Πρόκειται για μια από τις πιο χαρακτηριστικές φράσεις της ελληνικής γλώσσας, την οποία πολλοί έχουν ακούσει, αλλά λίγοι γνωρίζουν το πραγματικό της νόημα.
Η αρχαιοελληνική έκφραση «εξ όνυχος τον λέοντα» μεταφράζεται κυριολεκτικά ως «από το νύχι, το λιοντάρι». Η ουσία της φράσης βρίσκεται στην ιδέα ότι ακόμη και μια ελάχιστη λεπτομέρεια – όπως ένα νύχι – αρκεί για να αποκαλύψει την ταυτότητα ή το μεγαλείο ολόκληρου του όντος, στην προκειμένη περίπτωση του βασιλιά της ζούγκλας.
Μεταφορικά, η φράση χρησιμοποιείται για να δηλώσει ότι είναι δυνατόν να εκτιμηθεί η αξία, η ποιότητα ή τα χαρακτηριστικά ενός προσώπου ή πράγματος από ένα μικρό δείγμα ή ένδειξη. Όπως δηλαδή ο ειδικός μπορεί να αναγνωρίσει το πέρασμα ενός λιονταριού απλώς από το αποτύπωμα του νυχιού του, έτσι κι εμείς μπορούμε να διακρίνουμε το μεγαλείο ή την αξία κάποιου μέσα από μια φαινομενικά ασήμαντη λεπτομέρεια.
