Σε μια πορεία 35 χρόνων, από τα πρώτα ηλεκτρονικά γλωσσικά εργαλεία έως τα σύγχρονα γλωσσικά μοντέλα Τεχνητής Νοημοσύνης και τις προηγμένες ψηφιακές τεχνολογίες για την πολιτιστική κληρονομιά, το Ινστιτούτο Επεξεργασίας του Λόγου (ΙΕΛ) του Ερευνητικού Κέντρου Αθηνά μετατρέπει την επιστημονική γνώση σε ψηφιακή καινοτομία δημιουργώντας διαρκώς νέες γέφυρες ανάμεσα στην έρευνα, την τεχνολογία και την κοινωνία.
Την Τετάρτη 4 Νοεμβρίου 2026, από τις 17:00, γιορτάζουμε αυτή τη διαδρομή με μια ανοιχτή επετειακή εκδήλωση στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών.
Πώς καταφέραμε να έχουμε σήμερα υπολογιστές και κινητά που χειρίζονται με επάρκεια την Ελληνική; Πώς φτάσαμε σε αυτό το επίπεδο μηχανικής μετάφρασης και τι ερευνητική εργασία χρειάστηκε για να φτάσουμε στην ψηφιακή παραγωγή ομιλίας στα Ελληνικά που δεν ξεχωρίζει από την ανθρώπινη; Και πώς μπορεί η τεχνολογία να ανασυνθέσει ένα αρχαιολογικό εύρημα ή να μας ταξιδέψει ψηφιακά σε έναν ιστορικό τόπο;
35 χρόνια στην πρωτοπορία της γλωσσικής τεχνολογίας
Όταν το 1991 ιδρύθηκε το ΙΕΛ, η παρουσία της ελληνικής γλώσσας στον ψηφιακό κόσμο αποτελούσε μια σημαντική επιστημονική πρόκληση. Με αφετηρία τη συνάντηση της γλωσσολογίας με την πληροφορική και με οδηγό το όραμα του ιδρυτή του, αείμνηστου καθηγητή Γιώργου Καραγιάννη, το Ινστιτούτο ανέλαβε μια φιλόδοξη αποστολή: να δημιουργήσει τις επιστημονικές και τεχνολογικές βάσεις για την επεξεργασία της ελληνικής γλώσσας από τους υπολογιστές.
Στα χρόνια που ακολούθησαν, το ΙΕΛ πρωταγωνίστησε στην ανάπτυξη της γλωσσικής τεχνολογίας στην Ελλάδα, με έρευνα στη μηχανική μετάφραση, την αναγνώριση και σύνθεση ομιλίας, τα υπολογιστικά λεξικά και τα σώματα κειμένων. Παράλληλα, ανέπτυξε εφαρμογές για την εκπαίδευση, τη νοηματική γλώσσα και την προσβασιμότητα, μεταφέροντας τα αποτελέσματα της έρευνας σε πεδία με άμεσο κοινωνικό αντίκτυπο.
Η τεχνολογία συναντά την πολιτιστική κληρονομιά
Η ερευνητική παρουσία του ΙΕΛ στην Ξάνθη και η συνένωσή του με το Ινστιτούτο Πολιτιστικής και Εκπαιδευτικής Τεχνολογίας διεύρυναν το αντικείμενό του, ενισχύοντας τη σύνδεση της τεχνολογίας με τον πολιτισμό.
Η ψηφιακή αρχαιολογία, η αρχαιομετρία, η τρισδιάστατη ψηφιοποίηση και η φωτογραμμετρία προσφέρουν σήμερα νέες δυνατότητες μελέτης, τεκμηρίωσης και ανάδειξης μνημείων, αρχαιολογικών χώρων και πολιτιστικών αντικειμένων.
Πίσω από αυτή τη διαδρομή βρίσκονται εκατοντάδες ερευνητές και συνεργάτες, αλλά και ένα εκτεταμένο δίκτυο συνεργασιών στην Ελλάδα και διεθνώς, με κοινό στόχο τη μετατροπή της επιστημονικής γνώσης σε εφαρμογές με ουσιαστικό όφελος για την κοινωνία.
