Τις σημαντικότερες αλλαγές που προωθούνται στη λειτουργία του Δημοσίου και της Τοπικής Αυτοδιοίκησης παρουσίασε ο υπουργός Εσωτερικών, Θεόδωρος Λιβάνιος, σε μια εφ’ όλης της ύλης συνέντευξη στο vidcast του alfavita.gr και τον δημοσιογράφο Χρήστο Κάτσικα
Ο υπουργός μίλησε για το νέο σύστημα επιλογής περίπου 30.000 προϊσταμένων, τον προγραμματισμό του 3ου Πανελλήνιου Γραπτού Διαγωνισμού του ΑΣΕΠ, την επιτάχυνση των προσλήψεων μέσω της ψηφιοποίησης και το πρόγραμμα στέγασης εκπαιδευτικών και γιατρών σε νησιωτικές περιοχές.
Παράλληλα, αναφέρθηκε στον νέο Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης, στην εκλογή δημάρχων και περιφερειαρχών από μία Κυριακή, στη χρηματοδότηση των δήμων, στους δημοτικούς παιδικούς σταθμούς και στον χρόνο διεξαγωγής των επόμενων εθνικών εκλογών.
Νέο σύστημα επιλογής για 30.000 προϊσταμένους στο Δημόσιο
Μία από τις βασικότερες ειδήσεις της συνέντευξης αφορά το νέο πλαίσιο επιλογής προϊσταμένων τμημάτων, διευθύνσεων και γενικών διευθύνσεων στο Δημόσιο.
Όπως ανέφερε ο Θεόδωρος Λιβάνιος, το σχετικό νομοσχέδιο αναμένεται να τεθεί σε δημόσια διαβούλευση και θα αφορά περίπου 29.000 έως 30.000 θέσεις ευθύνης.
Το νέο σύστημα θα συνδυάζει γραπτή εξέταση με ηλεκτρονικά μέσα, αξιολόγηση τυπικών προσόντων και επαγγελματική εμπειρία. Στόχος είναι η διαδικασία να γίνει ταχύτερη και περισσότερο αντικειμενική, περιορίζοντας τις πολιτικές ή διοικητικές εξαρτήσεις.
«Θέλουμε η διαδικασία επιλογής να ξεκινήσει ακόμη και μέσα στο 2026», δήλωσε ο υπουργός, σημειώνοντας ότι ένας προϊστάμενος που έχει επιλεγεί αξιοκρατικά διαθέτει μεγαλύτερη νομιμοποίηση και μπορεί να λειτουργήσει αποτελεσματικότερα.
Αναφέρθηκε, μάλιστα, θετικά στην εκπαιδευτική κοινότητα, καθώς οι κρίσεις των διευθυντών των σχολικών μονάδων πραγματοποιούνται με συγκεκριμένες διαδικασίες και χρονοδιαγράμματα.
Το καλοκαίρι του 2027 ο 3ος Γραπτός Διαγωνισμός του ΑΣΕΠ
Ο υπουργός Εσωτερικών επιβεβαίωσε ότι ο σχεδιασμός για τη διεξαγωγή του 3ου Πανελλήνιου Γραπτού Διαγωνισμού του ΑΣΕΠ το καλοκαίρι του 2027 παραμένει σε ισχύ.
Η ακριβής ημερομηνία θα εξαρτηθεί και από τον χρόνο διεξαγωγής των εθνικών εκλογών, ώστε να μην υπάρξει σύμπτωση των δύο διαδικασιών.
Ο κ. Λιβάνιος αναφέρθηκε στην ταχεία έκδοση των αποτελεσμάτων του προηγούμενου διαγωνισμού, επισημαίνοντας ότι η χρήση ηλεκτρονικών συστημάτων περιόρισε σημαντικά τους χρόνους βαθμολόγησης.
Παράλληλα, το νέο πληροφοριακό σύστημα του ΑΣΕΠ θα αντλεί αυτοματοποιημένα στοιχεία εργασιακής εμπειρίας από τον e-ΕΦΚΑ και τίτλους σπουδών από το ptyxia.gov.gr, μειώνοντας τους ελέγχους δικαιολογητικών και επιταχύνοντας τις προσλήψεις.
