Κορονοϊός: Αυξημένος ο κίνδυνος θρομβώσεων σε ασθενείς
Τα επιστημονικά ευρήματα παγκοσμίως για τον αυξημένο κίνδυνο θρομβώσεων από κορονοϊό

Αυξημένος χαρακτηρίζεται κίνδυνος θρομβώσεων από κορονοϊό, σύμφωνα με τα πρόσφατα δεδομένα για τη διάγνωση, πρόληψη και θεραπευτική αντιμετώπιση της νόσου.

Οι Καθηγητές της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, Μαριάννα Πολίτου και Θάνος Δημόπουλος (Πρύτανης ΕΚΠΑ), συνοψίζουν τα πρόσφατα δεδομένα που αφορούν αυτή την επιπλοκή. Όπωσς σημειώνουν, πολύ νωρίς από την έναρξη της πανδημίας διαπιστώθηκε ότι η σοβαρή νόσος COVID-19 εκτός από την προσβολή του αναπνευστικού συστήματος μπορεί να συνδυάζεται με μια υπερπηκτική κατάσταση που μπορεί να εκδηλωθεί ως εν τω βάθει φλεβική θρόμβωση, πνευμονική εμβολή ή και θρόμβωση των μικρών αγγείων. Πραγματικά τέτοιες θρομβωτικές εκδηλώσεις έχουν περιγραφεί έως και σε 30% των ασθενών με σοβαρή  COVID-19 νόσο.

Είναι ενδιαφέρον ότι μια πρόσφατη μελέτη από την Κίνα που δημοσιεύθηκε το Δεκέμβριο στο International Journal of Infectious Diseases όπου εξέτασαν ένα μικρό αριθμό ασθενών από την Κίνα με ήπια πνευμονία από Sars-Co-V διαπίστωσε την ύπαρξη θρόμβωσης στο 82.6% των ασθενών (19/23) χρησιμοποιώντας αξονική υπολογιστική πνευμονική αγγειογραφία ( CTPA CT pulmonary angiography) αναδεικνύοντας τη σημασία της λανθάνουσας θρόμβωσης ακόμα και σε ασθενείς με ήπια πνευμονία

Η υπερπηκτικότητα της νόσου COVID-19 οφείλεται στην υπερφλεγμονώδη κατάσταση, την «καταιγίδα κυτταροκινών» που επιπλέκει σε πολλές περιπτώσεις τη νόσο και γι αυτό την ονομάζουμε “ανοσοθρόμβωση”. Αποτέλεσμά της είναι η ενεργοποίηση και η φλεγμονή του ενδοθηλίου που οδηγεί σε θρόμβωση των μικρών αγγείων αρχικά  του πνεύμονα και στη συνέχεια και άλλων οργάνων.

Τα πιο χαρακτηριστικά εργαστηριακά ευρήματα αυτής της υπερπηκτικής κατάστασης είναι το αυξημένο ινωδογόνο και τα αυξημένα D-Dimers (δ-διμερή, που είναι προϊόντα διάσπασης του θρόμβου και δείχνουν ότι κάπου στον οργανισμό υπάρχουν θρόμβοι οι οποίοι αποδομούνται). Σε πιο σοβαρές μορφές της νόσου μπορεί να παρατηρηθεί και παράταση των χρόνων πήξης PΤ (χρόνος θρομβίνης) και ΑΡΤΤ (χρόνος μερικής θρομβοπλαστίνης) γι αυτό και συστήνεται η μέτρηση αυτών των παραμέτρων ανά 48 ώρες. Ειδικά για τα D-Dimers μια αύξηση 6 φορές πάνω από την ανώτερη φυσιολογική τιμή (δηλαδή 3.000 μg/ml) μπορεί να θεωρηθεί ως υψηλός κίνδυνος για θρόμβωση. Σφαιρικές δοκιμασίες πηκτικότητας όπως η θρομβοελαστογραφία θα μπορούσαν να ανιχνεύσουν αυτή την υπερπηκτική κατάσταση και να καθοδηγήσουν την αντίστοιχη αντιπηκτική αγωγή αλλά δεν είναι ευρέως διαθέσιμές και δεν συστήνονται προς το παρόν από κατευθυντήριες οδηγίες ιατρικών εταιρειών. 