Μια γιορτή για το παρελθόν και το μέλλον
Την Τετάρτη 4 Νοεμβρίου 2026, στις 17:00, το Ερευνητικό Κέντρο Αθηνά γιορτάζει τα 35 χρόνια του ΙΕΛ στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, με μια εκδήλωση αφιερωμένη στους ανθρώπους, τα επιστημονικά επιτεύγματα και τις προοπτικές της έρευνας.
Την εκδήλωση θα παρουσιάσει η Νεφέλη Αγκυρίδου, δημοσιογράφος και Διευθύντρια Ψηφιακών Μέσων του Star Channel.
Το πρόγραμμα περιλαμβάνει μια αναδρομή στην ιστορία του ΙΕΛ, με επίκεντρο τους ανθρώπους και τα επιτεύγματα που διαμόρφωσαν την 35χρονη πορεία του, καθώς και τη συζήτηση «ΙΕΛ 2041: Ατενίζοντας το μέλλον». Συμμετέχουν οι:
- Γιάννης Μαστρογεωργίου, Ειδικός Γραμματέας Μακροπρόθεσμου Σχεδιασμού, Προεδρία της Κυβέρνησης
- Αγιάτις Μπενάρδου, Πρόεδρος του ΔΣ της Ευρωπαϊκής Υποδομής DARIAH ERIC
- Σπύρος Ράπτης, Επικεφαλής Έρευνας και Ανάπτυξης στη Σύνθεση Φωνής, Samsung Electronics Greece
- Κατερίνα Πάστρα, Κύρια Ερευνήτρια ΙΕΛ και Προέδρος της Ελληνικής Εταιρείας Τεχνητής Νοημοσύνης
- Γιώργος Αλέξης Ιωαννάκης, Κύριος Ερευνητής ΙΕΛ
- Βασίλης Κατσούρος, Διευθυντής ΙΕΛ
Η συζήτηση θα εστιάσει στις προοπτικές της γλωσσικής τεχνολογίας, της Τεχνητής Νοημοσύνης και της ψηφιακής πολιτιστικής κληρονομιάς, αναδεικνύοντας τις προκλήσεις και τις ευκαιρίες που διαμορφώνουν το μέλλον τους.
Η βραδιά θα ολοκληρωθεί εορταστικά, με μουσική και ανταλλαγή αναμνήσεων και ιδεών.
Πρόγραμμα
- 16:30–17:00 | Προσέλευση
- 17:00–17:30 | Έναρξη
- 17:30–18:30 | Η ιστορία του ΙΕΛ: Άνθρωποι και επιτεύγματα
- 18:30–19:30 | ΙΕΛ 2041: Ατενίζοντας το μέλλον
- 19:30–21:30 | Γιορτάζουμε μαζί: Μουσική και ποτό
Τετάρτη 4 Νοεμβρίου 2026 | 17:00
Μέγαρο Μουσικής Αθηνών | Αίθουσα Banquet
Δηλώσεις συμμετοχής:https://www.eventora.com/el/Events/35-xronia-iel
Σχετικά με το Ινστιτούτο Επεξεργασίας του Λόγου
Το Ινστιτούτο Επεξεργασίας του Λόγου (ΙΕΛ) αποτελεί Ινστιτούτο του Ερευνητικού Κέντρου Αθηνά και δραστηριοποιείται από το 1991 στην έρευνα και ανάπτυξη τεχνολογιών για την ελληνική γλώσσα και τον πολιτισμό. Με ερευνητική παρουσία στην Αθήνα και την Ξάνθη, αναπτύσσει καινοτόμες λύσεις στους τομείς της Γλωσσικής Τεχνολογίας, της Τεχνητής Νοημοσύνης, της Ψηφιακής Πολιτιστικής Κληρονομιάς και της Εκπαιδευτικής Τεχνολογίας, συμβάλλοντας στη σύνδεση της επιστημονικής έρευνας και της τεχνολογίας με την κοινωνία.
