Η κοινοβουλευτική μάχη για την τροποποίηση του άρθρου 16 του Συντάγματος εξελίσσεται σε μείζονα ιδεολογική και πολιτική σύγκρουση, με τους εισηγητές της πλειοψηφίας να εξαπολύουν βαρείς χαρακτηρισμούς κατά των δομών διοίκησης των δημόσιων Ανώτατων Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων (ΑΕΙ). Κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης της Επιτροπής Αναθεώρησης, στελέχη της Νέας Δημοκρατίας περιέγραψαν μια στρεβλή πραγματικότητα στο εγχώριο ακαδημαϊκό τοπίο, δικαιολογώντας την ανάγκη για άμεση απελευθέρωση της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης και ίδρυση μη κρατικών πανεπιστημίων.
Στο επίκεντρο της επιχειρηματολογίας της κυβερνώσας παράταξης βρέθηκαν οι έννοιες της έλλειψης λογοδοσίας και της συνειδητής περιθωριοποίησης του αξιοκρατικού δυναμικού, με φόντο τις αντιδράσεις των κομμάτων της Αριστεράς.
Το «ιδιοποιημένο» πανεπιστήμιο και η κριτική στην Αριστερά
Ιδιαίτερα αιχμηρός εμφανίστηκε ο βουλευτής της Νέας Δημοκρατίας, Δημήτρης Καιρίδης, ο οποίος επικαλέστηκε την 26ετή προσωπική του πορεία στα έδρανα του δημόσιου πανεπιστημίου για να αποδομήσει την εξιδανικευμένη εικόνα που, όπως υποστήριξε, προβάλλει η αντιπολίτευση. Ο κ. Καιρίδης σημείωσε ότι πέρα από το δίπολο δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, στην Ελλάδα έχει εδραιωθεί μια τρίτη, σαφώς χειρότερη κατάσταση: το «ιδιοποιημένο» πανεπιστήμιο.
Σύμφωνα με τον ίδιο, μια συγκεκριμένη μειοψηφία προσώπων δρα εις βάρος της κοινωνίας:
- Μεγαλοσυνδικαλιστές κομματικών παρατάξεων, πανεπιστημιακοί και διοικητικοί υπάλληλοι λειτουργούν χωρίς καμία κοινωνική λογοδοσία.
- Τα πρόσωπα αυτά εξυπηρετούν ίδια, προσωπικά και συχνά κρυφά ιδιωτικά συμφέροντα, ενεργώντας ερήμην του ελληνικού λαού.
Απευθυνόμενος στην Αριστερά, ο βουλευτής αναρωτήθηκε με ειρωνική διάθεση αν οι εκπρόσωποί της «ζουν στον κόσμο της Πολυάννας», θεωρώντας ότι τα ΑΕΙ στελεχώνονται αποκλειστικά από αγγέλους. Παράλληλα, τόνισε ότι η συνταγματική απαγόρευση ίδρυσης ιδιωτικών ανώτατων σχολών συνιστά μια παγκόσμια, αναχρονιστική εξαίρεση που δεν συναντάται σε κανένα άλλο δημοκρατικό πολίτευμα, τη στιγμή που η χώρα είναι πλήρως ενταγμένη στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης. Το αποτέλεσμα αυτού του κρατικού μονοπωλίου, κατέληξε, ήταν να εξωθούνται στο εξωτερικό όσοι διέθεταν την οικονομική δυνατότητα.
Η άρνηση Στυλιανίδη και η «δικτατορία των μετριοτήτων»
Η αντιπαράθεση κορυφώθηκε όταν η ανεξάρτητη βουλευτής Σία Αναγνωστοπούλου ζήτησε να διαγραφεί από τα επίσημα πρακτικά της Βουλής η φράση «δικτατορία των μετριοτήτων», την οποία είχε χρησιμοποιήσει νωρίτερα ο γενικός εισηγητής της Νέας Δημοκρατίας, Ευριπίδης Στυλιανίδης, αναφερόμενος σε μερίδα του διδακτικού προσωπικού.
Ο κ. Στυλιανίδης αρνήθηκε κατηγορηματικά το αίτημα, ζητώντας αντιθέτως η φράση να καταγραφεί με κεφαλαία γράμματα και επιμένοντας στη σκληρή του στάση:
- Χαρακτήρισε ως δικτατορία τη συμπεριφορά ενός μικρού αλλά ισχυρού πυρήνα καθηγητών, οι οποίοι έδιωξαν χιλιάδες αξιόλογους επιστήμονες που επιθυμούσαν να προσφέρουν τις υπηρεσίες τους στην πατρίδα.
- Απέδωσε τις εκδιώξεις αυτές σε συμπλέγματα κατωτερότητας, κόμπλεξ και μια στείρα αίσθηση εξουσίας, εκπορευόμενη από τον φόβο μήπως χάσουν τα προνόμιά τους αν βρεθούν δίπλα σε ικανότερους συναδέλφους τους από το εξωτερικό.
«Αφορά ένα μικρό σύνολο ανθρώπων που κατάφεραν, μέσα από τις ιδεοληψίες τους, να ιδιοποιηθούν το δημόσιο πανεπιστήμιο και αυτά πλήρωσε η ανώτατη παιδεία», υπογράμμισε ο γενικός εισηγητής της πλειοψηφίας, σπεύδοντας πάντως να διευκρινίσει ότι η μομφή δεν αγγίζει το σύνολο των καθηγητών, οι οποίοι στην πλειονότητά τους παραμένουν εξαίρετοι.
Ο διπλός στόχος της συνταγματικής μεταρρύθμισης
Κλείνοντας την τοποθέτησή του, ο Ευριπίδης Στυλιανίδης περιέγραψε τη στρατηγική της κυβέρνησης ως μια διπλή παρέμβαση με θετικό πρόσημο για τη χώρα. Από τη μία πλευρά, επιδιώκεται ο εκσυγχρονισμός και η θωράκιση του δημόσιου πανεπιστημίου, ώστε να αποκτήσει τη δυναμική που του αξίζει.
Από την άλλη, ορατός στόχος είναι η διασφάλιση της ελευθερίας εκπαιδευτικής επιλογής για τους νέους που στερούνται των πόρων να σπουδάσουν εκτός συνόρων, για πολίτες μεγαλύτερης ηλικίας που επιθυμούν να επιστρέψουν στα θρανία παράλληλα με την εργασία τους, αλλά και για τη μετατροπή της Ελλάδας σε περιφερειακό εκπαιδευτικό πόλο έλξης για ξένους φοιτητές.
