Γιατί ορισμένοι πληθυσμοί ξεχωρίζουν για τη σωματική τους αντοχή, το ύψος ή τη μακροζωία; Αν και η γενετική αποτελεί βασικό παράγοντα, οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι εξίσου σημαντικό ρόλο διαδραματίζουν ο τρόπος ζωής, η διατροφή και το περιβάλλον στο οποίο μεγαλώνει και ζει κάθε άνθρωπος.
Η σύγχρονη έρευνα δείχνει ότι πολλά χαρακτηριστικά που θεωρούνται «κληρονομικά» επηρεάζονται σημαντικά από τις καθημερινές συνήθειες. Η πρόοδος της γενετικής, μάλιστα, ανοίγει τον δρόμο για την ιατρική ακριβείας, η οποία προσαρμόζει την πρόληψη και τη θεραπεία στις ανάγκες κάθε ατόμου, με βάση το γενετικό του προφίλ.
Ύψος: Όταν τα γονίδια συναντούν τη σωστή ανάπτυξη
Οι Ολλανδοί εξακολουθούν να συγκαταλέγονται στους ψηλότερους λαούς του κόσμου. Ωστόσο, οι επιστήμονες τονίζουν ότι, πέρα από τη γενετική προδιάθεση, σημαντικό ρόλο παίζουν η σωστή διατροφή, η παιδική ανάπτυξη και η πρόσβαση σε ποιοτικές υπηρεσίες υγείας.
Όραση: Η καθημερινότητα επηρεάζει περισσότερο απ' όσο πιστεύουμε
Παρά τα υψηλά ποσοστά μυωπίας που καταγράφονται σε αρκετές χώρες της Ανατολικής Ασίας, οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η αιτία δεν είναι αποκλειστικά γενετική. Η πολύωρη ενασχόληση με οθόνες και οι περιορισμένες ώρες σε εξωτερικούς χώρους φαίνεται να αυξάνουν σημαντικά τον κίνδυνο εμφάνισης μυωπίας.
Αντοχή: Το πλεονέκτημα των δρομέων της Ανατολικής Αφρικής
Η Κένυα και η Αιθιοπία κυριαρχούν εδώ και δεκαετίες στα αγωνίσματα μεγάλων αποστάσεων. Οι ερευνητές αποδίδουν την επιτυχία αυτή σε έναν συνδυασμό γενετικών χαρακτηριστικών, ζωής σε μεγάλο υψόμετρο, εντατικής προπόνησης και πολιτισμικών παραδόσεων που ευνοούν την ενασχόληση με τον στίβο.
Ζωή σε μεγάλο υψόμετρο
Οι κάτοικοι του Θιβέτ έχουν αναπτύξει, μέσα από χιλιάδες χρόνια εξέλιξης, την ικανότητα να αξιοποιούν αποτελεσματικότερα το οξυγόνο σε περιοχές με χαμηλή ατμοσφαιρική πίεση. Αντίστοιχες προσαρμογές έχουν καταγραφεί και σε πληθυσμούς των Άνδεων και της Αιθιοπίας.
Η σχέση των γονιδίων με τη διατροφή
Σε αρκετές χώρες της Βόρειας Ευρώπης, πολλοί ενήλικες εξακολουθούν να παράγουν το ένζυμο που επιτρέπει την πέψη της λακτόζης, γεγονός που συνδέεται με τη μακρά παράδοση της γαλακτοπαραγωγής. Αντίθετα, για μεγάλο μέρος του παγκόσμιου πληθυσμού η δυσανεξία στη λακτόζη αποτελεί μια φυσιολογική βιολογική κατάσταση.
Το μυστικό της μακροζωίας
Περιοχές όπως η Ικαρία, η Οκινάουα και η Σαρδηνία, γνωστές ως «Μπλε Ζώνες», συγκεντρώνουν εντυπωσιακά μεγάλο αριθμό ανθρώπων που ξεπερνούν τα 90 ή και τα 100 χρόνια ζωής. Οι επιστήμονες αποδίδουν το φαινόμενο όχι μόνο στη γενετική, αλλά κυρίως στη μεσογειακή ή παραδοσιακή διατροφή, τη συστηματική φυσική δραστηριότητα, τις ισχυρές κοινωνικές σχέσεις και τη διατήρηση ενός ισορροπημένου τρόπου ζωής.
Το βασικό συμπέρασμα των ερευνών είναι ότι τα γονίδια επηρεάζουν την υγεία και τις δυνατότητες του ανθρώπου, χωρίς όμως να καθορίζουν από μόνα τους την πορεία της ζωής του. Η σωστή διατροφή, η άσκηση, η πρόληψη και οι καθημερινές συνήθειες παραμένουν οι σημαντικότεροι παράγοντες για μια καλύτερη ποιότητα ζωής και μεγαλύτερο προσδόκιμο επιβίωσης.