Σε μια πρόσφατη δημοσίευση στο Cleveland Clinic Journal of Medicine όπου καταγράφεται η εμπειρία της κλινικής του Cleveland στην διάγνωση και την αντιμετώπιση της θρόμβωσης του  COVID-19 προτείνεται η χρήση του υπερηχογράφηματος παρά τη κλίνη του ασθενούς και στα δύο κάτω  άκρα (POCUS ,point of care ultrasound examination) σε ασθενείς υψηλού κινδύνου για την ανίχνευση πιθανής θρόμβωσης για να αποφεύγεται η μετακίνηση των ασθενών προς τα ακτινολογικά τμήματα για την πραγματοποίηση αγγειογραφίας και για να ελαχιστοποιηθεί η έκθεση του υγειονομικού προσωπικού.

Λαμβάνοντας υπόψη αυτή την κατάσταση της υπερπηκτικότητας συστήνεται η προφυλακτική χορήγηση αντιπηκτικής αγωγής (ηπαρίνης και κυρίως χαμηλού μοριακού βάρους ηπαρίνης) σε όλους τους νοσηλευόμενους ασθενείς με νόσο COVID-19. Είναι γνωστό ότι η ηπαρίνη εκτός από τις αντιθρομβωτικές της ιδιότητες έχει και αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες (αναστέλλει την ενεργοποίηση των ουδετεροφίλων, προσδένεται σε κυτταροκίνες και ελαττώνει την ενεργοποίηση του ενδοθηλίου) παρεμβαίνοντας με αυτό τον τρόπο στην εξέλιξη της «ανοσοθρόμβωσης» .

Υπάρχουν πολλές μελέτες οι οποίες προτείνουν ότι η προφυλακτική δόση ηπαρίνης μπορεί να μην επαρκεί σε συγκεκριμένους ασθενείς και γι’αυτό να χρειάζονται ενδιάμεσες ακόμα και θεραπευτικές δόσεις ηπαρίνης ως αντιπηκτική αγωγή. Προς το παρόν λόγω απουσίας αποτελεσμάτων από τυχαιοποιημένες κλινικές δοκιμές πολλές ιατρικές εταιρίες όπως η Αμερικάνικη Εταιρεία Αιματολογίας και η Διεθνής Εταιρεία για τη Θρόμβωσης και τη Αιμόσταση δεν συνιστούν πιο εντατικοποιημένα πρωτόκολλα θρομβοπροφύλαξης. 

Στην κλινική του Cleveland προτείνεται: α) η χορήγηση προφυλακτικής δόσης ηπαρίνης σε όλους τους νοσηλευόμενους ασθενείς με D-Dimers < 3 μg/ml  αλλά  και η παρακολούθηση  των επιπέδων των  D-Dimers  κάθε 2 ημέρες β) ενδιάμεση δόση θρομβοπροφύλαξης σε ασθενείς με D-Dimers > 3 μg/ml και αρνητικό υπερηχογράφημα και γ) θεραπευτική δόση σε αυτούς τους ασθενείς που υπάρχει τεκμηριωμένο επεισόδιο θρόμβωσης.

Στους τελευταίους η θεραπεία πρέπει να συνεχίζεται τουλάχιστον για 3 μήνες ενώ  για τις άλλες κατηγορίες η προφύλαξη πρέπει να συνεχίζεται  και μετά από την έξοδο τους από το Νοσοκομείο για χρονικό διάστημα που μπορεί να φτάσει τις 40 ημέρες ειδικά εάν δείκτες όπως τα D-Dimers παραμένουν υψηλοί ή συνυπάρχουν και άλλοι παράγοντες που μπορούν να οδηγήσουν σε υπερπηκτικότητα (όπως καρκίνος, ακινησία κ.α,)

