Alfavita Newsroom Στην καρδιά της Αρκαδίας, ανάμεσα σε ορεινά τοπία και μύθους που χάνονται στα βάθη του χρόνου, βρίσκεται η Λυκόσουρα — μια πόλη που, σύμφωνα με την αρχαία παράδοση, θεωρείται η αρχαιότερη στον κόσμο.
Η εντυπωσιακή αυτή αναφορά ανήκει στον περιηγητή Παυσανίας, ο οποίος στα «Αρκαδικά» περιγράφει τη Λυκόσουρα ως «την πρώτη πόλη που είδε ο ήλιος», υποστηρίζοντας ότι ήταν παλαιότερη από κάθε άλλη πόλη σε γη και νησιά.
Ο μύθος της ίδρυσης: Λυκάονας και Πελασγός
Σύμφωνα με την παράδοση, η Λυκόσουρα ιδρύθηκε από τον Λυκάονα, γιο του Πελασγού και πρώτο βασιλιά των Αρκάδων.
Ο Πελασγός φέρεται να δίδαξε στους ανθρώπους βασικές πρακτικές επιβίωσης:
Να κατασκευάζουν καλύβες
Να φορούν δέρματα ζώων
Να οργανώνουν τη ζωή τους σε κοινότητες
Ο μύθος θέλει τη Λυκόσουρα να αποτελεί την πρώτη οργανωμένη πόλη, σε μια εποχή που —κατά τον Παυσανία— οι άνθρωποι ζούσαν ακόμη σε σπήλαια.
Οι αναφορές αυτές ανήκουν στο μυθολογικό και συμβολικό πλαίσιο της αρχαίας ελληνικής παράδοσης. Η αρχαιολογική έρευνα δεν επιβεβαιώνει ότι πρόκειται για την αρχαιότερη πόλη παγκοσμίως, ωστόσο αναγνωρίζει τη σημασία της ως σημαντικού λατρευτικού και πολιτικού κέντρου της Αρκαδίας.
Το Ιερό της Δέσποινας: Η καρδιά της αρχαίας πόλης
Η Λυκόσουρα ήταν γνωστή κυρίως για το Ιερό της Δέσποινας, κόρης της Δήμητρας και του Ποσειδώνα, μια από τις πιο μυστικιστικές θεότητες της αρκαδικής λατρείας.
Το ιερό, που χρονολογείται στον 4ο αιώνα π.Χ.:
Ήταν δωρικού ρυθμού
Διέθετε πρόναο και σηκό
Φιλοξενούσε εντυπωσιακό λατρευτικό άγαλμα
Το άγαλμα είχε φιλοτεχνηθεί από τον Μεσσήνιο γλύπτη Δαμοφών, σημαντική μορφή της ελληνιστικής γλυπτικής. Τμήματα του έργου εκτίθενται σήμερα στο Αρχαιολογικό Μουσείο Λυκόσουρας, ενώ η βάση του παραμένει στον αρχαιολογικό χώρο.
Μύθος και ιστορική πραγματικότητα
Η φράση του Παυσανία ότι η Λυκόσουρα ήταν «η πρώτη πόλη που είδε ο ήλιος» έχει ισχυρό συμβολισμό.
Στην αρχαιότητα, οι πόλεις συχνά διεκδικούσαν πρωτοκαθεδρία μέσω μυθολογικών αφηγήσεων, ενισχύοντας το κύρος και την ταυτότητά τους. Για την Αρκαδία —μια περιοχή που ήδη στην κλασική γραμματεία θεωρούνταν «αρχαιότερη» και σχεδόν προϊστορική— η Λυκόσουρα λειτουργούσε ως σύμβολο βαθιάς χρονικής συνέχειας.
Η Λυκόσουρα σήμερα
Ο αρχαιολογικός χώρος βρίσκεται κοντά στη Μεγαλόπολη και παραμένει επισκέψιμος, προσφέροντας:
Ερείπια του ναού της Δέσποινας
Τμήματα του ιερού συγκροτήματος
Μουσείο με ευρήματα της περιοχής
Παρά την απομόνωσή της, η Λυκόσουρα συνεχίζει να προκαλεί το ενδιαφέρον αρχαιολόγων και επισκεπτών που αναζητούν τα ίχνη της αρχαιότερης αρκαδικής παράδοσης.
Μια πόλη-σύμβολο
Είναι πράγματι η αρχαιότερη πόλη του κόσμου;
Με τα σημερινά επιστημονικά δεδομένα, ο τίτλος αυτός ανήκει σε προϊστορικούς οικισμούς της Μέσης Ανατολής. Ωστόσο, στη σφαίρα της ελληνικής μυθολογίας και της αρχαίας γραμματείας, η Λυκόσουρα κατέχει μια μοναδική θέση: είναι η πόλη που, κατά τον Παυσανία, πρωτοαντίκρισε το φως του ήλιου.
Και ίσως αυτό —πέρα από τη χρονολογική ακρίβεια— είναι που τη διατηρεί ζωντανή στη συλλογική μνήμη.
Γιατί στην Ελλάδα, ο μύθος και η ιστορία συχνά συμπορεύονται, δίνοντας στα τοπία μια διάσταση που ξεπερνά τον χρόνο.
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Voucher 750 ευρώ σε εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα - Ανοίγουν οι αιτήσεις
