Ευαγγελία Ασημακοπούλου Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) βρίσκεται αντιμέτωπος με σοβαρή οικονομική κρίση έπειτα από τις δραστικές περικοπές στη χρηματοδότηση από τις Ηνωμένες Πολιτείες, τον ιστορικά μεγαλύτερο χορηγό του. Ο Γενικός Διευθυντής Τέντρος Αντανόμ Γκεμπρεγιέσους επιβεβαίωσε χθες Τρίτη ότι ο οργανισμός ετοιμάζεται για μαζικές απολύσεις και αναδιάρθρωση, καθώς τα ταμεία του έχουν μπει βαθιά στο κόκκινο.
Έλλειμμα 650 εκατομμυρίων δολαρίων – Κίνδυνος για κρίσιμες υπηρεσίες
Σύμφωνα με εσωτερικό έγγραφο που κατέστη διαθέσιμο, ο ΠΟΥ αντιμετωπίζει έλλειμμα 560-650 εκατομμυρίων δολαρίων για τα έτη 2026-2027, κυρίως λόγω της αποχώρησης των ΗΠΑ από τη χρηματοδότησή του. Οι ΗΠΑ, που συνέβαλλαν με περίπου 15% του προϋπολογισμού του οργανισμού, δεν θα καταβάλουν τη συνεισφορά τους για το 2024 και το 2025, ενώ έχουν ήδη παγώσει σημαντικό μέρος της διεθνούς βοήθειάς τους σε θέματα δημόσιας υγείας.
«Αυτή η κατάσταση απειλεί τη βιωσιμότητα πολλών από τις κρίσιμες πρωτοβουλίες μας», δήλωσε ο Δρ. Τέντρος σε επιστολή του προς τα κράτη-μέλη. «Δεν έχουμε άλλη επιλογή παρά να μειώσουμε το προσωπικό και να αναδιαρθρωθούμε».
Απολύσεις και μείωση διοικητικών δομών
Ο ΠΟΥ, ο οποίος απασχολεί 8.000 εργαζόμενους παγκοσμίως, αναμένει σοβαρές περικοπές, ιδιαίτερα στην κεντρική υπηρεσία της Γενεύης. Σύμφωνα με το σχέδιο που παρουσιάστηκε:
Η Ανώτατη Διοίκηση θα συρρικνωθεί από 12 σε 7 μέλη.
Τα τμήματα θα μειωθούν από 76 σε 34 (πάνω από 50% μείωση).
Θα γίνουν απολύσεις, κυρίως σε διοικητικές θέσεις, αν και ο ακριβής αριθμός δεν έχει ανακοινωθεί ακόμη.
«Θα είναι οδυνηρές αποφάσεις, αλλά αναγκαίες», τόνισε ο Γενικός Διευθυντής, προσθέτοντας ότι ο στόχος είναι να προστατευτούν οι βασικές υπηρεσίες, όπως η πανδημική ετοιμότητα και οι προγράμματα για ασθένειες όπως η ελονοσία και η πολιομυελίτιδα.
Πολιτικές πιέσεις και διεθνής ανησυχία
Η απόσυρση των ΗΠΑ από τον ΠΟΥ δεν είναι καινούριο φαινόμενο. Το 2020, ο τότε πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε την αποχώρηση της χώρας από τον οργανισμό, κατηγορώντας τον για αδυναμία διαχείρισης της πανδημίας COVID-19. Παρόλο που ο Τζο Μπάιντεν ακύρωσε την απόφαση, οι Ρεπουμπλικανοί έχουν συνεχίσει να μπλοκάρουν χρηματοδοτήσεις, ιδίως μετά από πιέσεις της ακροδεξιάς πτέρυγας του κόμματος.
Παράλληλα, άλλες δυτικές χώρες έχουν επίσης περικοπές στις αναπτυξιακές και ανθρωπιστικές τους δαπάνες, λόγω οικονομικών προβλημάτων ή πολιτικών αλλαγών. Αυτό δημιουργεί επιπλέον πίεση σε διεθνείς οργανισμούς όπως ο ΠΟΥ, οι οποίοι βασίζονται σε πολυμερή χρηματοδότηση.
Μέλλον αβέβαιο – Ανησυχίες για την παγκόσμια υγεία
Οι περικοπές αυτές έρχονται σε μια κρίσιμη στιγμή, με τον κόσμο να αντιμετωπίζει νέες απειλές (π.χ. κλιματική αλλαγή και νέα ξεσπάσματα ασθενειών). Πολλοί ειδικοί προειδοποιούν ότι η αδυναμία του ΠΟΥ να ανταποκριθεί μπορεί να οδηγήσει σε κενά ασφαλείας σε ευάλωτες χώρες.
«Αν ο ΠΟΥ αδυνατεί να λειτουργήσει σε πλήρη κλίμακα, όλοι θα πληρώσουμε τις συνέπειες», δήλωσε η Δρ. Μαρία Νέιρα, διευθύντρια του τμήματος Δημόσιας Υγείας του οργανισμού.
Η συνέχεια εξαρτάται τώρα από το αν άλλες χώρες θα καλύψουν το κενό ή αν θα επιβαρυνθεί περισσότερο το προσωπικό του οργανισμού. Μια πιθανή λύση θα ήταν νέες συνεισφορές από ιδιωτικούς φορείς, αλλά μέχρι στιγμής δεν υπάρχουν σαφή σχέδια.
Μια πραγματικότητα που θυμίζει ότι η παγκόσμια υγεία εξακολουθεί να είναι... πολιτική.
Συντάκτρια άρθρου: Ευαγγελία Ασημακοπούλου
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Voucher 750 ευρώ σε εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα - Ανοίγουν οι αιτήσεις
