Τα παραπάνω επσηαμαίνονται σε σημερινό δημοσίευμα του Ριζοσπάστη, σύμφωνα με το οποίο το πρόβλημα έχει πάρει σοβαρές διαστάσεις, καθώς το ίδιο το ΙΚΑ, με επείγον έγγραφό του προς τα υποκαταστήματά του, αναγνωρίζει πως «διαπιστώθηκε ότι αρκετές υπηρεσίες του Ιδρύματος έχουν γίνει αποδέκτες παραπόνων ασφαλισμένων για μη οριστικοποιημένες εγγραφές στο λογαριασμό ασφαλισμένου, με αποτέλεσμα να μην έχουν ασφαλιστική ικανότητα...».

Το ζήτημα προέκυψε μετά από τη νομοθετική διάταξη του υπουργείου Εργασίας το 2012, σύμφωνα με την οποία η «ασφαλιστική ιστορία» κάθε εργαζόμενου δεν ενημερωνόταν μετά την υποβολή της ΑΠΔ από την επιχείρηση αλλά μόνο μετά την καταβολή των χρημάτων και την ολοκλήρωση του σχετικού ελέγχου από τις υπηρεσίες του Ιδρύματος. Με τον τρόπο αυτόν, ο εργαζόμενος καθίσταται «όμηρος» είτε της φερεγγυότητας του εργοδότη είτε της ικανότητας του ΙΚΑ να διενεργεί έγκαιρους και αξιόπιστους ελέγχους.

Συγκεκριμένα, σύμφωνα με τη νέα νομοθεσία (άρθρα 17 και 18 του νόμου 4075/2012) «η ασφαλιστική ιστορία των απασχολουμένων της υποβληθείσας Αναλυτικής Περιοδικής Δήλωσης (ΑΠΔ) ενημερώνεται μόνο μετά από έλεγχο δηλωθέντων - καταβληθέντων και εφόσον έχουν καταβληθεί οι αντίστοιχες ασφαλιστικές εισφορές στο σύνολό τους ή μετά από την έκδοση σε βάρος του υπόχρεου εργοδότη Πράξεως Επιβολής Εισφορών για το οφειλόμενο ποσό και την επίδοση σε αυτόν».

 

Βάσει των παραπάνω, διαπιστώθηκε ότι ασφαλισμένοι βρέθηκαν με «μη οριστικοποιημένες εγγραφές» στο λογαριασμό τους, με αποτέλεσμα να μην έχουν ασφαλιστική ικανότητα. Δηλαδή, πέρα από την απώλεια ενσήμων για τη σύνταξή τους, να μην είναι καλυμμένοι ιατροφαρμακευτικά και να κινδυνεύουν να χάσουν και άλλες παροχές του ταμείου τους (επιδόματα, αποζημιώσεις λόγω ασθένειας ή ατυχήματος κλπ.).

 

Από τη Σκύλλα στη Χάρυβδη

 

Το ζήτημα γίνεται ακόμα πιο σοβαρό, καθώς, όπως προκύπτει από το ίδιο το έγγραφο του ΙΚΑ, ο σχετικός ηλεκτρονικός έλεγχος, που γίνεται κεντρικά, καθυστερεί αρκετούς μήνες (ελέγχονται οι ΑΠΔ του Σεπτέμβρη του 2013). Επίσης και απ' αυτόν τον καθυστερημένο έλεγχο εξαιρούνται οι επιχειρήσεις που χωρίς δική τους υπαιτιότητα είναι εκπρόθεσμες, μεταξύ αυτών οι επιχειρήσεις του Δημοσίου, των ΝΠΔΔ αλλά και των ΟΤΑ, των οποίων οι υποθέσεις παραπέμπονται στα υποκαταστήματα.

 

Με δεδομένη, όμως, την αποψίλωση από προσωπικό των υπηρεσιών του ΙΚΑ, την συρρίκνωση του δικτύου υποκαταστημάτων που βρίσκεται σε εξέλιξη, είναι σίγουρο ότι η υπόδειξη της διοίκησης του ΙΚΑ προς τα υποκαταστήματα να διενεργούν και αυτά ελέγχους, μοιάζει περισσότερο με προσπάθεια αποφυγής των ευθυνών της και όχι ως ουσιαστικό μέτρο επίλυσης του προβλήματος.

 

Σύμφωνα με το δημοσίευμα του Ριζοσπάστη όταν ψηφιζόταν ο σχετικός νόμος το 2012, το ΚΚΕ και στη Βουλή είχε προειδοποιήσει για τον κίνδυνο που έκρυβε η διάταξη. Κίνδυνος που σήμερα επιβεβαιώνεται. Σε κάθε περίπτωση, από τη στιγμή που ο εργαζόμενος εργάζεται και ο εργοδότης υποβάλλει την ΑΠΔ, είναι υπόθεση του κράτους να περιφρουρήσει τα ασφαλιστικά δικαιώματα του εργαζόμενου και να ελέγξει τις επιχειρήσεις. Επομένως, δεν μπορεί η ασυνέπεια του εργοδότη και η αβελτηρία του ΙΚΑ να φορτώνεται στις πλάτες του εργαζόμενου και «να πληρώνει τα σπασμένα».

 

Οι εξελίξεις αυτές και οι κίνδυνοι που διαγράφονται πρέπει να θέσουν σε ενεργοποίηση τους εργαζόμενους και τα συνδικάτα, καθώς, όπως αποδείχτηκε, ο νόμος του 2012 ναρκοθέτησε τα ασφαλιστικά δικαιώματα των εργαζομένων.