απώλεια ακοής συχνά αντιμετωπίζεται με ακουστικά βαρηκοΐας, που βελτιώνουν την επικοινωνία και μειώνουν την ένταση του βουητού.
Μια ευρέως εφαρμοζόμενη μέθοδος είναι η Tinnitus Retraining Therapy (TRT), που συνδυάζει συμβουλευτική υποστήριξη και ηχοθεραπεία. Μέσω απαλών ήχων παρασκηνίου — όπως λευκός θόρυβος ή ήχος βροχής — ο εγκέφαλος «εκπαιδεύεται» να αγνοεί τις εμβοές, μειώνοντας την ενόχληση.
Πότε να απευθυνθείτε σε ειδικό
Αν το βουητό επιμένει, συνοδεύεται από απώλεια ακοής, ζάλη ή επηρεάζει τον ύπνο σας, ένας ακοολογικός έλεγχος είναι απαραίτητος. Ακόμη κι αν τα συμπτώματα φαίνονται ήπια, μπορεί να υποκρύπτεται πρώιμη βλάβη που χρειάζεται παρακολούθηση.
Οι εμβοές μπορεί να είναι ενοχλητικές, αλλά δεν πρέπει να αγνοούνται. Η έγκαιρη διάγνωση και η σωστή διαχείριση μπορούν να μειώσουν σημαντικά την ένταση και να προστατεύσουν τη μακροπρόθεσμη υγεία της ακοής.
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Καταγγελία για αδιανόητες απειλές σε βάρος αναπληρωτή εκπαιδευτικού από άλλον εκπαιδευτικό
Ηλεκτρική κουβέρτα: Το μεγάλο λάθος που κάνουμε όλοι στο κρεβάτι
Voucher 750 ευρώ σε εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα - Ανοίγουν οι αιτήσεις
