Για δεκαετίες, η αυστηρή αποχή από την τροφή για 8 έως 12 ώρες αποτελούσε τον χρυσό κανόνα πριν από κάθε προσέλευση στο μικροβιολογικό εργαστήριο. Ωστόσο, μια εκτενής επιστημονική έρευνα από τη Νότια Κορέα, η οποία δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό JAMA Internal Medicine, έρχεται να αμφισβητήσει την καθολική εφαρμογή αυτής της πρακτικής, αποδεικνύοντας ότι για την πλειονότητα των εργαστηριακών δεικτών η επίδραση της φαγητού είναι αμελητέα.
Το εύρος της έρευνας και τα ευρήματα
Η μελέτη βασίστηκε στην ανάλυση τεράστιου όγκου δεδομένων, καλύπτοντας 9.755.547 αποτελέσματα εργαστηριακών εξετάσεων από 101.148 ενήλικες σε 670 νοσοκομεία. Οι ερευνητές κατηγοριοποίησαν τα δείγματα με βάση τον χρόνο που είχε μεσολαβήσει από το τελευταίο γεύμα (κάτω από 8 ώρες, 8 έως 12 ώρες, και άνω των 12 ωρών), συγκρίνοντας τις διακυμάνσεις τόσο μεταξύ διαφορετικών ομάδων όσο και στον ίδιο ασθενή σε διαφορετικές χρονικές στιγμές.
Τα συμπεράσματα έδειξαν ότι η πλειονότητα των βασικών εξετάσεων -όπως η γενική αίματος, οι ηλεκτρολύτες και οι δείκτες νεφρικής λειτουργίας- δεν επηρεάζονται ουσιαστικά από τη διάρκεια της νηστείας. Επιπλέον, η αποχή από το φαγητό για περισσότερες από 12 ώρες δεν προσέφερε καμία επιπλέον ακρίβεια στα αποτελέσματα.
Οι εξαιρέσεις: Ποιες τιμές μεταβάλλονται με το φαγητό
Παρά τη συνολική σταθερότητα των περισσότερων παραμέτρων, η μελέτη κατέγραψε συγκεκριμένους δείκτες που επηρεάζονται σημαντικά όταν η νηστεία είναι μικρότερη των 8 ωρών:
- Λιπάση (παγκρεατικό ένζυμο): Αύξηση κατά 36,4%
- Τριγλυκερίδια: Αύξηση κατά 20,1%
- γ-GT (γ-γλουταμυλοτρανσφεράση): Αύξηση κατά 14,8%
- Γλυκόζη αίματος: Αύξηση κατά 10,8%
Γιατί καθιερώθηκε η νηστεία και ποιες οι επιπτώσεις της
Η πρακτική της νηστείας ξεκίνησε αρχικά για να διασφαλιστεί η εγκυρότητα των μετρήσεων στη γλυκόζη και τα λιπίδια. Με την πάροδο των ετών, όμως, η οδηγία αυτή γενικεύθηκε καταχρηστικά για το σύνολο των αιματολογικών ελέγχων.
Αυτός ο οριζόντιος κανόνας προκαλεί συχνά σημαντική ταλαιπωρία στους ασθενείς, οι οποίοι αναγκάζονται να προγραμματίζουν αποκλειστικά πρωινά ραντεβού και να μετακινούνται εξαντλημένοι, χωρίς να υπάρχει πραγματικό ιατρικό όφελος για τις περισσότερες από τις εξετάσεις στις οποίες υποβάλλονται.
Οι ερευνητές τονίζουν ότι ο στόχος δεν είναι η πλήρης κατάργηση της νηστείας, αλλά η μετάβαση σε εξατομικευμένες οδηγίες ανάλογα με τη συγκεκριμένη εξέταση που απαιτείται. Όταν ζητείται γλυκόζη νηστείας ή πλήρες προφίλ λιπιδίων, η αποχή από την τροφή παραμένει ουσιαστική.
Ωστόσο, καθώς η συγκεκριμένη μελέτη διεξήχθη αποκλειστικά στον πληθυσμό της Νότιας Κορέας, οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι απαιτούνται επιπλέον πολυπολιτισμικές και πολυκεντρικές έρευνες πριν μεταβληθούν επίσημα τα διεθνή ιατρικά πρωτόκολλα. Μέχρι τότε, οι ασθενείς οφείλουν να ακολουθούν πιστά τις οδηγίες του θεράποντος ιατρού τους.
