Ο Δημήτρης Αγγελής, στο άρθρο του «Η απώλεια του μέτρου», που δημοσιεύτηκε στο Βήμα της Κυριακής (11.10.2026), περιγράφει ένα ενδιαφέρον περιστατικό. Η δεκατετράχρονη κόρη του διαμαρτυρήθηκε για μια σχολική αφίσα δημιουργημένη με Τεχνητή Νοημοσύνη: «Είναι φτιαγμένη με ΑΙ, είναι τελείως ψεύτικη, τι παράδειγμα μάς δίνει το σχολείο;»
Το περιστατικό αναδεικνύει ότι η τεχνολογία διευκολύνει την παραγωγή εικόνων, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι το αισθητικό αποτέλεσμα ικανοποιεί πάντοτε τους μαθητές και τις μαθήτριες.
Κάτι ανάλογο έχουμε παρατηρήσει στο Μουσείο Σχολικής Ζωής και Εκπαίδευσης. Ανάμεσα στα εκθέματά του βρίσκονται παλιά σχολικά αναγνωστικά, εικονογραφημένα από σημαντικούς Έλληνες καλλιτέχνες, όπως ο Κώστας Γραμματόπουλος.
Όταν τα παιδιά πιάνουν στα χέρια τους αυτά τα βιβλία, γνωρίζουν έναν διαφορετικό εικαστικό κόσμο. Τα σχέδια διαθέτουν προσωπικό ύφος και εκφραστικότητα. Σε συγκρίσεις με εικόνες παραγόμενες από ΤΝ, ορισμένα παιδιά χαρακτηρίζουν τις τελευταίες «πλαστικές» ή αδιάφορες.
Δεν χρειάζεται, όμως, να είμαστε όλοι Γραμματόπουλοι. Ούτε επαγγελματίες ζωγράφοι ή γραφίστες.
Υπάρχουν σκιτσογράφοι και δημιουργοί κόμικς που τους εκτιμούμε όχι τόσο για τη σχεδιαστική τους δεξιοτεχνία όσο για το χιούμορ, την ευρηματικότητα και τις ανατροπές που επινοούν. Ένα λιτό, ακόμη και σχεδιαστικά ατελές σκίτσο μπορεί να μεταφέρει μια εξαιρετικά εύστοχη ιδέα. Η ποιότητα ενός σκίτσου δεν εξαρτάται αποκλειστικά από την τεχνική του αρτιότητα, αλλά και από το περιεχόμενο και την εκφραστική του δύναμη.
Αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία για την εκπαίδευση. Σε πολλές δραστηριότητες μεγαλύτερη παιδαγωγική αξία μπορεί να έχει το σενάριο που θα δημιουργήσουν τα παιδιά παρά η τελειότητα της εικόνας. Να επινοήσουν μια ιστορία με τη φαντασία τους, να μετατρέψουν όσα διάβασαν σε εικόνες και διαλόγους, να δημιουργήσουν ένα μικρό κόμικ με αφετηρία ένα λογοτεχνικό έργο, ένα ιστορικό γεγονός ή το κείμενο ενός σχολικού βιβλίου.
Να επιλέξουν τους ήρωες, να οργανώσουν την αφήγηση, να σκεφτούν τι θα πουν οι χαρακτήρες και πώς θα αποδώσουν μια κατάσταση με χιούμορ ή φαντασία. Η παιδαγωγική αξία βρίσκεται σε μεγάλο βαθμό στη σκέψη που προηγείται του σκίτσου: στην κατανόηση του κειμένου, στη σύνθεση πληροφοριών και στην προσωπική έκφραση.
Ένα απλό σκίτσο στον πίνακα, μια χειροποίητη αφίσα ή ένα μικρό κόμικς μπορούν, ανάλογα με τον διδακτικό στόχο, να προσφέρουν σημαντικές ευκαιρίες ενεργητικής μάθησης, εξάσκηση του μυαλού και του χεριού, δημιουργία νοητικών χαρτών με χρονικές γραμμές και αιτιώδεις σχέσεις.
Και κάπως έτσι, ο Γραμματόπουλος μπορεί να «νικάει» την Τεχνητή Νοημοσύνη, τουλάχιστον στα μάτια ορισμένων παιδιών.
