Λεωνίδας Βουρλιώτης 
Η Φινλανδία εξακολουθεί να διαθέτει ένα από τα πιο αποτελεσματικά εκπαιδευτικά συστήματα παγκοσμίως, παρά τη σταδιακή υποχώρηση των επιδόσεων των μαθητών της στις διεθνείς αξιολογήσεις PISA τα τελευταία χρόνια.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΟΟΣΑ, οι επιδόσεις των 15χρονων μαθητών στη Φινλανδία έχουν μειωθεί από το 2006 έως το 2022. Στα μαθηματικά, η μέση βαθμολογία υποχώρησε από 548 σε 484 μονάδες, στην κατανόηση κειμένου από 547 σε 490 και στις φυσικές επιστήμες από 563 σε 511 μονάδες. Παρά τη μείωση, οι επιδόσεις παραμένουν υψηλότερες από τον μέσο όρο πολλών ευρωπαϊκών χωρών.
Κεντρικό χαρακτηριστικό του φινλανδικού εκπαιδευτικού μοντέλου αποτελεί η ισχυρή δημόσια χρηματοδότηση. Η ετήσια δαπάνη για κάθε μαθητή ξεπερνά τις 10.000 ευρώ, όταν στην Ελλάδα παραμένει κάτω από τις 4.000 ευρώ.
Τα σχολεία χρηματοδοτούνται κυρίως από τους δήμους και διαθέτουν σημαντικό βαθμό αυτονομίας στη διαχείριση των πόρων τους. Ενδεικτικά, ένα δημοτικό σχολείο περίπου 250 μαθητών μπορεί να διαθέτει ετήσιο προϋπολογισμό της τάξης των 2,5 εκατομμυρίων ευρώ, ο οποίος καλύπτει μισθούς προσωπικού, εκπαιδευτικό υλικό, τεχνολογικό εξοπλισμό, εκδρομές, πολιτιστικές δραστηριότητες και τη λειτουργία σχολικού εστιατορίου.
Στα φινλανδικά σχολεία παρέχεται καθημερινά δωρεάν ζεστό γεύμα σε όλους τους μαθητές, ενώ το σύνολο των σχολικών ειδών, βιβλίων και αναλώσιμων προσφέρεται χωρίς οικονομική επιβάρυνση των οικογενειών.
Οι σχολικές μονάδες διαθέτουν, μεταξύ άλλων, γυμναστήρια, εργαστήρια τεχνολογίας και χειροτεχνίας, χώρους δημιουργικών δραστηριοτήτων και σύγχρονο ψηφιακό εξοπλισμό. Τα tablets και οι φορητοί υπολογιστές χρησιμοποιούνται στο πλαίσιο συγκεκριμένων εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων και παραμένουν υπό τον έλεγχο του σχολείου.
Ένα ακόμη χαρακτηριστικό του συστήματος είναι η αυξημένη διοικητική αυτονομία. Οι διευθυντές των σχολείων διαχειρίζονται τους προϋπολογισμούς των μονάδων τους και λαμβάνουν αποφάσεις για την κάλυψη τοπικών αναγκών, στο πλαίσιο των γενικών κατευθύνσεων του εθνικού προγράμματος σπουδών.
Στο πεδίο της ειδικής εκπαίδευσης εφαρμόζονται πρακτικές στοχευμένης υποστήριξης. Μαθητές με μαθησιακές δυσκολίες ή παιδιά που χρειάζονται ενισχυμένη γλωσσική υποστήριξη μπορούν να φοιτούν σε μικρότερες και εξειδικευμένες τάξεις, με στόχο την αποτελεσματικότερη εκπαιδευτική τους ένταξη.
Τα τελευταία χρόνια η χώρα επανεξετάζει ορισμένες εκπαιδευτικές μεταρρυθμίσεις που υιοθετήθηκαν κατά τη δεκαετία του 2010, κυρίως σε ό,τι αφορά την εκτεταμένη χρήση ψηφιακών συσκευών στις σχολικές αίθουσες. Παράλληλα, αρκετά σχολεία έχουν περιορίσει τη χρήση κινητών τηλεφώνων από τους μαθητές.
Ιδιαίτερο χαρακτηριστικό της Φινλανδίας αποτελεί επίσης η περιορισμένη παρουσία ιδιωτικών σχολείων. Η συντριπτική πλειονότητα των μαθητών φοιτά σε δημόσιες σχολικές μονάδες, οι οποίες ακολουθούν ενιαίο πρόγραμμα σπουδών. Ως αποτέλεσμα, οι διαφορές στην ποιότητα της εκπαίδευσης μεταξύ σχολείων και περιοχών παραμένουν σχετικά μικρές, ενώ η επίδραση της κοινωνικοοικονομικής κατάστασης της οικογένειας στις σχολικές επιδόσεις καταγράφεται ως μία από τις χαμηλότερες μεταξύ των χωρών που συμμετέχουν στις έρευνες του ΟΟΣΑ.
Παρά τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει το εκπαιδευτικό της σύστημα, η Φινλανδία εξακολουθεί να θεωρείται διεθνώς παράδειγμα δημόσιας εκπαίδευσης με έμφαση στην ισότητα ευκαιριών, την αποκέντρωση και την καθολική πρόσβαση σε ποιοτικές εκπαιδευτικές υπηρεσίες.
Όλες οι σημαντικές ειδήσεις
«Θα το πληρώσετε ακριβά»: Σοβαρές καταγγελίες κατά προϊσταμένης νηπιαγωγείου
Fuel Pass: Πότε λήγει η προθεσμία – Πόσα χρήματα δικαιούστε
Πανελλήνιες 2026: Θέματα, Λύσεις, Αποτελέσματα και Bάσεις στο google
