Τι έδειξε η μελέτη
Στην έρευνα συμμετείχαν 345 γυναίκες ηλικίας από 16 έως 28 ετών. Περίπου μία στις τέσσερις είχε χρησιμοποιήσει extensions βλεφαρίδων, ενώ περισσότερο από το μισό αυτής της ομάδας δήλωσε ότι επαναλάμβανε την εφαρμογή κάθε τρεις έως τέσσερις εβδομάδες.
Ανάμεσα στις γυναίκες που χρησιμοποιούσαν συστηματικά πρόσθετες βλεφαρίδες, σχεδόν οι μισές, ποσοστό 47,6%, ανέφεραν συμπτώματα όπως κοκκίνισμα, κνησμό, δακρύρροια ή γενικό αίσθημα δυσφορίας στα μάτια.
Ακόμη πιο αξιοσημείωτα ήταν τα αποτελέσματα στις γυναίκες που είχαν κάνει τουλάχιστον δέκα εφαρμογές extensions. Με ειδική εξέταση των μεϊβομιανών αδένων διαπιστώθηκαν ενδείξεις δυσλειτουργίας στο 85% των περιπτώσεων.
Σε μικρότερο δείγμα 25 συστηματικών χρηστριών πραγματοποιήθηκε μικροσκοπικός έλεγχος των βλεφαρίδων. Στις 24 από τις 25 γυναίκες εντοπίστηκαν ακάρεα Demodex folliculorum, ενώ 18 εμφάνιζαν και συμπτώματα που θα μπορούσαν να συνδέονται με υπερβολικό πολλαπλασιασμό τους, όπως ερυθρότητα, κνησμό, οίδημα, απολέπιση στη ρίζα των βλεφαρίδων και τάση των τριχών να κολλούν μεταξύ τους.
Οι μικροί αδένες που προστατεύουν τα μάτια
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η επίδραση που φαίνεται να έχουν οι πρόσθετες βλεφαρίδες στους λεγόμενους μεϊβομιανούς αδένες.
Πρόκειται για μικροσκοπικούς σμηγματογόνους αδένες που βρίσκονται κατά μήκος των βλεφάρων και παράγουν ένα λιπαρό έκκριμα απαραίτητο για τη φυσιολογική λειτουργία του ματιού. Το συγκεκριμένο λιπιδικό στρώμα καλύπτει τα δάκρυα και εμποδίζει την πολύ γρήγορη εξάτμισή τους.
Όταν οι αδένες αυτοί φράζουν ή δεν λειτουργούν σωστά, μπορεί να εμφανιστούν ξηρότητα, κάψιμο, αίσθημα «άμμου» μέσα στο μάτι, ερεθισμός και, παράδοξα, υπερβολική δακρύρροια.
Οι ειδικοί εκτιμούν ότι τα extensions μπορεί να επηρεάζουν την περιοχή επειδή δυσκολεύουν τον σωστό καθαρισμό του βλεφάρου, συγκρατούν υπολείμματα και λιπαρές ουσίες κοντά στη βάση των βλεφαρίδων και φέρνουν το ευαίσθητο δέρμα σε επαναλαμβανόμενη επαφή με συγκολλητικές ουσίες.
Παράλληλα, οφθαλμολογικές αναφορές έχουν συνδέσει τη χρήση τεχνητών βλεφαρίδων με περιπτώσεις αλλεργικής βλεφαρίτιδας, φλεγμονών του κερατοειδούς και του επιπεφυκότα αλλά και απώλειας των φυσικών βλεφαρίδων λόγω μηχανικής καταπόνησης.
Τι είναι τα ακάρεα Demodex
Το άκουσμα ότι μικροσκοπικά ακάρεα ζουν στις βλεφαρίδες μπορεί να προκαλεί δυσφορία, ωστόσο η παρουσία τους δεν σημαίνει απαραίτητα ότι υπάρχει νόσος.
Τα Demodex αποτελούν συνηθισμένους μικροοργανισμούς του ανθρώπινου δέρματος και μπορούν να ζουν στους θύλακες των τριχών χωρίς να προκαλούν κανένα απολύτως σύμπτωμα.