«Για μένα το σημαντικό δεν είναι πότε προκηρύσσεται μια θέση, αλλά πότε κάθεται ο υπάλληλος στη θέση του και αναλαμβάνει καθήκοντα», τόνισε.
«Χωρίς εκπαιδευτικούς δεν υπάρχει δημόσια Παιδεία»
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο Θεόδωρος Λιβάνιος στις προσλήψεις εκπαιδευτικών, τονίζοντας ότι η στελέχωση των σχολείων αποτελεί βασική προτεραιότητα.
«Στήριξη της δημόσιας Παιδείας χωρίς εκπαιδευτικούς δεν υφίσταται. Είναι εκ των ων ουκ άνευ»
Ο υπουργός συνέδεσε την ψηφιοποίηση του κράτους με τη δυνατότητα ενίσχυσης κρίσιμων δημόσιων υπηρεσιών. Όπως εξήγησε, η αυτοματοποίηση γραφειοκρατικών εργασιών επιτρέπει στο κράτος να κατευθύνει περισσότερο προσωπικό στα σχολεία, στα νοσοκομεία και στις υπηρεσίες που εξυπηρετούν άμεσα τους πολίτες.
«Όσο λιγότερους ανθρώπους χρειαζόμαστε για να σφραγίζουν ή να εκτυπώνουν έγγραφα, τόσο περισσότερους εκπαιδευτικούς και γιατρούς μπορούμε να προσλάβουμε. Το λειτούργημα του εκπαιδευτικού δεν πρόκειται ποτέ να αντικατασταθεί από την ψηφιοποίηση», ανέφερε.
Πρόγραμμα 20 εκατ. ευρώ για τη στέγαση εκπαιδευτικών και γιατρών
Στο επίκεντρο βρέθηκε και το σοβαρό πρόβλημα στέγασης που αντιμετωπίζουν εκπαιδευτικοί, γιατροί και άλλοι δημόσιοι λειτουργοί, ιδιαίτερα στα τουριστικά νησιά.
Για την αντιμετώπισή του, το υπουργείο Εσωτερικών χρηματοδοτεί δήμους για την αγορά κατοικιών ή τη μετατροπή δημοτικών κτιρίων σε χώρους φιλοξενίας.
Το πρόγραμμα ξεκίνησε από τους δήμους του Νοτίου Αιγαίου, επεκτάθηκε σε ολόκληρη τη χώρα και διαθέτει πλέον προϋπολογισμό 20 εκατ. ευρώ, χρηματοδοτώντας ήδη 12 δήμους.
Στην Τήνο, το παλιό ξενοδοχείο «Θεοξένια» μετατρέπεται σε 16 κατοικίες για εκπαιδευτικούς και γιατρούς. Στην Ιθάκη ανακατασκευάζεται το παλιό οικοτροφείο, ενώ στον Δήμο Αγίου Βασιλείου Ρεθύμνου δημοτικό κτίριο έχει διαμορφωθεί σε πέντε κατοικίες για γιατρούς.
Ανάλογες παρεμβάσεις προχωρούν στο Αγαθονήσι, στη Σύμη, στην Αμοργό και στην Αστυπάλαια. Το πρόγραμμα θα συνεχιστεί, ενώ εξετάζονται και πρόσθετα χρηματοδοτικά εργαλεία.
Μόνιμες θέσεις στους δημοτικούς παιδικούς σταθμούς
Για τους εργαζομένους στους δημοτικούς παιδικούς σταθμούς, ο υπουργός γνωστοποίησε ότι το σχετικό Προεδρικό Διάταγμα βρίσκεται ήδη στο Συμβούλιο της Επικρατείας προς επεξεργασία.
Μετά την έκδοσή του, οι δήμοι θα πρέπει να συστήσουν τις απαραίτητες οργανικές θέσεις, ενώ για τους ήδη υπηρετούντες συμβασιούχους προβλέπεται αυξημένη ειδική μοριοδότηση.
