Στην ανάγκη οι προβλέψεις για τις δεξιότητες του μέλλοντος να μετατρέπονται σε συγκεκριμένες εκπαιδευτικές αποφάσεις αναφέρθηκε η υπουργός Παιδείας Σοφία Ζαχαράκη, κατά τη συζήτηση για την ενίσχυση του ευρωπαϊκού skills intelligence, αναδεικνύοντας παράλληλα τις προκλήσεις που δημιουργούν το δημογραφικό, η ψηφιακή μετάβαση και η ταχεία ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης.
Στο επίκεντρο της τοποθέτησής της βρέθηκε η αξιοποίηση της πληροφορίας για την ανανέωση των προγραμμάτων σπουδών, τον σχεδιασμό ειδικοτήτων, την υποστήριξη των εκπαιδευτικών και τη διεύρυνση των ευκαιριών διά βίου μάθησης.
Τι είναι το skills intelligence
Ο όρος περιγράφει τη συστηματική συλλογή, ανάλυση και αξιοποίηση δεδομένων για τις δεξιότητες που διαθέτουν οι πολίτες, αλλά και για εκείνες που χρειάζεται να αναπτύξουν σήμερα και τα επόμενα χρόνια.
Η προσέγγιση αυτή αποσκοπεί στον εντοπισμό ελλείψεων και στην πρόβλεψη αναγκών, σε ένα περιβάλλον όπου η τεχνολογία αλλάζει τόσο τα επαγγέλματα όσο και την καθημερινή ζωή. Όπως υπογράμμισε η υπουργός, όμως, η συγκέντρωση στοιχείων αποκτά πραγματική αξία όταν επηρεάζει τον σχεδιασμό της εκπαίδευσης και της κατάρτισης.
Αναφερόμενη στο Ευρωπαϊκό Παρατηρητήριο Πληροφόρησης για τις Δεξιότητες, ζήτησε έγκαιρα, αξιόπιστα και συγκρίσιμα δεδομένα, τα οποία θα επιτρέπουν να διακρίνονται οι ανάγκες ανά περιφέρεια και επαγγελματικό κλάδο, χωρίς να περιορίζονται σε γενικούς εθνικούς ή ευρωπαϊκούς μέσους όρους.
Σύνδεση με τους εθνικούς μηχανισμούς, χωρίς πρόσθετη γραφειοκρατία
Η Σοφία Ζαχαράκη επισήμανε ότι τα ευρωπαϊκά εργαλεία πρέπει να συνδέονται με τους υφιστάμενους εθνικούς μηχανισμούς, μέσα από κοινές μεθόδους και δυνατότητα ανταλλαγής και συνδυασμού δεδομένων, χωρίς πρόσθετη γραφειοκρατική επιβάρυνση.
Στο πλαίσιο αυτό, υποστήριξε τον συνδυασμό των προβλέψεων για την αγορά εργασίας με την παρακολούθηση της πορείας των αποφοίτων και τα μαθησιακά αποτελέσματα, καθώς και με τη συμβολή εργοδοτών, κοινωνικών εταίρων και περιφερειακών αρχών.
Παράλληλα, τόνισε ότι η ευρωπαϊκή προσέγγιση χρειάζεται να περιλαμβάνει επαγγελματικές, βασικές, ψηφιακές και πράσινες δεξιότητες, συνδέοντας την προετοιμασία για την εργασία με τη δυνατότητα ενεργού συμμετοχής στην κοινωνία.
Το δημογραφικό και οι ανάγκες κάθε περιοχής
Στην παρέμβασή της, η υπουργός αναφέρθηκε στη σημαντική μείωση του αριθμού των παιδιών που εισέρχονται στην Α΄ Δημοτικού κατά την τελευταία δεκαετία.
Συνέδεσε την εξέλιξη αυτή με την ανάγκη προσαρμογής του εκπαιδευτικού σχεδιασμού στις δημογραφικές αλλαγές και στις ιδιαίτερες συνθήκες κάθε περιοχής, ενώ επισήμανε ότι η πράσινη και η ψηφιακή μετάβαση μεταβάλλουν τις απαιτήσεις σε δεξιότητες ταχύτερα από τους παραδοσιακούς ρυθμούς προσαρμογής των εκπαιδευτικών συστημάτων.
Βασικές γνώσεις και κριτική σκέψη ως θεμέλιο
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στον γλωσσικό και μαθηματικό γραμματισμό και στην επιστημονική σκέψη, χαρακτηρίζοντάς τα θεμέλια για την απόκτηση νέων γνώσεων, μαζί με την κριτική σκέψη και την ικανότητα μάθησης.
Στο ψηφιακό πεδίο, στάθηκε στην αξιολόγηση της πληροφορίας και στην αναγνώριση ψευδών ειδήσεων, αναφερόμενη στις ελληνικές πρωτοβουλίες εκπαίδευσης μαθητών και εκπαιδευτικών στην τεχνητή νοημοσύνη και στον γραμματισμό στα μέσα ενημέρωσης.
Αναφέρθηκε επίσης στην υπουργική απόφαση για πλαίσιο ηθικής και υπεύθυνης αξιοποίησης της τεχνητής νοημοσύνης στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, καθώς και στην επικείμενη νομοθέτηση περιορισμών πρόσβασης στα κοινωνικά δίκτυα για παιδιά κάτω των 15 ετών, εντάσσοντάς τα στην προσπάθεια διαμόρφωσης ασφαλέστερου ψηφιακού περιβάλλοντος για τους ανηλίκους.
