Πόσοι γνωρίζουν ότι κατά τη δικτατορία της 4ης Αυγούστου η λειτουργία των σχολείων επηρεάστηκε ακόμη και ως προς την κατανομή των μαθημάτων μέσα στην εβδομάδα;
Η Εθνική Οργάνωση Νεολαίας (ΕΟΝ), που ιδρύθηκε τον Νοέμβριο του 1936, επιδίωκε να διαμορφώσει τη συμπεριφορά και τις αντιλήψεις των νέων μέσα και έξω από το σχολείο. Αγόρια και κορίτσια εντάσσονταν σε ηλικιακές ομάδες, φορούσαν στολές και συμμετείχαν σε παρελάσεις, γυμναστικές επιδείξεις και δημόσιες τελετές.
Η Τετάρτη καθιερώθηκε ως ημέρα δραστηριοτήτων της ΕΟΝ, με αποτέλεσμα να αναδιαταχθεί το σχολικό πρόγραμμα και να μεταφερθούν διδακτικές ώρες στις υπόλοιπες ημέρες.
Η συγγραφέας και εκπαιδευτικός Έλλη Αλεξίου περιγράφει χαρακτηριστικά την κόπωση των δασκάλων, οι οποίοι, καθώς πλησίαζε το τέλος της σχολικής ημέρας, αναζητούσαν τρόπους να αντέξουν την εξάντληση.
Η επιρροή της ΕΟΝ ενισχύθηκε ιδιαίτερα όταν ο Ιωάννης Μεταξάς ανέλαβε προσωπικά το Υπουργείο Παιδείας, τον Νοέμβριο του 1938.
Το παράδειγμα αυτό δείχνει ότι το σχολικό πρόγραμμα δεν αποτελεί μόνο ζήτημα παιδαγωγικής οργάνωσης. Σε ορισμένες ιστορικές περιόδους χρησιμοποιήθηκε και ως μέσο πολιτικού ελέγχου της νεολαίας.
*Διευθύντρια Μουσείου Σχολικής Ζωής και Εκπαίδευσης