Ο Θεόδωρος Λιβάνιος συνέδεσε τη στελέχωση των παιδικών σταθμών με το δημογραφικό πρόβλημα, επισημαίνοντας ότι κάθε οικογένεια πρέπει να έχει πρόσβαση σε σταθερές και ποιοτικές δημοτικές δομές.
Εκλογή δημάρχων και περιφερειαρχών από μία Κυριακή
Ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης συγκεντρώνει και εκσυγχρονίζει περισσότερες από 2.000 διάσπαρτες νομοθετικές διατάξεις, αρκετές από τις οποίες προέρχονται από προηγούμενες δεκαετίες.
Κεντρική αλλαγή αποτελεί η εκλογή δημάρχων και περιφερειαρχών σε μία μόνο Κυριακή, με ένα σύστημα συμπληρωματικής ψήφου.
Ο εκλογέας θα μπορεί να δηλώνει, εκτός από την αρχική επιλογή του, και δεύτερη προτίμηση. Εφόσον κανένας συνδυασμός δεν συγκεντρώσει το απαιτούμενο ποσοστό για άμεση εκλογή, οι συμπληρωματικές ψήφοι θα προσμετρώνται στους δύο πρώτους συνδυασμούς.
Ο υπουργός υποστήριξε ότι η αλλαγή αποσκοπεί στον περιορισμό της αποχής, η οποία αυξάνεται σημαντικά κατά τον δεύτερο γύρο των αυτοδιοικητικών εκλογών.
Όπως εξήγησε, η δεύτερη μετακίνηση των ετεροδημοτών και η απουσία σταυροδοσίας για τους συμβούλους λειτουργούν αποτρεπτικά για πολλούς πολίτες.
«Οι ισχυρότεροι δήμαρχοι είναι αυτοί που εκλέγονται από τους περισσότερους πολίτες», υπογράμμισε.
Ποιος είναι, τελικά, ένας καλός δήμαρχος
Ερωτηθείς ποια χαρακτηριστικά πρέπει να διαθέτει ένας επιτυχημένος δήμαρχος ή περιφερειάρχης, ο Θεόδωρος Λιβάνιος στάθηκε πρωτίστως στην ικανότητα των αιρετών να αφουγκράζονται την τοπική κοινωνία και να μεταφέρουν με ακρίβεια τις πραγματικές ανάγκες της.
«Το κυριότερο χαρακτηριστικό είναι ότι μπορούν να μεταφέρουν τον παλμό της τοπικής κοινωνίας καλύτερα από οποιονδήποτε άλλον πολιτικό παράγοντα», ανέφερε.
Σύμφωνα με τον υπουργό, ένας αποτελεσματικός δήμαρχος πρέπει να μπορεί να ιεραρχεί σωστά τα προβλήματα, να γνωρίζει τι ακριβώς χρειάζεται ο τόπος του και να προσέρχεται με ώριμες και τεκμηριωμένες προτάσεις.
«Πρέπει και οι ίδιοι να είναι προετοιμασμένοι, να ξέρουν τι θέλουν και ποιες είναι οι ανάγκες τους. Από τη στιγμή που υπάρχουν έτοιμα και ώριμα έργα, είμαστε εδώ για να τα χρηματοδοτήσουμε», σημείωσε.
Αυξήθηκε η χρηματοδότηση των δήμων
Απαντώντας στην κριτική ότι το κράτος μεταφέρει αρμοδιότητες χωρίς τους αντίστοιχους πόρους, ο Θεόδωρος Λιβάνιος παρουσίασε στοιχεία για τη χρηματοδότηση της Αυτοδιοίκησης.
Σύμφωνα με όσα ανέφερε, η κρατική χρηματοδότηση των δήμων αυξήθηκε από 1,8 δισ. ευρώ το 2019 σε 2,9 δισ. ευρώ.
