Βιβλίο
Τι σημαίνει η αρχαιοπρεπής λέξη «δαψιλής»;

Πίσω από πολλές ελληνικές λέξεις κρύβονται όχι μόνο έννοιες, αλλά και ολόκληρα ταξίδια μέσα στον χρόνο. Μια τέτοια περίπτωση είναι η λέξη «δαψιλής», ένας όρος που δηλώνει το άφθονο και το πλουσιοπάροχο, αλλά φέρει μαζί του ένα ετυμολογικό νήμα που μας συνδέει με αρχαίες γλώσσες και κοινές ρίζες.

Η λέξη δεν στέκεται μόνη της — ανήκει σε μια ολόκληρη οικογένεια λέξεων, που έχουν ως κοινό τους σημείο την έννοια της προσφοράς και της διανομής. Σύμφωνα με τους γλωσσολόγους, η αρχική πηγή αυτών των λέξεων εντοπίζεται στην ινδοευρωπαϊκή ρίζα dapayate, που σημαίνει "μοιράζομαι", "διανέμω".

Από αυτή την κοινή ρίζα ξεπήδησαν λέξεις όπως:

  • δαψιλής – αυτός που προσφέρει με αφθονία

  • δαψίλεια – η αφθονία, ο πλούτος, η άνεση

  • δαπάνη – το έξοδο, η κατανάλωση αγαθών

  • δαπανώ, δαπανηρός – σχετικές με την ιδέα του να προσφέρει ή να ξοδεύει

  • δείπνο – η μοιρασμένη τροφή, το κοινό γεύμα

  • και το παλιότερο ρήμα δάπτω, που σήμαινε "καταβροχθίζω", "τρώω"

Η ετυμολογική συγγένεια δεν είναι απλώς γραμματική· αποτυπώνει τον τρόπο που αντιλαμβανόταν η αρχαία σκέψη την έννοια της αφθονίας και της κατανάλωσης: ως μια πράξη μοιράσματος.

Έτσι, όταν λέμε σήμερα ότι κάποιος προσφέρει «δαψιλώς», εννοούμε πως το κάνει χωρίς φειδώ, με γενναιοδωρία, με τον πλούτο όχι μόνο της ύλης αλλά και της πρόθεσης. Η ίδια λέξη γίνεται έτσι γλωσσικός φορέας μιας στάσης ζωής, μιας αρχέγονης αξίας: να προσφέρεις, να μοιράζεσαι, να πλουτίζει ο ένας από τον άλλον.

Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα

Απολύθηκε αναπληρωτής με Airbnb στο όνομά του - Γιατί θεωρήθηκε «έμπορος»

Alfavita.gr: Χρονιά εκτόξευσης το 2025 – Νο1 στην Παιδεία, ανάμεσα στα 10 μεγαλύτερα ενημερωτικά μέσα

Ανακοινώθηκε επίσημα ο 3ος Πανελλήνιος Διαγωνισμός ΑΣΕΠ με νέα ύλη

Google news logo Ακολουθήστε το Alfavita στo Google News Viber logo Ακολουθήστε το Alfavita στo Viber

σχετικά άρθρα

κακοκαιρία
«Οδός-χείμαρρος» στον Ωρωπό: Καταιγίδες «πνίγουν» δρόμους και προκαλούν προβλήματα στην Αττική
Σε ισχύ το έκτακτο δελτίο της ΕΜΥ – Εκκλήσεις Πολιτικής Προστασίας για αποφυγή μετακινήσεων
«Οδός-χείμαρρος» στον Ωρωπό: Καταιγίδες «πνίγουν» δρόμους και προκαλούν προβλήματα στην Αττική
metro
Η κακοκαιρία «πνίγει» Μετρό και Τραμ: Εκτός λειτουργίας Μοσχάτο και Καλλιθέα
Η σφοδρή βροχόπτωση προκαλεί σοβαρά προβλήματα στις συγκοινωνίες της Αττικής, με προσωρινές εκτροπές και διακοπές στα δρομολόγια.
Η κακοκαιρία «πνίγει» Μετρό και Τραμ: Εκτός λειτουργίας Μοσχάτο και Καλλιθέα