Πάντα οι πολιτικές συζητήσεις ενόψει εκλογών περιλαμβάνουν το πώς θα σχηματιστεί κυβέρνηση. Ιδιαίτερα δε σήμερα, που από πουθενά δεν προκύπτει ότι θα υπάρξει αυτοδυναμία για μονοκομματική κυβέρνηση, οι προβληματισμοί και οι ιδέες αναπτύσσονται πιο εύκολα – και είναι λογικό.
Μάλιστα, υπάρχει μια χρησιμότητα αυτών των συζητήσεων και δεν έχουν μόνο θεωρητικό περιεχόμενο. Οι πολίτες θέλουν να γνωρίζουν τις μετεκλογικές συμπεριφορές των κομμάτων και ιδιαίτερα εκείνων που έχουν αποφασίσει να ψηφίσουν. Ακριβώς γιατί έχει να κάνει με την ιδεολογία τους, τα συμφέροντά τους – με την ίδια τη ζωή τους. Θα τεθεί λοιπόν το θέμα των συνεργασιών, και το πιο πιθανό πέραν των δύο κομμάτων, γιατί από ό.τι διαφαίνεται μπορεί να έχουμε γενικό κομματικό κατακερματισμό.
Εδώ – αν και είναι αναγκαία αυτή η γνώση του “μετά” – υπάρχει μια εγγενής δυσκολία. Αν δεν ξέρουμε την εικόνα και τη δυναμική των εκλογικών αποτελεσμάτων, πώς μπορούν να γίνουν κάποιες σχετικές συζητήσεις; Και φυσικά, πώς μπορούν τα κόμματα να θέσουν εκ των προτέρων μια τέτοια συζήτηση, όταν δεν ξέρουν την λαϊκή βούληση; Όμως, με δεδομένο ότι η ομορφιά του πολιτικού λόγου δεν καταλήγει εύκολα σε εκτιμήσεις οριστικές, υπάρχει και αντίλογος στην παραπάνω θεώρηση, της δυσκολίας των κομμάτων.
Μήπως η εκ των προτέρων αποσαφήνιση του ενδεχομένου συνεργασίας κάποιων κομμάτων τους προσδίδει δυναμική, γιατί ακριβώς απαντά .έστω εν μέρει στο ζήτημα διακυβέρνησης; Και ακόμα παραπέρα, τίθεται εκ των πραγμάτων και εκ του Συντάγματος η επιλογή και δεύτερων βουλευτικών εκλογών, οπότε, γιατί να συζητήσουμε σχήματα συνεργασίας;
Διαβάζοντας το σημερινό πολιτικό κλίμα δύσκολα φαίνεται να προκύπτει μια κάποια συνεργασία μόνο δύο κομμάτων με σαφές κοινό πολιτικό περιεχόμενο κυβερνητικής πολιτικής. Και αν δεν εμφανίζεται δυναμική κάποιου κόμματος που θα μπορούσε να δημιουργήσει κάποιο ισχυρό ρεύμα για τις δεύτερες εκλογές, θα τεθεί πιθανά θέμα ευρείας “εθνικής συνεννόησης”.
Έχουμε εμπειρία τέτοιου συμβάντος και τα αποτελέσματα δεν ήταν ενθαρρυντικά και γρήγορα ξαναπήγαμε σε εκλογές. Βέβαια τότε είχαμε μεγάλα κόμματα και είχαν κάποιο νόημα οι επαναληπτικές εκλογές. Σήμερα δεν υπάρχει αυτή η συνθήκη, άρα η επιλογή αυτή είναι θνησιγενής. Αν δε λάβουμε υπόψη το άκρως τοξικό κλίμα που έχει δημιουργήσει η κυβέρνηση στην κοινωνία, στη Βουλή και στην πολιτική σκηνή, τα πράγματα καθίστανται μάλλον απαγορευτικά για μια τέτοια προοπτική.
Το κόμμα που θα θέλει και θα αγωνιά για μια τέτοια εξέλιξη είναι η ΝΔ. Οι λόγοι είναι προφανείς. Με δεδομένη τη δική της συμμετοχή σε ένα σχήμα “ευρείας εθνικής συνεννόησης”, δεν θα μπορεί να τεθούν τα μεγάλα εκκρεμεί προβλήματα – κοινωνικά και πολιτικά – που έχει προκαλέσει με την αντιδημοκρατική και αντιθεσμική πολιτική της όλο το προηγούμενο διάστημα. Εδώ θα επιχειρήσει μάλιστα να κάνει μια κίνηση τακτικής, αν είναι πρώτο κόμμα.
Να προτείνει αρχικά – ως έχουσα θεσμικό δικαίωμα – το πρόσωπο του πρωθυπουργού, πιθανόν τον κ. Μητσοτάκη και στη συνέχεια – για να δείξει καλή θέληση – άλλο πρόσωπο της ΝΔ. και έτι περαιτέρω – για να δείξει την ακόμα καλύτερη καλή θέλησή της για να μην κάνουμε αμέσως νέες εκλογές ακόμα και πρόσωπο είτε από το δεύτερο κόμμα – το ΠΑΣΟΚ – είτε ευρύτερης αναφοράς. Για ένα ζήτημα θα δώσει μάχη μέχρις εσχάτων: να μη βρεθεί στην αντιπολίτευση και τεθούν μεταξύ άλλων τα ούτως ή άλλως μείζονα και εκκρεμή πολιτικά και κοινωνικά ζητήματα της κυβέρνησής της.
Το σημερινό πολιτικό και οικονομικό σύστημα εξουσίας έχει αλλάξει πολλά σταθερά στοιχεία της μεταπολιτευτικής δημοκρατίας μας από τον κυνικό έλεγχο της Δικαιοσύνης - τους λένε τι θα κάνουν και δημόσια (!) - έως την απόλυτη εξαθλίωση των θεσμών ακόμα και με τις a la cart πρακτικές στη συγκρότηση των Επιτροπών στη Βουλή για τις τόσες και τόσες παραπομπές των κυβερνητικών Υπουργών στελεχών της Ν.Δ.
Ένα σχήμα διακυβέρνησης που θα είναι εξ αντικειμένου και εξ αρχής υπονομευμένο, γιατί να στηριχτεί από τα σημερινά δημοκρατικά κόμματα της αντιπολίτευσης; Και επειδή οι τακτικές κινήσεις θα κυριαρχήσουν τότε, τι νόημα θα έχουν με τα προβλήματα της χώρας και του λαού; Τέλος, σε τι ακριβώς θα συνίσταται αυτή η “εθνική συνεννόηση”;
