Γλώσσα - Συζήτηση
Η λέξη «τελμώνας» μας θυμίζει ότι η ελληνική γλώσσα κρύβει πλούτο τύπων και παραλλαγών, πολλές από τις οποίες δεν επιβίωσαν στη νεοελληνική, αλλά άφησαν το αποτύπωμά τους σε βασικές έννοιες

Η αρχαιοελληνική λέξη «τελμώνας» (ὁ τελμών ή τελμώνας) δεν είναι από τις πιο γνωστές σήμερα, όμως έχει ενδιαφέρον τόσο γλωσσικά όσο και σημασιολογικά.

Στην αρχαία ελληνική γραμματεία, ο τελμώνας σημαίνει: ο τολμηρός, ο θαρραλέος, αυτός που δείχνει τόλμη

Η λέξη συνδέεται ετυμολογικά με το ρήμα «τολμάω» / «τολμῶ», δηλαδή «έχω το θάρρος να πράξω κάτι».

Ο «τελμώνας» είναι λοιπόν ο άνθρωπος που δεν διστάζει, που επιχειρεί κάτι δύσκολο ή ριψοκίνδυνο.

Γλωσσική παρατήρηση

Η μορφή της λέξης δείχνει έναν παλαιότερο ή διαλεκτικό τύπο που σχετίζεται με τη ρίζα τολμ-. Στην αρχαία ελληνική συναντούμε ποικίλες παραλλαγές λέξεων με εναλλαγές φθόγγων (π.χ. τολμ- / τελμ-), κάτι που δεν είναι ασυνήθιστο στην εξέλιξη της γλώσσας.

Σημασιολογική απόχρωση

Η έννοια της «τόλμης» στην αρχαιότητα δεν ήταν μονοδιάστατη.

  • Σε ηρωικό πλαίσιο σήμαινε γενναιότητα.

  • Σε αρνητικό συμφραζόμενο μπορούσε να υποδηλώνει θρασύτητα.

Άρα ο «τελμώνας» μπορούσε να είναι είτε ο γενναίος είτε – ανάλογα με το πλαίσιο – ο υπερβολικά τολμηρός.

Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα

Voucher 750 ευρώ για όλους του εργαζόμενους ιδιωτικού τομέα - ΑΙΤΗΣΕΙΣ ΕΔΩ ΕΩΣ ΑΥΡΙO 10 TΟ ΠΡΩΙ

Alfavita.gr: Χρονιά εκτόξευσης το 2025 – Νο1 στην Παιδεία, ανάμεσα στα 10 μεγαλύτερα ενημερωτικά μέσα

Google news logo Ακολουθήστε το Alfavita στo Google News Viber logo Ακολουθήστε το Alfavita στo Viber

σχετικά άρθρα