Το πρόβλημα ξεκινά όταν ο αριθμός τους αυξηθεί σημαντικά ή όταν η παρουσία τους συνδυαστεί με φλεγμονή των βλεφάρων. Τότε μπορεί να εμφανιστεί η λεγόμενη δεμοδήκωση, με συμπτώματα όπως έντονος κνησμός, ερυθρότητα, οίδημα και χαρακτηριστικά λέπια στη βάση των βλεφαρίδων.
Γιατί χρειάζεται προσοχή στην ερμηνεία της έρευνας
Παρά τους εντυπωσιακούς αριθμούς, η ίδια η μελέτη έχει σημαντικούς περιορισμούς.
Τα ευρήματα παρουσιάστηκαν στο 44ο Συνέδριο της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Χειρουργών Καταρράκτη και Διαθλαστικής Χειρουργικής και δεν είχαν ακόμη δημοσιευθεί ως ολοκληρωμένη επιστημονική εργασία έπειτα από αξιολόγηση από ομότιμους επιστήμονες.
Επιπλέον, δεν υπήρχε αντίστοιχη ομάδα γυναικών που δεν χρησιμοποιούσαν extensions ώστε να γίνει άμεση σύγκριση, ενώ η μικροσκοπική εξέταση για Demodex πραγματοποιήθηκε μόνο σε 25 άτομα.
Κατά συνέπεια, το γεγονός ότι εντοπίστηκαν ακάρεα σε 24 από τις 25 γυναίκες δεν αποδεικνύει ότι τα extensions προκάλεσαν την παρουσία τους.
Υπάρχουν, ωστόσο, και προηγούμενα επιστημονικά στοιχεία που δείχνουν ότι η συστηματική χρήση πρόσθετων βλεφαρίδων μπορεί να επηρεάζει την επιφάνεια του ματιού. Σε μελέτη του 2024 με 31 γυναίκες που αντιμετώπιζαν συμπτώματα ξηροφθαλμίας, έναν μήνα μετά την αφαίρεση των extensions παρατηρήθηκε βελτίωση των συμπτωμάτων και μεγαλύτερη σταθερότητα της δακρυϊκής μεμβράνης.
Και αυτή η έρευνα, πάντως, είχε μικρό αριθμό συμμετεχουσών και δεν μπορεί από μόνη της να δώσει οριστικές απαντήσεις.
Ποια συμπτώματα δεν πρέπει να αγνοούνται
Όσες χρησιμοποιούν συστηματικά ψεύτικες βλεφαρίδες καλό είναι να προσέχουν ιδιαίτερα εάν εμφανίζονται επίμονα:
κνησμός ή κάψιμο στα βλέφαρα,
κοκκίνισμα και πρήξιμο,
κρούστες ή μικρά λέπια στη βάση των βλεφαρίδων,
ξηρότητα ή αίσθηση ξένου σώματος μέσα στο μάτι,
έντονη δακρύρροια,
βλεφαρίδες που κολλούν μεταξύ τους,
θολή όραση ή συνεχής ενόχληση.
Πόνος στο μάτι, έντονη φωτοευαισθησία, σημαντικό πρήξιμο ή αλλαγή στην όραση χρειάζονται άμεση αξιολόγηση από οφθαλμίατρο.
Πώς μειώνεται ο κίνδυνος
Οι ερευνητές δεν υποστηρίζουν ότι όλες οι γυναίκες πρέπει να σταματήσουν να χρησιμοποιούν extensions. Επισημαίνουν, όμως, ότι η υγιεινή της περιοχής είναι καθοριστική.
Ο τακτικός και ήπιος καθαρισμός των βλεφάρων με προϊόντα κατάλληλα για την περιοχή των ματιών, η αποφυγή έντονου τριψίματος ή τραβήγματος των βλεφαρίδων και η έγκαιρη αντιμετώπιση επίμονων συμπτωμάτων μπορούν να περιορίσουν τον κίνδυνο επιπλοκών.
Το βασικό μήνυμα είναι απλό: οι πρόσθετες βλεφαρίδες αποτελούν αισθητική επιλογή, αλλά εφαρμόζονται σε μία ιδιαίτερα ευαίσθητη περιοχή του σώματος.
Και όταν τα μάτια αρχίζουν να διαμαρτύρονται με κοκκίνισμα, κνησμό ή επίμονη ξηρότητα, η λύση δεν είναι απαραίτητα ακόμη μία εφαρμογή ή ακόμη ένα καλλυντικό προϊόν, αλλά ένας σωστός οφθαλμολογικός έλεγχος.
