Μια επιλογή με θεσμικό εκτόπισμα πραγματοποιεί ο Αλέξης Τσίπρας για τον Τομέα Δικαιοσύνης της ΕΛ.Α.Σ., αναθέτοντας πρώην Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Μαρία Λεπενιώτη.
Πρόκειται για μια δικαστική λειτουργό με εμβληματική διαδρομή, η οποία έχει συνδέσει αμετάκλητα το όνομά της με μερικές από τις πιο κρίσιμες και ιστορικές δίκες της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας, με κορυφαία βέβαια τη δικαστική καταδίκη της ναζιστικής εγκληματικής οργάνωσης «Χρυσή Αυγή».
Από τη μάχη με το «συνδικάτο του εγκλήματος» στη δίκη της Χρυσής Αυγής
Η δικαστική πορεία της Μαρίας Λεπενιώτη, η οποία ξεκίνησε το 1984 με την είσοδό της στο δικαστικό σώμα ως Πάρεδρος, υπήρξε εξαρχής ταυτόσημη με τη διαχείριση υποθέσεων μείζονος κοινωνικού και πολιτικού ενδιαφέροντος.
Ήδη από το 1994, ως Τακτική Ανακρίτρια του Πρωτοδικείου Αθηνών, βρέθηκε στην πρώτη γραμμή της μάχης κατά του οργανωμένου εγκλήματος, χειριζόμενη φακέλους που αφορούσαν το περιβόητο «συνδικάτο του εγκλήματος», εκβιασμούς και μεγάλα κυκλώματα προστασίας της νύχτας.
Ήταν η ίδια περίοδος που διασταυρώθηκε για πρώτη φορά με την εγκληματική δράση της Χρυσής Αυγής, αναλαμβάνοντας την ανάκριση για την αιματηρή επίθεση τάγματος εφόδου σε βάρος του φοιτητή Δημητρίου Κουσουρή, με επικεφαλής το τότε ηγετικό σέλεχος Αντώνη Ανδρουτσόπουλο, γνωστό ως «Περίανδρο».
Η ιστορική στιγμή της καριέρας της ήρθε τον Μάρτιο του 2015, όταν ορίστηκε Πρόεδρος του Τριμελούς Εφετείου Κακουργημάτων στη δίκη της Χρυσής Αυγής. Σε μια πολυπρόσωπη και ιστορική διαδικασία, που διήρκεσε πεντέμισι χρόνια, η Μαρία Λεπενιώτη διηύθυνε το δικαστήριο με υποδειγματική ψυχραιμία, απόλυτη θεσμική ισορροπία, σιδηρά οργάνωση και αποφασιστικότητα, εξουδετερώνοντας τις ακραίες εντάσεις και τις προκλητικές συμπεριφορές εντός της αίθουσας, οδηγώντας τελικά στην ιστορική απόφαση-σταθμό για τη Δημοκρατία.
Στην κορυφή της δικαστικής πυραμίδας
Η ανέλιξή της στην ιεραρχία υπήρξε σταθερή και βασισμένη στο πλούσιο έργο της. Προήχθη σε Εφέτη το 2006, σε Πρόεδρο Εφετών το 2017 και το 2020 έφτασε στον βαθμό του Αρεοπαγίτη, υπηρετώντας στο Ε΄ Ποινικό Τμήμα του Αρείου Πάγου. Το 2023 επελέγη Αντιπρόεδρος του Αρείου Πάγου, θέση από την οποία προήδρευσε του Ε΄ Ποινικού Τμήματος μέχρι και την αφυπηρέτησή της, στις 30 Ιουνίου 2025.
Παράλληλα με τα δικαστικά της καθήκοντα, ανέλαβε καίριες θεσμικές θέσεις ευθύνης:
- Διατέλεσε Αναπληρώτρια Πρόεδρος του Ανωτάτου Ειδικού Δικαστηρίου και του Συμβουλίου Επιθεώρησης Δικαστηρίων (2023-2025).
- Προήδρευσε του Αναθεωρητικού Συμβουλίου Ιδιοκτησίας Δασών (ΑΣΙΔ) και του Δευτεροβάθμιου Υπηρεσιακού-Πειθαρχικού Συμβουλίου Δικαστικών Υπαλλήλων (2024-2025).
- Ήταν Πρόεδρος του Πρωτοβάθμιου Πειθαρχικού Συμβουλίου Δικαστικών Λειτουργών (2021-2022) και μέλος του Ανωτάτου Πειθαρχικού Συμβουλίου Δικηγόρων.
- Το 2024 ορίστηκε Πρόεδρος της Εξεταστικής Επιτροπής του 31ου Εισαγωγικού Διαγωνισμού της Εθνικής Σχολής Δικαστικών Λειτουργών (ΕΣΔι).
Μια προοδευτική φωνή για τις παθογένειες της Δικαιοσύνης
Με σπουδές στη Νομική Σχολή Αθηνών (1981) και με άριστο μεταπτυχιακό τίτλο στο Αστικό, Δικονομικό και Εργατικό Δίκαιο από το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, η Μαρία Λεπενιώτη -η οποία μιλά αγγλικά και γαλλικά- δεν περιορίστηκε ποτέ στα στενά όρια της έδρας.
Σε μια σπάνια και πολυσυζητημένη συνέντευξή της το 2023, η έμπειρη δικαστικός είχε τοποθετηθεί δημόσια και με θάρρος για τις βαθιές παθογένειες που ταλανίζουν τον θεσμό της Δικαιοσύνης στην Ελλάδα, ενώ παράλληλα είχε αναλύσει τις προκλήσεις και τον ρόλο που καλείται να διαδραματίσει η Τεχνητή Νοημοσύνη στο δικαστικό σύστημα.
Έχει επίσης πλούσιο επιμορφωτικό έργο, έχοντας προεδρεύσει σε επιστημονικά σεμινάρια για τις τροποποιήσεις του Ποινικού Κώδικα και της Ποινικής Δικονομίας, ενώ σε διεθνή fora έχει αναλύσει εκτενώς τον κομβικό ρόλο του Δικαστή στην προάσπιση του Κράτους Δικαίου.
