Σημαντικές αλλαγές στον κατάλογο των προϊόντων που μπορούν να διατίθενται στα σχολικά κυλικεία φέρνει η νέα υπουργική απόφαση που υπέγραψε η αναπληρώτρια υπουργός Υγείας Ειρήνη Αγαπηδάκη, καθώς καθορίζει αυστηρές διατροφικές προδιαγραφές για όλα τα τρόφιμα και τα ροφήματα που πωλούνται σε μαθητές.
Σύμφωνα με το νέο πλαίσιο, στα σχολικά κυλικεία και στους αυτόματους πωλητές επιτρέπεται να διατίθενται αποκλειστικά προϊόντα που πληρούν συγκεκριμένα διατροφικά κριτήρια, ενώ απαγορεύονται πλήρως πολλά δημοφιλή σνακ και ποτά που μέχρι σήμερα βρίσκονταν συχνά στα ράφια.
Οι βασικές αρχές του νέου πλαισίου
Η απόφαση βασίζεται σε επιστημονική γνωμοδότηση της Εθνικής Επιτροπής Διατροφής και στοχεύει:
- στον περιορισμό της κατανάλωσης ζάχαρης,
- στη μείωση των κορεσμένων λιπαρών,
- στον περιορισμό του αλατιού,
- στη μείωση των επεξεργασμένων κρεάτων και αλλαντικών,
- στην αύξηση της κατανάλωσης φυτικών ινών,
- στην προώθηση του νερού ως βασικού ροφήματος,
- και στην υιοθέτηση πιο βιώσιμων διατροφικών επιλογών στο σχολικό περιβάλλον.
Τι επιτρέπεται να πωλούν τα κυλικεία
Στη λίστα των επιτρεπόμενων προϊόντων περιλαμβάνονται:
Φρούτα και λαχανικά
- Φρέσκα φρούτα εποχής.
- Φρέσκα λαχανικά σε ατομικές μερίδες.
- Αποξηραμένα φρούτα χωρίς προσθήκη ζάχαρης.
- Φρουτοσαλάτες και κομπόστες χωρίς πρόσθετα σάκχαρα.
Γαλακτοκομικά
- Φρέσκο παστεριωμένο γάλα.
- Κεφίρ.
- Γιαούρτι χωρίς προσθήκη ζάχαρης.
- Ροφήματα γάλακτος με κακάο χαμηλών λιπαρών.
- Επιδόρπια με βάση το γάλα που πληρούν συγκεκριμένα όρια σε λιπαρά και σάκχαρα.
Αρτοσκευάσματα
- Κουλούρι ολικής άλεσης.
- Κριτσίνια και φρυγανιές ολικής άλεσης.
- Μπισκότα με αυστηρές διατροφικές προδιαγραφές.
- Σταφιδόψωμο και μουστοκούλουρα σε συγκεκριμένες ποσότητες.
Υγιεινά σνακ
- Ξηροί καρποί χωρίς αλάτι και ζάχαρη (μόνο για μαθητές γυμνασίων και λυκείων).
- Ρυζογκοφρέτες και καλαμποκογκοφρέτες.
- Παστέλι.
- Φυτικά επιδόρπια.
Ροφήματα
- Νερό.
- Φυσικοί χυμοί χωρίς προσθήκη ζάχαρης.
- Φυτικά ροφήματα.
- Σε σχολεία δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης επιτρέπονται επίσης αφεψήματα όπως χαμομήλι, φασκόμηλο και τσάι του βουνού χωρίς ζάχαρη.
Τι ισχύει για τα σάντουιτς
Τα σάντουιτς και τα τοστ μπορούν να παρασκευάζονται είτε στο κυλικείο είτε να είναι τυποποιημένα, αρκεί να περιέχουν εγκεκριμένα υλικά.
- ψωμί ολικής άλεσης,
- τυριά,
- βραστό κοτόπουλο ή γαλοπούλα,
- τόνος,
- αυγό,
- ελιές χωρίς κουκούτσι,
- ταχίνι ή φυστικοβούτυρο,
- μέλι,
- άφθονα λαχανικά.
Αντίθετα, απαγορεύονται:
- ζαμπόν,
- μπέικον,
- λουκάνικα,
- μορταδέλα,
- πάριζα,
- σαλάμι και λοιπά αλλαντικά,
- γύρος, σουβλάκι και γενικά παρασκευάσματα κρέατος,
- κέτσαπ, μαγιονέζα και άλλες βαριές σάλτσες,
- αλείμματα σοκολάτας.
Ποιες πίτες επιτρέπονται
Τα κυλικεία μπορούν να διαθέτουν:
- τυρόπιτα,
- πίτα λαχανικών,
- τυροκούλουρο,
- πίτσα χωρίς αλλαντικά.
Απαγορεύονται όλες οι πίτες και οι πίτσες που περιέχουν αλλαντικά.
Τα προϊόντα που βγαίνουν οριστικά από τα σχολεία
Η νέα απόφαση απαγορεύει ρητά την πώληση:
- αναψυκτικών,
- ενεργειακών ποτών,
- πατατακίων και chips,
- γαριδακίων και λοιπών αλμυρών σνακ,
- σοκολάτας γάλακτος και υγείας,
- προϊόντων παγωτού,
- τσίχλας,
- καραμελών,
- γλυκών αρτοσκευασμάτων όπως κέικ, τσουρέκια και ντόνατς.
Ειδική πρόβλεψη για τα δημοτικά σχολεία
Για λόγους ασφάλειας και αποφυγής πνιγμονής, στα κυλικεία των σχολικών μονάδων Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης απαγορεύεται η διάθεση μικρών στρογγυλών φρούτων, όπως σταφύλια και κεράσια, καθώς και ξηρών καρπών.
Υποχρεωτική ενημέρωση για αλλεργιογόνα
Οι υπεύθυνοι των κυλικείων υποχρεούνται να ενημερώνουν τους μαθητές και τους γονείς για όλα τα αλλεργιογόνα συστατικά των τροφίμων, ενώ οι πληροφορίες πρέπει να είναι διαθέσιμες πριν από την αγορά του προϊόντος.
Αυστηροί έλεγχοι
Η εφαρμογή των νέων κανόνων θα ελέγχεται μέσω τακτικών και έκτακτων υγειονομικών ελέγχων από τις αρμόδιες υπηρεσίες των Περιφερειών, ενώ προβλέπεται και δειγματοληπτικός εργαστηριακός έλεγχος των προϊόντων που διατίθενται στα σχολικά κυλικεία.
Με το νέο πλαίσιο, το υπουργείο επιδιώκει να μετατρέψει τα σχολικά κυλικεία σε χώρους προώθησης υγιεινών διατροφικών συνηθειών, περιορίζοντας την πρόσβαση των μαθητών σε τρόφιμα με υψηλή περιεκτικότητα σε ζάχαρη, αλάτι και λιπαρά.
