Άγγελος Ροδαφηνός Στην εποχή της ραγδαίας τεχνολογικής προόδου και της συνεχούς εξέλιξης της γνώσης, τα ελληνικά πανεπιστήμια αντιμετωπίζουν μια κρίσιμη πρόκληση: την απαρχαίωση των διδακτικών συγγραμμάτων. Μια πρόσφατη ανάλυση αποκάλυψε ότι σε ένα τυχαίο τομέα τμήματος, τα βιβλία που χρησιμοποιούνται χρονολογούνται ακόμη και από το 1997 (βλ. Γράφημα 1). Σε αντίθεση, άλλα ιδρύματα παγκοσμίως έχουν ήδη υιοθετήσει σύγχρονα ebooks και εκπαιδευτικό υλικό δημιουργημένο από τεχνητή νοημοσύνη.
Γράφημα 1: Χρονολογία Δημοσίευσης Συγγραμμάτων σε Τυχαίο Δείγμα Πανεπιστημιακού Τομέα.
Αυτή η κατάσταση δεν είναι απλώς ένα ζήτημα παλαιότητας· αποτελεί σοβαρή απειλή για την ακαδημαϊκή αριστεία και την ανταγωνιστικότητα των φοιτητών μας. Τα ξεπερασμένα συγγράμματα βασίζονται συχνά σε βιβλιογραφία και δεδομένα των δεκαετιών του '80 και του '90, παρουσιάζοντας θεωρίες που ενδέχεται να έχουν αναθεωρηθεί ή καταρριφθεί. Αυτό όχι μόνο υπονομεύει την ποιότητα της εκπαίδευσης, αλλά θέτει τους φοιτητές σε μειονεκτική θέση στην παγκόσμια αγορά εργασίας και τον ακαδημαϊκό στίβο.
Η επικαιρότητα και η ακρίβεια της πληροφορίας είναι ζωτικής σημασίας. Οι φοιτητές πρέπει να έχουν πρόσβαση σε υλικό που αντανακλά τις τελευταίες εξελίξεις στην επιστήμη και την τεχνολογία. Τα σύγχρονα συγγράμματα δεν προσφέρουν απλώς ενημερωμένες γνώσεις· ενισχύουν την κριτική σκέψη, παρουσιάζοντας νέες προοπτικές και μεθοδολογίες που είναι απαραίτητες για την αντιμετώπιση των σύγχρονων προκλήσεων.
Επιπλέον, η χρήση παρωχημένων βιβλίων θέτει σε κίνδυνο τη συμμόρφωση των ιδρυμάτων μας με τα διεθνή ακαδημαϊκά πρότυπα. Πολλοί κανονισμοί απαιτούν τη συνεχή ανανέωση των διδακτικών υλικών, και η αποτυχία συμμόρφωσης μπορεί να βλάψει σοβαρά την αξιοπιστία των προγραμμάτων σπουδών μας.
Ένα ακόμη ανησυχητικό στοιχείο που αναδεικνύει την ανάγκη για αλλαγή είναι το γεγονός ότι η πλειοψηφία των συγγραμμάτων που χρησιμοποιούνται στα ελληνικά πανεπιστήμια φαίνεται να είναι γραμμένα από τους ίδιους τους διδάσκοντες των μαθημάτων. Αυτή η πρακτική, αν και μπορεί να φαίνεται βολική, εγείρει σοβαρά ερωτήματα σχετικά με την πολυφωνία και την ευρύτητα της ακαδημαϊκής γνώσης που παρέχεται στους φοιτητές. Η αποκλειστική χρήση βιβλίων γραμμένων από τους διδάσκοντες μπορεί να περιορίσει την έκθεση των φοιτητών σε διαφορετικές απόψεις και προσεγγίσεις, ενώ ταυτόχρονα δημιουργεί ένα κλειστό σύστημα που δυσχεραίνει την εισαγωγή νέων ιδεών και μεθοδολογιών από το ευρύτερο ακαδημαϊκό πεδίο. Επιπλέον, αυτή η τάση μπορεί να οδηγήσει σε στασιμότητα του εκπαιδευτικού υλικού, καθώς οι συγγραφείς-διδάσκοντες ενδέχεται να μην έχουν το χρόνο ή τα κίνητρα για συχνές αναθεωρήσεις και ενημερώσεις των βιβλίων τους, ιδιαίτερα όταν αυτά έχουν ήδη καθιερωθεί ως τα βασικά συγγράμματα των μαθημάτων τους.
Η λύση είναι ξεκάθαρη αλλά απαιτεί άμεση δράση. Τα πανεπιστήμια πρέπει να επενδύσουν στην προμήθεια νέων, σύγχρονων συγγραμμάτων και να ξεκινήσουν τη σταδιακή αντικατάσταση των παλαιών. Αυτή η κίνηση δεν είναι απλώς μια αναβάθμιση· είναι μια επένδυση στο μέλλον των φοιτητών μας και στην ακαδημαϊκή υπεροχή των ιδρυμάτων μας.
Καθώς ο κόσμος προχωρά με ιλιγγιώδεις ρυθμούς, δεν έχουμε την πολυτέλεια να μένουμε πίσω. Η αναβάθμιση των συγγραμμάτων δεν είναι απλώς μια επιλογή· είναι μια επιτακτική ανάγκη για τη διασφάλιση της ποιότητας της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης στην Ελλάδα. Είναι καιρός να αναλάβουμε δράση και να εξοπλίσουμε τους φοιτητές μας με τα εργαλεία που χρειάζονται για να ανταγωνιστούν και να διαπρέψουν στον 21ο αιώνα.
-------------------------------------------------------
*Ο Δρ Άγγελος Ροδαφηνός είναι Αναπληρωτής Καθηγητής στη μεθοδολογία έρευνας και εξ αποστάσεως εκπαίδευση στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο. Σπούδασε και εργάστηκε σε 13 πανεπιστήμια στην Αμερική, Αυστραλία, Κύπρο και Ελλάδα. Το συγγραφικό του έργο περιλαμβάνει τα βιβλία «Οι Ηλίθιοι είναι ανίκητοι», «Από πρίγκιπας βάτραχος και… τούμπαλιν», και «Λογική και… παραλογική!», καθώς και την δημοσίευση 65 και πλέον επιστημονικών άρθρων σε διεθνή επιστημονικά περιοδικά.
Για το άρθρο αυτό συνεργάστηκε με το εργαλείο ΤΝ Claude.
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Τι σημαίνει η λέξη «φανφάρα» και από πού προέρχεται
Εκπαιδευτικοί: Πότε θα πιστωθεί στο λογαριασμό τους η μισθοδοσία
Μειώσεις στη στρατιωτική θητεία: Πόσους μήνες θα υπηρετούν οι φαντάροι με τον νέο νόμο
