Alfavita Newsroom Μια πρόσφατη διεθνής μελέτη κατέδειξε ότι η ατμοσφαιρική ρύπανση προκαλεί μεταλλάξεις στο DNA, οι οποίες ευθύνονται για την ανάπτυξη καρκίνου του πνεύμονα, ακόμα και σε άτομα που δεν έχουν καπνίσει ποτέ. Όσο υψηλότερα είναι τα επίπεδα ρύπανσης σε μια περιοχή, τόσο αυξάνεται ο αριθμός των γενετικών αλλοιώσεων που προάγουν την εμφάνιση της νόσου.
Αύξηση καρκίνου πνεύμονα σε μη καπνιστές
Παραδοσιακά, ο καρκίνος του πνεύμονα συνδέεται με το κάπνισμα, ωστόσο τα τελευταία χρόνια παρατηρείται ανησυχητική άνοδος των περιστατικών σε μη καπνιστές.
Η μελέτη Sherlock-Lung, η οποία ανέλυσε γενετικά δείγματα από 871 ασθενείς σε Ευρώπη, Βόρεια Αμερική, Αφρική και Ασία, επιβεβαίωσε τη συσχέτιση μεταξύ ρύπανσης και καρκίνου πνεύμονα. Σύμφωνα με τον καθηγητή Ludmil Alexandrov του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνια, τα μικροσωματίδια της ρύπανσης προκαλούν μεταλλάξεις παρόμοιες με αυτές που συνδέονται με το κάπνισμα.
Το γονίδιο TP53 και τα τελομερή
Η έρευνα έδειξε ότι η ατμοσφαιρική ρύπανση επηρεάζει το γονίδιο TP53, γνωστό για τη σύνδεσή του με τον καρκίνο που προκαλεί το κάπνισμα. Επιπλέον, η έκθεση σε υψηλά επίπεδα ρύπανσης σχετίζεται με μικρότερα τελομερή – τις δομές που προστατεύουν τα άκρα των χρωμοσωμάτων. Η πρόωρη μείωση των τελομερών αποτελεί ένδειξη ταχύτερης κυτταρικής γήρανσης, γεγονός που ενισχύει τη σοβαρότητα των επιπτώσεων της ρύπανσης.
Επιδημιολογικά δεδομένα
Με τη μείωση του καπνίσματος σε χώρες όπως το Ηνωμένο Βασίλειο και οι ΗΠΑ, αυξάνεται το ποσοστό των μη καπνιστών που διαγιγνώσκονται με καρκίνο πνεύμονα. Σήμερα, 10-25% των περιστατικών αφορούν άτομα χωρίς ιστορικό καπνίσματος, με το αδενοκαρκίνωμα – μορφή που συνδέεται άμεσα με τη ρύπανση – να κυριαρχεί.
Ο καρκίνος του πνεύμονα παραμένει η πρώτη αιτία θανάτου από καρκίνο παγκοσμίως, με περίπου 2,5 εκατομμύρια νέες διαγνώσεις ετησίως.
Στην Κίνα, πάνω από ένα εκατομμύριο θάνατοι αποδίδονται σε κάπνισμα, ατμοσφαιρική ρύπανση και άλλους περιβαλλοντικούς παράγοντες.
Η μεγαλύτερη συχνότητα αδενοκαρκινώματος λόγω ρύπανσης καταγράφεται στην Ανατολική Ασία, ενώ χώρες όπως το Ηνωμένο Βασίλειο εμφανίζουν χαμηλότερα αλλά σημαντικά ποσοστά.
Παθητικό κάπνισμα και άλλοι κίνδυνοι
Η μελέτη κατέγραψε μικρή μόνο αύξηση των μεταλλάξεων σε άτομα που εκτίθενται σε παθητικό κάπνισμα. Ωστόσο, υπογράμμισε τον σοβαρό κίνδυνο από ορισμένα παραδοσιακά κινέζικα φυτικά φάρμακα που περιέχουν αριστολοχικό οξύ, ουσία που έχει συσχετιστεί με καρκινογόνες μεταλλάξεις, ιδίως σε μη καπνιστές στην Ταϊβάν.
Ένα ακόμη εύρημα της μελέτης ήταν η ύπαρξη μυστηριώδους μεταλλακτικής υπογραφής σε μη καπνιστές, η οποία δεν εμφανίζεται στους καπνιστές. Αυτό υποδηλώνει την πιθανή ύπαρξη άλλων, άγνωστων μέχρι σήμερα, μηχανισμών πρόκλησης καρκίνου.
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Γιατί η ώρα έχει 60 λεπτά: Η αρχαία απόφαση που «ρυθμίζει» ακόμη τη ζωή μας
Υπ. Παιδείας: Καταβολή αποζημίωσης σε εκπαιδευτικό μετά από 14 χρόνια. Ο λόγος
Σχολεία: Πέντε μέρες χωρίς μαθήματα μετά το Πάσχα - Το πρόγραμμα
