Τα στοιχεία του συστήματος "ΗΛΙΟΣ"
Με βάση δεδομένα του Ενιαίου Συστήματος Ελέγχου και Πληρωμών Συντάξεων ("ΗΛΙΟΣ") του Υπουργείου Εργασίας για τον Φεβρουάριο 2026, από το σύνολο των 2.524.832 συνταξιούχων:
περίπου το 92% είναι άνω των 60 ετών
πάνω από 2 εκατομμύρια άτομα (82%) είναι άνω των 65 ετών
μόλις ένα μικρό ποσοστό, γύρω στο 4%, είναι κάτω των 55 ετών και αφορά κυρίως ειδικές κατηγορίες, όπως χήρες, ορφανά και άτομα με αναπηρία
Τα στοιχεία αυτά παρουσιάζουν μια εικόνα έντονης γήρανσης του συνταξιοδοτικού πληθυσμού.
Αμφισβήτηση για τα όρια ηλικίας συνταξιοδότησης
Με βάση αυτά τα δεδομένα, διατυπώνεται η θέση ότι δεν ευσταθούν ισχυρισμοί πως οι Έλληνες αποχωρούν πρόωρα από την εργασία τους σε σχέση με άλλους Ευρωπαίους. Αντίθετα, η Ελλάδα καταγράφει υψηλά όρια ηλικίας συνταξιοδότησης και περιορισμένες δυνατότητες πρόωρης εξόδου.
Από το 2023 έχουν περιοριστεί σχεδόν πλήρως οι πρόωρες συνταξιοδοτήσεις, με εξαίρεση συγκεκριμένες κατηγορίες εργαζομένων. Παράλληλα, εφαρμόζεται το θεσμικό πλαίσιο που συνδέεται με το μνημονιακό πρόγραμμα, το οποίο καθορίζει τα ηλικιακά όρια και τις προϋποθέσεις συνταξιοδότησης.
Η "ρήτρα προσδόκιμου" και οι μελλοντικές αλλαγές
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στη λεγόμενη "ρήτρα προσδόκιμου ζωής", η οποία προβλέπει την πιθανότητα περαιτέρω αύξησης των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης από το 2027 και μετά, ανάλογα με τις δημογραφικές εξελίξεις.
Η προοπτική αυτή δημιουργεί ανησυχίες για μια σταδιακή αυστηροποίηση των προϋποθέσεων συνταξιοδότησης, ειδικά για τους νεότερους ασφαλισμένους.
Ποιοι επηρεάζονται περισσότερο
Σύμφωνα με τις επισημάνσεις που διατυπώνονται, οι πιο ευάλωτες ομάδες είναι οι γυναίκες εργαζόμενες, οι οποίες στο παρελθόν βασίζονταν περισσότερο σε ευνοϊκότερα καθεστώτα πρόωρης εξόδου λόγω οικογενειακών και κοινωνικών υποχρεώσεων.
Επιπλέον, εκφράζεται η ανησυχία ότι ολοένα και περισσότεροι ασφαλισμένοι ενδέχεται να δυσκολευτούν να συγκεντρώσουν τα απαραίτητα έτη ασφάλισης για πλήρη συνταξιοδοτικά δικαιώματα.
Ένα σύστημα υπό δημογραφική πίεση
Η γενική εικόνα που προκύπτει είναι ενός συστήματος που λειτουργεί υπό αυξανόμενη δημογραφική πίεση, με το ποσοστό των ηλικιωμένων συνταξιούχων να παραμένει ιδιαίτερα υψηλό και τις μελλοντικές εξελίξεις να συνδέονται στενά με το δημογραφικό πρόβλημα της χώρας.