Στο πλαίσιο της διαδικασίας «αναβάθμισης» του Λυκείου ξεκίνησε από το σχολικό έτος 2021–22, η δημιουργία της ανανεωμένης Τράπεζας Θεμάτων «Διαβαθμισμένης Δυσκολίας» (ΤΘΔΔ) από τη σημερινή κυβέρνηση, σε συνεργασία με το ΙΕΠ. Σκοπός της ΤΘΔΔ σύμφωνα με το υπουργείο Παιδείας είναι η «αντικειμενική αξιολόγηση» των μαθητών/τριών των Λυκείων (ΓΕΛ, ΕΠΑ.Λ., Λύκεια Ε.Α.Ε. και ΕΝ.Ε.Ε.ΓΥ.-Λ.) στα γραπτώς εξεταζόμενα μαθήματα όλων των τάξεων.
Σχετικά με την εφαρμογή της ΤΘΔΔ και τους σκοπούς που εξυπηρετεί έχουν αναφερθεί άλλοι συνάδελφοι στο παρελθόν.
Σε αυτό το άρθρο παραθέτω ορισμένες επισημάνσεις και ερωτήματα σχετικά με τα θέματα της Τράπεζας Φυσικής για την Α΄ και Β΄ τάξη Γενικού Λυκείου.
1) Ορισμένα θέματα έχουν επιστημονικά λάθη είτε στην εκφώνηση είτε στην ενδεικτική απάντηση του θεματοδότη. Μάλιστα μερικά από αυτά είναι εξολοκλήρου λανθασμένα.
2) Σε κάποιες ερωτήσεις υπάρχουν δύο σωστές απαντήσεις ή δεν υπάρχει καμμία σωστή απάντηση, εξαιτίας ελλιπών ή εσφαλμένων δεδομένων (π.χ. κακοσχεδιασμένα διαγράμματα).
3) Σε ορισμένα θέματα υπάρχουν ασάφειες στη διατύπωση της εκφώνησης, γεγονός που μπορεί να προκαλέσει σύγχυση στα παιδιά και να τα οδηγήσει σε λανθασμένη απάντηση.
4) Υπάρχουν ερωτήσεις ή ερωτήματα θεμάτων Δ που είναι εκτός ύλης (π.χ. ο νόμος του Hooke,
ο νόμος της οριακής στατικής τριβής, ο πυκνωτής, το ηλεκτρονιοβόλτ).
Ο νόμος του Hooke βρίσκεται μέσα σε ένθετο και συνεπώς δεν εξετάζεται, ενώ ο νόμος της οριακής στατικής τριβής δεν υπάρχει στο σχολικό βιβλίο της Α΄Λυκείου.
5) Υπάρχουν μεγάλες διαφοροποιήσεις στη δυσκολία των θεμάτων : ορισμένα θέματα είναι εύκολα, άλλα παρουσιάζουν μέτρια δυσκολία, όμως υπάρχουν αρκετά θέματα της Α΄ (και ορισμένα της Β΄) Λυκείου τα οποία είναι ιδιαίτερα δύσκολα, με περίπλοκα σχήματα, που απαιτούν συνδυασμούς πολλών σχέσεων και δεν είναι δυνατό να απαντηθούν στη διάρκεια της δίωρης εξέτασης.
Μετά από αυτές τις παρατηρήσεις δημιουργούνται ορισμένα ερωτήματα :
* Γιατί δεν επισημάνθηκαν τα λάθη και οι ασάφειες από τους Αξιολογητές ώστε να διορθωθούν πριν από τη δημοσίευσή τους και να αφαιρεθούν τα ιδιαίτερα δύσκολα θέματα ή τα θέματα με ερωτήματα εκτός εξεταστέας ύλης;
* Πως εγκρίθηκαν τα θέματα αυτά από τον Συντονιστή και δημοσιεύτηκαν στην Ιστοσελίδα της Τράπεζας Θεμάτων;
* Υπάρχουν χιλιάδες φυσικοί που διδάσκουν σε ΓΕΛ. Είναι δυνατό να μην έχουν εντοπίσει αυτά τα προβλήματα;
Εκτιμώ ότι αρκετοί/ές συνάδελφοι έχουν υποβάλλει σχόλια στην Τράπεζα Θεμάτων αλλά (μέχρι σήμερα) έγιναν ελάχιστες διορθώσεις.
* Περιμένουμε από τα παιδιά να απαντήσουν σωστά σε θέματα ή ερωτήματα στα οποία ο θεματοδότης δίνει λανθασμένη απάντηση;
* Πως πρέπει να αξιολογήσει ο/η εκπαιδευτικός τη λανθασμένη απάντηση ενός παιδιού, όταν αυτή προέρχεται αυτούσια από την Τράπεζα; Αν τη δεχτεί σαν σωστή θα υποπέσει σε επιστημονικό σφάλμα, αν τη θεωρήσει λανθασμένη θα αδικήσει τον/την εξεταζόμενο/η.
* Σε λίγες ημέρες θα ξεκινήσουν οι ενδοσχολικές εξετάσεις των Λυκείων και θα κληθούν τα παιδιά να απαντήσουν σε θέματα τα οποία (πιθανώς) έχουν επιστημονικά λάθη, ανακρίβειες ή ασάφειες.
Ελπίζω ότι (έστω και την τελευταία στιγμή) θα ευαισθητοποιηθούν οι αρμόδιοι και θα γίνουν οι απαραίτητες διορθώσεις, ώστε να διασφαλιστεί το κύρος των εξετάσεων αλλά και της ίδιας της Φυσικής.
Δημήτρης Ζωγράφος, φυσικός
Υ.Γ.
Στους συνδέσμους που ακολουθούν μπορείτε να δείτε αναλυτικά τα σχόλιά μου για τα θέματα της Φυσικής της Α΄ και Β΄τάξης ΓΕΛ και σε ορισμένες περιπτώσεις την απάντηση που θεωρώ σωστή.
Σχόλια Τράπεζας Α' Λυκείου
Σχόλια Τράπεζας Β' Λυκείου
Όλες οι σημαντικές ειδήσεις
Πανελλήνιες 2026: Θέματα, Λύσεις, Αποτελέσματα και Bάσεις στο google
Κατσαρίδες στο σπίτι: Τα φυτά που «υπόσχονται» φυσική απώθηση
