Με απόλυτη επιτυχία ολοκληρώθηκαν οι εργασίες του ετήσιου Αμερικανικού Συνεδρίου Κλινικής Ογκολογίας (American Society of Clinical Oncology – ASCO), το οποίο φιλοξενήθηκε όπως κάθε χρόνο στο Σικάγο των ΗΠΑ από τις 29 Μαΐου έως τις 2 Ιουνίου 2026.
Το συγκεκριμένο συνέδριο αποτελεί, μαζί με το αντίστοιχο ευρωπαϊκό της ESMO, το σημαντικότερο επιστημονικό γεγονός στον πλανήτη για τον κλάδο της ογκολογίας, συγκεντρώνοντας το παγκόσμιο ενδιαφέρον κλινικών γιατρών, ερευνητών, εκπροσώπων των ασθενών και δημοσιογράφων υγείας από κάθε γωνιά της γης.
Στη φετινή διοργάνωση, η παρουσία της Θεραπευτικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ από το Νοσοκομείο «Αλεξάνδρα» ήταν κάτι παραπάνω από αισθητή. Η ελληνική αποστολή εκπροσωπήθηκε από τον Διευθυντή της Κλινικής, Καθηγητή Θεραπευτικής – Ογκολογίας – Αιματολογίας και πρώην Πρύτανη του ΕΚΠΑ, Θάνο Δημόπουλο, τον Καθηγητή Αιματολογίας Ευάγγελο Τέρπο, την Καθηγήτρια Θεραπευτικής – Ογκολογίας Μαρία Γαβριατοπούλου και τον Επίκουρο Καθηγητή Θεραπευτικής – Ογκολογίας Μιχάλη Λιόντο, πλαισιωμένους από εξειδικευμένους Παθολόγους-Ογκολόγους και ειδικευόμενους της κλινικής.
Οι πρωτοποριακές μελέτες με ελληνική υπογραφή
Ο Καθηγητής Θάνος Δημόπουλος είχε κεντρικό ρόλο στο συνέδριο, παρουσιάζοντας τα μακροχρόνια δεδομένα της πολυκεντρικής κλινικής δοκιμής DREAMM-8, η οποία εξετάζει έναν πολλά υποσχόμενο συνδυασμό της μαφοντοτινικής μπελαταμάμπης με πομαλιδομίδη και δεξαμεθαζόνη για τη διαχείριση του υποτροπιάζοντος ή ανθεκτικού πολλαπλού μυελώματος. Παράλληλα, ο κ. Δημόπουλος συμμετείχε ενεργά στην ανακοίνωση των αποτελεσμάτων και άλλων σημαντικών κλινικών μελετών για την ίδια νόσο, οι οποίες ενισχύουν σημαντικά τις θεραπευτικές επιλογές των γιατρών, όπως η μελέτη Majestec-9 με τη χρήση τεκλισταμάμπης, η μελέτη SUCCESSOR-2 που συνδυάζει τη μεζιγδομίδη με καρφιλζομίμπη και δεξαμεθαζόνη, καθώς και η μελέτη IZALCO για την υποδόρια χορήγηση της ισατουξιμάμπης.
Από την πλευρά του, ο Καθηγητής Ε. Τέρπος ανέλυσε τα αποτελέσματα της κλινικής δοκιμής BelaDRd, η οποία αφορά έναν εξίσου καινοτόμο θεραπευτικό συνδυασμό της μαφοντοτινικής μπελαταμάμπης με δαρατουμουμάμπη, λεναλιδομίδη και δεξαμεθαζόνη, αυτή τη φορά σε ασθενείς που έχουν διαγνωσθεί πρόσφατα με πολλαπλούν μυέλωμα.
Στο πεδίο των νέων ογκολογικών παραγόντων, η Καθηγήτρια Μ. Γαβριατοπούλου έλαβε μέρος στην παρουσίαση των δεδομένων της μελέτης CLOVER, η οποία εξέτασε τα επίπεδα ασφάλειας και αποτελεσματικότητας της πρωτοποριακής ουσίας ιοποφοσίνη Ι-131. Στον γυναικολογικό καρκίνο, ο επίκουρος καθηγητής Μ. Λιόντος συμμετείχε στην παρουσίαση της κλινικής δοκιμής Fern-EC-01, η οποία αξιολογεί το trastuzumab pamirtecan – ένα εξελιγμένο συζευγμένο αντίσωμα – σε περιπτώσεις υποτροπιάζοντος καρκίνου του ενδομητρίου με θετική έκφραση του δείκτη HER2.
