Οι δημιουργοί της ταινίας, Κώστας Αντάραχας και Σπύρος Μαντζαβίνος, επιδιώκουν μέσα από το έργο τους να διασώσουν την ιδιαίτερη ατμόσφαιρα και τους μοναδικούς χαρακτήρες που δίνουν ζωή στον χώρο αυτόν, παρουσιάζοντάς τους ως σύμβολα μιας εποχής που σιγά σιγά χάνεται.
Το ντοκιμαντέρ, το οποίο χρειάστηκε αρκετά χρόνια για να ολοκληρωθεί, καταγράφει την πορεία του καφενείου και των θαμώνων του μέσα στον χρόνο, μέσα από διαφορετικές εποχές. Στόχος του είναι να σκιαγραφήσει έναν κόσμο με διαφορετικούς ηθικούς κώδικες, που τείνει να εξαφανιστεί.
Ένα σημείο αναφοράς για την πόλη
Το Πανελλήνιον αποτελεί έναν μικρό αλλά σημαντικό κρίκο στην ιστορία της Αθήνας. Από το 1991 λειτουργεί στο συγκεκριμένο σημείο, συνεχίζοντας μια παράδοση που ξεκίνησε το 1885 σε άλλη τοποθεσία της ίδιας περιοχής. Στους χώρους του συγκεντρώνονται άνθρωποι κάθε ηλικίας, καταγωγής και κοινωνικής τάξης, βρίσκοντας παρηγοριά σε παρτίδες σκακιού, μουσική και κουβέντα.
Οι σκηνοθέτες ξεκίνησαν να επισκέπτονται το καφενείο το 2017 ως σκακιστές και γνώρισαν προσωπικά τους τακτικούς θαμώνες, οι οποίοι σταδιακά έγιναν και φίλοι τους. Από αυτή τη βιωματική σχέση γεννήθηκε και η ιδέα της ταινίας.
Πορτρέτα καθημερινών ανθρώπων
Η ταινία δίνει έμφαση στις ιστορίες απλών ανθρώπων που συχνάζουν στο καφενείο. Ανάμεσά τους και η μοναδική γυναίκα θαμώνας, η οποία παρουσιάζεται ως η "βασίλισσα" ανάμεσα σε μια ανδροκρατούμενη κοινότητα σκακιστών.
Οι σκηνές εναλλάσσονται μεταξύ ασπρόμαυρων και έγχρωμων πλάνων Super 8, προσδίδοντας ποιητικό χαρακτήρα στο ντοκιμαντέρ και αναδεικνύοντας τη νοσταλγία ενός κόσμου που απομακρύνεται.
Οι δημιουργοί επισημαίνουν πως μέσα από τη γνωριμία τους με τους θαμώνες, ανακάλυψαν πολυσύνθετους, παθιασμένους και ευαίσθητους χαρακτήρες που τους ενέπνευσαν βαθιά.
Μια ιστορία για όσους αναζητούν χώρο να αναπνεύσουν
Το Πανελλήνιον περιγράφεται ως ένας χώρος εκτός τόπου και χρόνου, ένα καταφύγιο για όσους δυσκολεύονται να προσαρμοστούν στους ρυθμούς και τις απαιτήσεις της σύγχρονης ζωής. Η ταινία αποτυπώνει μια υπόγεια αφήγηση για την εμμονή, τη μοναξιά και την ανθρώπινη ανάγκη για επαφή και επικοινωνία.
Διακρίσεις
Το ντοκιμαντέρ διακρίθηκε στο 26ο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης, αποσπώντας τρία σημαντικά βραβεία:
το Βραβείο του Ελληνικού Κέντρου Κινηματογράφου,
το Βραβείο της Πανελλήνιας Ένωσης Κριτικών Κινηματογράφου,
και το Ειδικό Βραβείο της Επιτροπής Νεότητας των Φοιτητών των Πανεπιστημίων της Θεσσαλονίκης.