Η χρηματοδότηση για την πυροπροστασία αυξήθηκε από 19 εκατ. ευρώ σε 50 εκατ. ευρώ, ενώ για τη διαχείριση των αδέσποτων ζώων οι πόροι ανήλθαν από 600.000 ευρώ σε 15 εκατ. ευρώ.
Για τα λειτουργικά έξοδα των σχολείων προβλέπεται πρόσθετη χρηματοδότηση περίπου 28 εκατ. ευρώ στο τέλος κάθε έτους.
Ο υπουργός αναγνώρισε, πάντως, ότι οι ανάγκες των δήμων παραμένουν αυξημένες και σημείωσε ότι ο διάλογος με τα συλλογικά όργανα της Αυτοδιοίκησης συνεχίζεται.
Ποιος είναι αρμόδιος για τον δρόμο, τη λακούβα ή μια καταστροφή
Μία ακόμη παρέμβαση του Κώδικα αφορά την αποσαφήνιση των αρμοδιοτήτων μεταξύ κράτους, περιφερειών και δήμων.
Στόχος είναι ο πολίτης να γνωρίζει ποιος φορέας είναι υπεύθυνος για κάθε ζήτημα, από τη συντήρηση ενός δρόμου και την αποκατάσταση μιας λακούβας μέχρι την αντιμετώπιση μιας πλημμύρας ή μιας πυρκαγιάς.
Ο Κώδικας επιχειρεί επίσης να επιλύσει εκκρεμότητες που αφορούν τα σχολικά κτίρια, όπως η οριστική μεταβίβαση σχολικών ακινήτων στους δήμους και η πολεοδομική τακτοποίηση κατασκευών σε σχολεία που είχαν ανεγερθεί έως το 2011.
Χωρίς την ολοκλήρωση των διαδικασιών αυτών, πολλοί δήμοι δεν μπορούσαν να προχωρήσουν σε επισκευές και παρεμβάσεις συντήρησης.
Οι επόμενες προτεραιότητες του υπουργείου Εσωτερικών
Ο Θεόδωρος Λιβάνιος προσδιόρισε ως βασικές προτεραιότητες του υπουργείου:
- την εφαρμογή του νέου Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης,
- το νέο σύστημα επιλογής προϊσταμένων,
- την αναμόρφωση του Δημοσιοϋπαλληλικού Κώδικα,
- τον νέο Κώδικα Ιθαγένειας,
- τον νέο Ληξιαρχικό και Δημοτολογικό Κώδικα.
Οι παρεμβάσεις αυτές, όπως εξήγησε, στοχεύουν στην κωδικοποίηση διάσπαρτων διατάξεων, στον περιορισμό της γραφειοκρατίας και στην προσαρμογή του κράτους στις σύγχρονες ανάγκες.
Εκλογές την άνοιξη του 2027
Στο πολιτικό σκέλος της συνέντευξης, ο υπουργός Εσωτερικών εκτίμησε ότι οι επόμενες εθνικές εκλογές θα διεξαχθούν την άνοιξη του 2027.
Ερωτηθείς για το ενδεχόμενο να είναι ο ίδιος υποψήφιος, απέφυγε να αποκαλύψει τις προθέσεις του:
«Ο Πρωθυπουργός διατάσσει τις δυνάμεις του όπως κρίνει για τον καθέναν. Μένω σε αυτό».
Η σχέση του με το μπάσκετ και τον Παναθηναϊκό
Στο κλείσιμο της συνέντευξης, ο Θεόδωρος Λιβάνιος μίλησε για την προσωπική του σχέση με τον αθλητισμό.
Αποκάλυψε ότι παραμένει φίλος του μπάσκετ και παρακολουθεί τον Παναθηναϊκό, αλλά και αγώνες μικρότερων κατηγοριών.
«Κάποτε κάναμε τον μπασκετμπολίστα, μετά μας κέρδισε η επιστήμη», ανέφερε χαμογελώντας, εξηγώντας ότι η παρακολούθηση ενός αγώνα αποτελεί για τον ίδιο μια απαραίτητη δίωρη εβδομαδιαία χαλάρωση.
