Alfavita Newsroom Στις 9 Φεβρουαρίου 2026, Παγκόσμια Ημέρα της Ελληνικής Γλώσσας, η ΠΕΦ αναδεικνύει την αξία της ελληνικής γλώσσας για τον πολιτισμό και την ανθρωπότητα, επισημαίνοντας παράλληλα τους κινδύνους υποβάθμισής της στην εποχή των ΜΜΕ και των social media.
Στην ανακοίνωση υπογραμμίζεται η ευθύνη των φιλολόγων να μεταδώσουν τον πλούτο της γλώσσας στις νέες γενιές, να ενισχύσουν τη σκέψη των μαθητών και να υπερασπιστούν την ελευθερία και την ανθρώπινη αξία μέσα από τη γλώσσα.
Μέσα από ποιητικές αναφορές σε Ρίτσο, Σολωμό και άλλους, η ΠΕΦ υπενθυμίζει ότι η γλώσσα αποτελεί πυξίδα για το μέλλον της ελληνικής παιδείας και του πολιτισμού.
Ολόκληρη η ανακοίνωση:
Σήμερα, 9 Φεβρουαρίου 2026, ημερομηνία που έχει ανακηρυχθεί ως Παγκόσμια Ημέρα της Ελληνικής Γλώσσας, η σκέψη μας γυρνάει στην προσφορά και τη σημασία της ελληνικής γλώσσας για την ανθρωπότητα και τον πολιτισμό.
Στην εποχή μας, ωστόσο, φαίνεται ότι βάλλεται τόσο ο πολιτισμός όσο και η ίδια η ανθρωπότητα. Η ελληνική γλώσσα, η οποία έθεσε τα θεμέλια του ανθρώπινου πολιτισμού, χρησιμοποιείται πολλές φορές ως διπλωματικό εργαλείο επιτελείων που με τη δράση του αντιμάχονται κάθε ίχνος πολιτισμού και ανθρωπισμού. Έννοιες, τις οποίες γέννησε η γλώσσα μας όπως, ο άνθρωπος, η φιλοξενία, η ελευθερία, η δημοκρατία μοιάζουν να χάνουν το νόημά τους, ειδικά όταν ακούγονται από τους εκπροσώπους οργανισμών, οι οποίοι ενεργούν ακριβώς αντίθετα.
Τί θέση, λοιπόν, έχουν τα λόγια του Οδυσσέα Ελύτη, του Γιώργου Σεφέρη, του Γιάννη Ρίτσου σε προπαγανδιστικά κείμενα του ΝΑΤΟ; Πόση αξία έχουν τέτοια εγκώμια για την ελληνική γλώσσα; Ρητορικά τα ερωτήματα. Αν μη τι άλλο, οι ποιητές που μίλησαν για τη γλώσσα μας, μίλησαν και για το «φτωχό σπίτι στις αμμουδιές του Ομήρου» και για την «ελευθερία και γλώσσα». Με αυτά τα υλικά φτιάχτηκε η γλώσσα του Ομήρου, του Διγενή, του Ερωτόκριτου, του δημοτικού τραγουδιού και των μεταγενέστερων πεζογράφων και ποιητών. Αυτό είναι «το μεδούλι των κοκάλων» μας και γι’ αυτό σεβόμαστε τις γλώσσες και τον πολιτισμό των υπόλοιπων λαών.
Η σκέψη μας λοιπόν γυρνά στους στίχους των μεγάλων ποιητών μας, με την ευθύνη που έχουμε ως Φιλόλογοι απέναντι στις επόμενες γενιές οι οποίες θα κληθούν να υπερασπιστούν την δύναμη της γλώσσας μας.
Λαμβάνοντας υπόψη μας τα προγράμματα σπουδών, παλιά και νέα, εκφράζουμε την ανησυχία μας, γιατί η γλωσσική παιδεία που παρέχει το σχολείο προσαρμόζεται διαρκώς στις «γλωσσικές» επιταγές των ΜΜΕ και των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, καθώς και στις διάφορες μόδες και συρμούς. Χάνεται η διαλεκτική σχέση της γλώσσας με τη λογοτεχνία ενώ ο γλωσσικός πλούτος τσακίζεται στις μυλόπετρες των λεγόμενων δεξιοτήτων και της χρησιμοθηρικής χρήσης της γλώσσας. Η γλωσσική παιδεία, και μαζί με αυτήν η σκέψη, υποβαθμίζονται συνεχώς και με ποικίλους τρόπους.
Ως Πανελλήνια Ένωση Φιλολόγων οφείλουμε να μην περιοριστούμε στις πικρές διαπιστώσεις, αλλά, με κάθε τρόπο, να σταθούμε στο πλευρό των φιλολόγων, οι οποίοι καθημερινά αγωνίζονται, όχι μόνο για να εξασφαλίσουν τη γλωσσική επάρκεια των μαθητριών και μαθητών μας, αλλά, κυρίως, για να τους μεταδώσουν τον γλωσσικό μας πλούτο και να καλλιεργήσουν τη σκέψη τους.
Σήμερα που το πιστεύω του Διονύσιου Σολωμού, «Μήγαρις έχω άλλο στο νου μου πάρεξ ελευθερία και γλώσσα», εξαφανίζεται μέσα στη δυστοπία της εποχής μας, η υπεράσπιση της γλώσσας μας για εμάς τους φιλόλογους ταυτίζεται με την υπεράσπιση του ανθρώπου και της ελευθερίας του.
Διαλέγουμε λοιπόν μια άλλη ποιητική αναφορά για να τιμήσουμε την Παγκόσμια Ημέρα της Ελληνικής Γλώσσας, η οποία, αντανακλώντας την ιστορική μας πορεία, λειτουργεί σαν πυξίδα για το μέλλον της ελληνικής γλώσσας.
Σε τούτα εδώ τα μάρμαρα
Κακιά σκουριά δεν πιάνει
Μηδέ αλυσίδα στου ρωμιού
Και στ' αγεριού το πόδι
Εδώ το φως εδώ ο γιαλός
Χρυσές γαλάζιες γλώσσες
Στα βράχια ελάφια πελεκάν
Τα σίδερα μασάνε.
(Γιάννης Ρίτσος, Δεκαοκτώ λιανοτράγουδα της πικρής πατρίδας)
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Voucher 750 ευρώ σε εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα - Ανοίγουν οι αιτήσεις