Σε ότι αφορά στην αντιμετώπιση της υπερπηκτικότητας της νόσου COVID-19 μένουν ακόμα πολλά ερωτήματα να απαντηθούν γι΄αυτό και δεν υπάρχει συμφωνία στις κατευθυντήριες οδηγίες που έχουν εκδοθεί μέχρι σήμερα από τις ιατρικές εταιρείες. Πρέπει να περιμένουμε τα αποτελέσματα των τυχαιοποιημένων κλινικών δοκιμών που βρίσκονται σε εξέλιξη  τόσο για τη χρήση (δόση, διάρκεια χορήγησης) των αντιπηκτικών όπως η ηπαρίνη, των νεώτερων αντιπηκτικών (δαβιγατράνη, ριβαροξαμπάμη, απιξαμπάνη) αλλά και των αντιαιμοπεταλικών φαρμάκων όπως η ασπιρίνη τόσο σε νοσηλευόμενους αλλά και σε  εξωτερικούς ασθενείς με COVID-19. 

Όλες οι ειδήσεις σήμερα

Για Φεβρουάριο πάει το άνοιγμα των σχολείων

ΑΣΕΠ - ΠΡΟΣΛΗΨΕΙΣ: Πιστοποίηση Αγγλικών έως και C2 με ΤΗΛΕΞΕΤΑΣΗ μόνο σε Reading - Listening

Το ΚΟΡΥΦΑΙΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ στην Ελλάδα στην ΕΙΔΙΚΗ ΑΓΩΓΗ για Προσλήψεις Εκπαιδευτικών

ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ Η/Υ για τον ΑΣΕΠ σε 10 ημέρες εξ αποστάσεως με ΔΩΡΕΑΝ ΕΠΑΝΕΞΕΤΑΣΕΙΣ

σχετικά άρθρα

Φοιτητές-Ιωάννινα: Νέα κινητοποίηση ενάντια στο νομοσχέδιο για τα ΑΕΙ
Φοιτητές-Ιωάννινα: Νέα κινητοποίηση ενάντια στο νομοσχέδιο για τα ΑΕΙ
Νέα κινητοποίηση φοιτητών στα Ιωάννινα ενάντια στο νομοσχέδιο του υπουργείου Παιδείας για τα ΑΕΙ και την Πανεπιστημιακή Αστυνομία
Φοιτητές-Ιωάννινα: Νέα κινητοποίηση ενάντια στο νομοσχέδιο για τα ΑΕΙ
Εισαγωγή σε ΑΕΙ: Αναφορά Κεφαλίδου για ένταξη μαθητών στο ποσοστό 5%
Εισαγωγή σε ΑΕΙ: Αναφορά Κεφαλίδου για ένταξη μαθητών στο ποσοστό 5%
Την ένταξη των μαθητών με Διάχυτη Αναπτυξιακή Διαταραχή και με Διαταραχή Αυτιστικού Φάσματος στον πίνακα του 5% με τις κατηγορίες αποφοίτων...
Εισαγωγή σε ΑΕΙ: Αναφορά Κεφαλίδου για ένταξη μαθητών στο ποσοστό 5%
Υπόθεση Μπεκατώρου-ΠΚΣ: Η ΔΑΠ Πολυτεχνείου Κρήτης καταψήφισε ψήφισμα
Υπόθεση Μπεκατώρου-ΠΚΣ: Η ΔΑΠ Πολυτεχνείου Κρήτης καταψήφισε ψήφισμα
Όπως τονίζουν οι εκπρόσωποι της ΠΚΣ, η ΔΑΠ Πολυτεχνείου Κρήτης καταψήφισε ψήφισμα στήριξης στην ολυμπιονίκη Σοφία Μπεκατώρου - Καταγγελία και για...
Υπόθεση Μπεκατώρου-ΠΚΣ: Η ΔΑΠ Πολυτεχνείου Κρήτης καταψήφισε ψήφισμα
ΑΕΙ: Συνάντηση συλλόγων ΔΕΠ ενάντια στο νέο νομοσχέδιο
ΑΕΙ: Συνάντηση συλλόγων ΔΕΠ ενάντια στο νέο νομοσχέδιο
«Οι Σύλλογοι Μελών ΔΕΠ θα συνεχίσουν να αγωνίζονται για την υπεράσπιση του Δημόσιου, Δωρεάν και Δημοκρατικού Πανεπιστημίου και για αυτό το σκοπό θα...
ΑΕΙ: Συνάντηση συλλόγων ΔΕΠ ενάντια στο νέο νομοσχέδιο