Παρά τις ονομαστικές αυξήσεις που καταγράφονται σε μισθούς και συντάξεις, η αγοραστική δύναμη των πολιτών συνεχίζει να υποχωρεί, καθώς οι αποδοχές δεν συμβαδίζουν με το πραγματικό κόστος ζωής. Ακόμη και ο επίσημα καταγεγραμμένος πληθωρισμός αποδεικνύεται υψηλότερος από τις αυξήσεις εισοδήματος, δημιουργώντας ένα μόνιμο έλλειμμα για τα νοικοκυριά.
Ένα από τα βασικά προβλήματα που αναδεικνύονται είναι ότι ο επίσημος δείκτης πληθωρισμού δεν αποτυπώνει πλήρως την καθημερινή ακρίβεια που αντιμετωπίζει ο καταναλωτής. Οι τιμές στην αγορά αυξάνονται με ρυθμούς που συχνά ξεπερνούν τα στατιστικά μεγέθη, με αποτέλεσμα η πραγματική επιβάρυνση να είναι μεγαλύτερη από αυτήν που καταγράφεται στους δείκτες.
Ακόμη και μέσα στο πλαίσιο του επίσημου πληθωρισμού, τη μεγαλύτερη άνοδο εμφανίζουν τα ανελαστικά αγαθά, δηλαδή όσα είναι απαραίτητα για την καθημερινή διαβίωση.
Ενοίκια, νωπά τρόφιμα και ενέργεια αποτελούν τους βασικούς μοχλούς της ακρίβειας, επηρεάζοντας δυσανάλογα τα χαμηλότερα εισοδήματα.
Είναι χαρακτηριστικό ότι τα νοικοκυριά που δεν διαθέτουν ιδιόκτητη κατοικία ενδέχεται να επιβαρύνονται έως και 40% περισσότερο, σε σύγκριση με εκείνα που ιδιοκατοικούν, λόγω των αυξημένων εξόδων στέγασης και διατροφής.
Η σωρευτική επίδραση των αυξήσεων πλήττει κυρίως τα φτωχότερα κοινωνικά στρώματα, καθώς και όσους βρίσκονται σε επισφαλείς συνθήκες στέγασης. Για αυτές τις ομάδες, η άνοδος των τιμών στα βασικά αγαθά δεν αφήνει περιθώρια προσαρμογής, οδηγώντας σε ουσιαστική απώλεια εισοδήματος.
Σύμφωνα με ανάλυση της Eurobank, ο πληθωρισμός το 2025 παρέμεινε επίμονος, κυρίως λόγω των αυξήσεων στις υπηρεσίες, στα μη επεξεργασμένα τρόφιμα και στην ενέργεια.
Ο μέσος ετήσιος Εναρμονισμένος Δείκτης Τιμών Καταναλωτή διαμορφώθηκε στο 2,9%, ελαφρώς χαμηλότερα από το 2024, ενώ στην Ευρωζώνη υποχώρησε στο 2,1%, πλησιάζοντας τον στόχο της ΕΚΤ.
Σε βάθος πενταετίας, από το 2020 έως το 2025, ο συνολικός πληθωρισμός αυξήθηκε σχεδόν κατά 20 μονάδες, αποτυπώνοντας τη συσσωρευμένη πίεση στις τιμές.
Οι κατηγορίες με τις μεγαλύτερες αυξήσεις
Ιδιαίτερα έντονη ήταν η άνοδος σε συγκεκριμένους τομείς:
Μη επεξεργασμένα τρόφιμα: αύξηση άνω του 40%
Ηλεκτρική ενέργεια και φυσικό αέριο: περίπου 40%
Ταξίδια και διαμονή: σχεδόν 30%
Καταναλωτικά αγαθά: πάνω από 20%
Παράλληλα, το 2025 καταγράφηκε επιτάχυνση του ρυθμού ανόδου σε υπηρεσίες, τρόφιμα και ενεργειακά προϊόντα, σε αντίθεση με την αποκλιμάκωση που σημειώθηκε σε επεξεργασμένα τρόφιμα και καύσιμα.