Τέλος, ο διδάκτωρ Παναγιώτης Μαλανδράκης παρουσίασε τα ευρήματα μιας προοπτικής μελέτης που εστιάζει στη διαδοχική μέτρηση της ελάχιστα υπολειπόμενης νόσου και στον τρόπο που αυτή σχετίζεται με το προσδόκιμο επιβίωσης των ασθενών.
Αυτές οι παρουσιάσεις αντικατοπτρίζουν τη διεθνή καταξίωση του ερευνητικού έργου της Θεραπευτικής Κλινικής και παράλληλα επιβεβαιώνουν τη διαρκή δέσμευσή της για επιστημονική πρωτοπορία με επίκεντρο τον άνθρωπο.
Η εποχή της Ιατρικής Ακριβείας είναι εδώ
Τα συμπεράσματα του ASCO 2026 κατέστησαν σαφές ότι η ιατρική ακριβείας αποτελεί πλέον τον ακρογωνιαίο λίθο της σύγχρονης ογκολογίας. Στην πρώτη γραμμή των εξελίξεων βρίσκονται τα συζευγμένα μονοκλωνικά αντισώματα (antibody drug conjugates), τα οποία λειτουργούν ως «έξυπνα βλήματα»: αναγνωρίζουν ένα συγκεκριμένο αντιγόνο των καρκινικών κυττάρων (όπως το HER2) και μεταφέρουν έναν χημειοθεραπευτικό παράγοντα απευθείας στον στόχο, εξοντώνοντας το καρκινικό κύτταρο εκ των έσω.
Μια άλλη πολλά υποσχόμενη κατηγορία είναι τα αμφι-ειδικά αντισώματα, τα οποία διαθέτουν δύο διαφορετικές θέσεις σύνδεσης. Με αυτόν τον τρόπο μπορούν είτε να χτυπήσουν ταυτόχρονα δύο διαφορετικούς στόχους στον όγκο, είτε να δημιουργήσουν μια γέφυρα που ενεργοποιεί τα Τ-λεμφοκύτταρα του ανοσοποιητικού συστήματος του ασθενούς, καθοδηγώντας τα να αναγνωρίσουν και να καταστρέψουν τα καρκινικά κύτταρα.
Μια σημαντική χαραμάδα ελπίδας για τον καρκίνο του παγκρέατος
Ιδιαίτερη αίσθηση στο συνέδριο προκάλεσαν τα αποτελέσματα της τυχαιοποιημένης κλινικής δοκιμής RASolute 302. Η μελέτη έδειξε ότι η χορήγηση του daraxonrasib, ενός στοχευμένου φαρμάκου που μπλοκάρει ειδικά την πρωτεΐνη RAS, κατάφερε να διπλασιάσει τη διάμεση επιβίωση ασθενών με μεταστατικό καρκίνο του παγκρέατος που είχαν ήδη υποβληθεί σε προηγούμενες θεραπείες, ανεβάζοντάς την από τους 6,7 στους 13,2 μήνες.
Αν και δεν πρόκειται για οριστική θεραπεία, η συγκεκριμένη πρόοδος ανοίγει νέους ερευνητικούς δρόμους για την αντιμετώπιση μιας εξαιρετικά επιθετικής μορφής της νόσου, τη στιγμή που παρόμοια στοχευμένα φάρμακα έχουν ήδη λάβει τις πρώτες εγκρίσεις ή αναπτύσσονται ταχέως σε παγκόσμιο επίπεδο.
Πώς έχουν πρόσβαση οι Έλληνες ασθενείς
Οι νέες αυτές θεραπευτικές προσεγγίσεις είναι ήδη προσβάσιμες για τους ασθενείς στη χώρα μας μέσα από εξειδικευμένα κέντρα κλινικής έρευνας. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η Ογκολογική και Αιματολογική Μονάδα της Θεραπευτικής Κλινικής του Νοσοκομείου «Αλεξάνδρα», όπου αυτή τη στιγμή βρίσκονται σε πλήρη εξέλιξη πρωτοποριακά ερευνητικά προγράμματα για τον γυναικολογικό καρκίνο, τον καρκίνο του προστάτη και του ουροποιογεννητικού συστήματος, τον καρκίνο του πνεύμονα, τον καρκίνο του μαστού, καθώς και για το πολλαπλούν μυέλωμα και άλλες πλασματοκυτταρικές παθήσεις.